نوای خاموش " کرب زنان"/ دگرگونی شیوه های عزاداری

ساری - خبرگزاری مهر: نوای حزین "کرب زنی" که یادآور عزاداری اصیل و ستی علویان طبرستان است، اکنون در بیشتر مناطق مازندران خاموش شده و در کمتر نقطه ای شنیده می شود.

به گزارش خبرنگار مهر، کرب تکه چوبی است تراشیده شده، به اندازه ای که در کف دست جا می گیرد و سطح بیرونی آن صاف است و در پشت آن بندی قرار دارد که به پشت دست می افتد. 
 
کرپ در کف دست قرار می گیرد و انگشتان بر گرد آن حفاظ می شوند، یک جفت کرپ را در دست می گیرند و به آهنگ نوحه ای که خوانده می شود آنها را بر هم می کوبند و کرپ زنان ضمن هماهنگی و همنوایی با هم نمادی از همدلی و اتحاد از خود نشان می دهند و ناله کرپ آنا بیانگر ناله جمادات و زمین و زمان بر حسین (ع) و یارانش است.
 
معمولا خراطان، چوب‌های کرب را تهیه می‌کنند که دسته‌های گرد آن باعث می‌شود تا هنگام استفاده افراد، دست حالت راحتی داشته باشد، همچنین دو لبه صاف دارد که همانند سنچ به هم زده می‌شود لذا دسته‌های گرد، به طور معمولی ۲۱ ضرب را می‌زدند اما نخبه‌هایی که هنرمندانه این ۲۱ ضرب را می‌زدند اندک بودند و کارهایشان بسیار زیبا بود.
 
نوحه‌ای که در مراسم کرب‌زنی خوانده می‌شود ۲۱ ضرب دارد که از تک ضرب شروع شد و همین طور دو، سه و پنچ ضرب به بالا، تا اینکه ۲۱ ضرب کامل شود، همچنین گروه نخبه، وسط دایره کرب‌زنی می‌ایستد وقتی مداح در مراسم کرب‌زنی شروع به خواندن کرده و به ضرب بیست‌ویکم می‌رسید، گروه نخبه که در مرکز دایره قرار دارند با حرکتی هماهنگ و رو به بالا به طوری که گویی از زمین به سوی آسمان پرواز می‌کنند و سپس از پشت سر و از زیر پاهای افردا، کرب را می‌‌زدند.
 
آیین های متفاوت عزاداری در مازندران
 
یک کارشناس دینی و مسئول امور مساجد اداره کل تبلیغات اسلامی مازندران در زمینه آیین های عاشورایی استان، با بیان اینکه شیعیان ابتدا در شهرستان نور استان مستقر شدند و بعدها در دیگر مناطق گسترش یافتند، گفت: آیین های عزاداری هر یک از بخشهای 50 گانه استان متفاوت و خاص است.
 
حجت الاسلام حبیب الله رمضانی افزود: آیین های عزاداری هرکدام از 50 بخش و 22 شهرستان به نوعی با هم تفاوت دارند و این تفاوتها به خصوص در خواندن نوحه های سینه زنی محسوس است.
 
از کرب زنی تا زنجیر زنی
 
وی با بیان اینکه کرب زنی از آیین های سنتی عزاداری مردمان منطقه طبرستان بوده است، گفت: امروز این آیین کمتر اجرا می شود و بسیاری از جوانان نمی دانند کرب زنی چیست.
 
وی اظهار داشت: در مراسم کرب زنی، از کرب به جای سینه زنی استفاده می کردند و با استفاده از دو تکه چوب که در دست داشتند به عزاداری می پرداختند و نوحه هایی که توسط شعرای محلی و مازندران سروده می شد نیز خاص کرب زنی بود.
 
حجت الاسلام رمضانی بیان داشت: اکنون آیین کرب زنی در برخی از مناطق روستایی و شهری استان رواج دارد و بجای سینه زنی کرب زنی می کنند.
 
 
این کارشناس دینی یادآورشد: می توان در ایام عزاداری سالار شهیدان، آیین کرب زنی را در روستای آقا ملک و یا شهر رضی کلا بابل مشاهده کرد.
 
وی بیان داشت: با رواج یافتن سینه زنی، آیین کرب زنی آرام آرام به فراموشی سپرده شد و از نیمه قرن جاری نیز زنجیر زنی جایگزین کرب زنی شده است.
 
حجت الاسلام رمضانی افزود: زنجیر زنی در آیین های عزاداری سابقه طولانی ندارد و باید بررسی شود چگونه این مراسم، جایگزین آیین کرب زنی شده است و ریشه اش از کجاست.
 
وی افزود: اکنون شعرها و نوحه هایی که توسط شاعران سروده می شود و مداحان می خوانند، مخصوص زنجیر زنی است، یعنی شیوه های عزاداری از کرب به زنجیر تغییر یافته است.
 
تغییر در آیین های عزاداری
 
وی درباره رواج آیین کرب زنی در طبرستان یادآور شد: به دلیل آنکه منطقه جنگلی بوده و چوب برای مردم مقدس بوده است، به نظر می رسد آیین کرب زنی رواج یافته است و از سوی دیگر بر اثر برخورد دو تکه چوب صدای ناله و عزا شنیده می شود و این با اشعاری که مداحان می خوانند هماهنگ می شد و نوای حزن انگیزی ایجاد می کرد.
 
وی با اشاره به برخی تحریفهای آیین های عزاداری بیان داشت: متاسفانه ابزار آلاتی که در محافل عزا استفاده می شود پسندیده نیست که در عزای معصوم، از طبل ها و سنج استفاده شود و فرهنگ دینی نیز به آن توصیه نمی کند.
 
حجت الاسلام رمضانی افزود: اخیرا یکی از معضلات دیگر که با آن مواجه هستیم، نواختن نی در آیین های عزاداری است که متاسفانه در برخی از دستجات استفاده می شود و این کار باید کنار کذاشته شود زیرا همخوانی با مراسم عزا ندارد و نی از ابزار موسیقی است.
کد خبر 2171091

برچسب‌ها

شهر خبر

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 1 + 8 =