اسكار برينيفير در گفتگو با خبرنگار گروه دين و انديشه خبرگزاري "مهر"، در رابطه با مهارتهايي كه يك آموزگار فلسفه براي كودكان بايد از آن برخوردار باشد اظهار اشت: نمي توان كودكان را وارد يك بحث فلسفي كرد، مگر اينكه خود نيز به عنوان يك آموزگان وارد فرآيند تفكر شويم.
وي با اشاره به رواج تصور نادرستي كه اين روزها درباره آموزش فلسفه رواج دارد گفت: امروز اين باور نادرست شايع شده است كه تنها يك روش براي تدريس فلسفه وجود دارد و آن اين است كه آموزگار به عنوان فرد ارائه دهنده اطلاعات تنها فردي است كه فكر و فلسفه ورزي مي كند.
دكتر برينيفير كه در همايش جهاني حكمت متعاليه و ملاصدرا كارگاه هايي را با كودكان سنين مختلف تشيكل و طي آن مهارتهاي آموزگاران فلسفه براي كودكان را ارائه كرد، درباره روش آموزش فلسفه براي كودكان گفت: در اين روش آموزگار از دانش خود استفاده مي كند، ايده ها را بسط مي دهد و دانش آموزان تنها شنونده هستند.
اين فيلسوف فرانسوي كه در راستاي اصلاح آموزش فلسفه در فرانسه فعاليت مي كند، ضعف اين روش را عدم فلسفه ورزي كودكان عنوان كرد و اظهار داشت: در روش فلسفه براي كودكان آموزگار بايد در بحث شركت كند و اين امر دشوارتر از پاسخ دادن به سؤالات و شيوه تدريس سنتي است.
برينيفير كار آموزگار فلسفه را ممارست در هنر پرسيدن توصيف كرد و گفت: هنر پرسيدن يعني شيوه اي كه بتوان زمينه اي براي فلسفه ورزي كودكان ايجاد كرد. ايجاد اين زمينه براي كودكان باعث مي شود دانش آموزان فراتر از بحث حركت كرده، مسئله سازي كنند و از انديشه هاي وي فراتر اين روند.
اسكار برينفير داستانهايي را نيز در اين عرصه نوشته و منتشر كرده است، با توجه به اين امر كه داستانهاي فلسفه براي كودكان به هر زباني كه نوشته مي شوند تحت تأثير عناصر فرهنگي آن قرار مي گيرند، درباره نحوي تأثير پذيري داستانهاي خود از فرهنگ فرانسوي تصريح كرد: به طور حتم داستانهايي را كه من نوشته ام تحت تأثير فرهنگ قاره اي فرانسه است و معناي آن نيز تحت تأثير فرانسه بررسي مي شود. در فرهنگ انگليسي در انگلستان يا آمريكا، عملگرايي و توجه به آراي سودمند گرايش بسيار قوي است درحالي كه در فلسفه قاره اي خود ايده ها خودسودمند تلقي مي شوند.
وي در ادامه گفتگو با "مهر" افزود: داستانهايي وجود دارد كه مي تواند در عرصه فلسفه فراتر از تأثيرات فرهنگي گام بردارند. اكنون در حال نوشتن مطلبي درباره ملانصرالدين هستم؛ چون داستانهاي وي آكنده از مفاهيم فلسفي است كه به فرهنگ فرانسوي يا آمريكايي تعلق ندارد و بيشتر شرقي است وي داراي شخصيتي طنزآلود و در عين حال فلسفي است، تعليم نكات خنده دار در برگيرنده آموزش معنا و محدوديتهاي منطق محسوب مي شود كه خود به نوعي آموزش منطق است. تمام داستانهاي ملانصرالدين يك ايده مشترك نهفته است و آن ايده جستجو و درك معنا است
برينيفير ويژگي كار خود را در عرصه فلسفه براي كودكان استفاده بسيار از شيوه افلاطون عنوان كرد و گفت: بسيار از شيوه افلاطون سود مي برم.
اين آموزگار فلسفه براي كودكان در رابطه با فرانسه توسعه فلسفه براي كودكان در اين كشور اظهار داشت: فلسفه براي كودكان در زمره فعاليتهاي مدارس جاي نمي گيرد. در فرانسه مؤسساتي تأسيس شده اند كه به فعاليتهاي فلسفي مي پردازند. اين مؤسسات كارگاه هاي بسياري برگزار كرده و از كتابخانههاي عمومي برخورداراند كه كودكان مي توانند از آنها استفاده كنند.
وي همچنين والدين و آموزگاران را علاقمند به فلسفه براي كودكان توصيف كرد و علت اين امر را به برگزاري كارگاه هاي بسيار نسبت داد و گفت: در مدارس ابتدايي اين باور رواج دارد كه تدريس فلسفه كار آموزگار مقطع ابتداي نيست، وي بايد رياضيات و زبان تدريس كند.
اين درشرايطي است كه برينيفير جنبش «فلسفه براي كودكان» در فرانسه را محبوب توصيف كرد و يادآورد شد: اين جنبش مورد استقبال مؤسسات فلسفي قرار نگرفته است.
برنيفيربا اشاره به توسعه و پيشرفت جنبش فلسفه براي كودكان و گسترش اين برنامه در سطح جهان، تدريس اين برنامه را ضعيف ارزيابي كرد و گفت: قسمت اعظم فعاليت فلسفه براي كودكان به بحث در كلاس محدود شده است، البته بحث در كلاس مي تواند مفيد تلقي شود، اما كافي نيست.
اين آموزگار فلسفه براي كودكان در جايگاه يك آموزگار به همتايان ايراني خود پيشنهاد كرد به ترجمه كتابها روي آورند تا به اطلاعاتي كه در خارج از كشور منتشر مي شود دسترسي داشته باشند.
وي يادآور شد: مسئله حائز اهيمت اين است كه كه توسعه اين عرصه مي تواند برپايه فرهنگ و ادبيات و همچنين استعدادهاي فلسفي ايران صورت گيرد. ايران از سنت فلسفي غني برخوردار بوده و بايد براي توسعه اين جنبش از ابزار فلسفي خود براي تدريس استفاده و ابزاري بر اساس پتانسيلهاي فلسفي خود ايجاد كند.
نظر شما