یادداشت؛

مروری بر چگونگی شکل‌گیری و دلایل توسعه فعالیت‌های داعش

شناسهٔ خبر: 4024214 -
شیراز- سردار سیروس سجادیان کارشناس مسائل امنیتی - انتظامی، در پی عملیات تروریستی در تهران، ‏در یادداشتی به تحلیل سازماندهی و مدیریت در داعش ‏پرداخت‎.‎

خبرگزاری مهر، گروه استان ها - سردار سیروس سجادیان*: گروه داعش شامل یک رهبر و یک شورای فرماندهی است. ‏کادر اصلی این گروه به صورت کامل از ‏عراقی‏ها شکل گرفته، زیرا البغدادی ( که گفته می شود کشته شده)  هیچ تابعیت ‏دیگری را در این شورا نمی‏ پذیرد. ‏

تعداد اعضای شورای ‏نظامی کم و زیاد می ‏شود و معمولا بین ۸ تا ۱۳ نفر هستند و فرماندهی شورا بر عهده یک افسر سابق ‏ارتش بعثی ‏عراق است. این افسر، یک سرهنگ ستاد در ارتش سابق عراق است که حجی بکر خوانده می ‏شود. ‏

وی در زمان ‏فرماندهی ابوعمر البغدادی، فرمانده دولت اسلامی عراق که در سال ۱۳۸۹ کشته شد، بعد از توبه از فعالیت ‏در ‏حزب بعث عراق وارد تشکیلات این گروه شد و تمام تجربه نظامی و مناسبات خود را در خدمت این گروه قرار ‏داد. وی مدتی ‏بعد مشاور نظامی ابوعمر البغدادی و معاون او ابوحفص المهاجر شد.

ابوبکر البغدادی در آن زمان در ‏شورای فرماندهی سابق ‏دولت اسلامی عراق نبود، بلکه تنها عضوی از این دولت بود و در شهر فلوجه اقامت داشت.‏‎ ‎بعد از کشته شدن ابوعمر و ‏معاون وی و تعداد دیگری از مقامات ارشد القاعده، حجی بکر اعضای شورای نظامی را ‏با بیعت با ابوبکر البغدادی به عنوان ‏رهبر این گروه غافلگیر کرد.

نام اصلی البغدادی «ابراهیم عواد ابراهیم علی ‏البدری» است.  البغدادی به عنوان مدرس در ‏زمینه مطالعات اسلامی فعالیت می‌کرد و مدتی امامت مسجد جامع ‏احمد بن حنبل در سامراء را برعهده داشت و سپس به ‏مسجد جامع بغداد رفت و در نهایت ساکن فلوجه شد. ‏

نیروهای آمریکایی وی را در ۴ ژانویه ۲۰۰۴ به مدت حدود ۳ سال ‏بازداشت کردند. البغدادی پس از آزادی گروهکی ‏راه‌اندازی و سپس توانست به القاعده بپیوندد.‏ به این ترتیب، فعالیت گروه ‏وارد مرحله جدیدی شد که در آن ابوبکر البغدادی به عنوان فرمانده اصلی و حجی بکر ‏به عنوان فرمانده در سایه کار خود را ‏آغاز کردند. البته حضور سرهنگ ستاد با ریش تراشیده و قیافه ‏ای غربی در ‏کنار ابوبکر البغدادی حساسیت‏هایی را در میان ‏اعضای دولت اسلامی عراق ایجاد می‏ کرد.

از این رو، وی نیز ریش ‏خود را بلند کرد و ظاهر خود و حتی نحوه صحبت کردنش را ‏تغییر داد. در این مرحله، داعش از سویی در صدد ‏تضمین عدم شکاف در میان اعضا و حمایت از داخل از طریق ایجاد مراکز ‏امنیتی بود و از سوی دیگر ورود منابع ‏مالی به داخل گروه را نیز تضمین می‏ کرد. البغدادی و البکر در خصوص توقف ‏دیدارهای سران درجه اول ‏این گروه با فرماندهان فرعی و درجه دوم به توافق رسیدند.

به این ترتیب مناسبات فرماندهان ‏میدانی با سران در ‏حد دریافت دستورهای امیر از طریق اعضای مجلس شورا که سران آن را تشکیل داده بود، منحصر شد. ‏

در اوایل فعالیت این گروه تروریستی اقدام دیگر ‏در ایجاد یک دستگاه امنیتی برای اجرای ترورهای محرمانه بود که در ابتدا ‏شامل ۲۰ نفر شد و در یک ماه به بیش ‏از ۱۰۰ نفر رسید.

این ترورها از سوی شخصی به نام ابوصفوان الرفاعی رهبری می ‏شد و ‏به صورت مستقیم زیر نظر ‏فرماندهی داعش قرار داشت. این گروه هر کس را که احساس می ‏شد سودای جدایی یا تمرد از ‏دستورهای ‏ فرماندهی یا مقامات میدانی یا قضات شرعی را در سر دارد، ترور می ‏کرد.‏

تأمین منابع مالی همانند دوره ابوعمر ‏البغدادی صورت می ‏گرفت و مصادره اموال شیعیان و مسیحیان و غیرمسلمانان و ‏کسانی که مزدوران نظام عراق ‏خوانده می ‏شدند؛ حتی از میان اهل تسنن بخشی از منابع مالی این گروه را تشکیل می ‏دادند. ‏

تسلط بر منابع نفتی ‏و ایستگاه ‏های تولید برق، سوخت و کارخانه‏ های دولتی و هر منبع مالی دولتی از دیگر درآمدهای این ‏گروه ‏تروریستی بود. مواردی که امکان مالکیت و تسلط کامل بر آن نبود نیز با تهدید مالک آن به قتل یا غارت و ‏انفجار ‏شرکت، به صورت ماهیانه اموالی از آن را به  عنوان مالیات به سرقت می‏ بردند.

از طرفی کمک‏های مالی خارجی ‏از ‏جمله عربستان و کویت هم به سوی این گروه سرازیر می ‏شد و به این ترتیب اموال این گروه به اندازه ‏ای بالا رفت ‏که ‏توانست حقوق بسیار بالایی به عناصر خود بدهد و هزینه‏ های زیادی را نیز صرف عملیات نظامی خود کند.

به ‏همین دلیل ‏گرایش برای پیوستن به این گروه نیز افزایش پیدا کرد و سازمان داعش روز به روز گسترده ‏تر شد و به ‏سوریه نیز تسری ‏یافت.‏

*فرمانده سابق انتظامی استان فارس و کارشناس مسائل امنیتی - انتظامی

x

ارسال نظر

  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
2 + 2 =