اتحادیه آفریقا و تعلیق عضویت سودان/ عدم مشروعیت مهره عربستان

مداخله اتحادیه آفریقا برای اعمال فشار بر شورای نظامی سودان که دست به کشتار مردم بیگناه این کشور زده نشان می دهد که این اتحادیه در خصوص سودان دنباله رو سیاستهای عربستان و امارات نیست.

خبرگزاری مهر، سرویس بین الملل - فاطمه صالحی: تحولات جاری در سودان به ویژه همزمان با شدت گرفتن حملات نیروهای نظامی علیه معترضان در این کشور که تاکنون بیش از ۱۱۸ کشته برجای گذاشته به یکی از مهم ترین سرخط های خبری رسانه های جهان تبدیل شده است به ویژه آنکه تقریباً اکثریت رسانه های جهان و حتی رسانه های غربی از نقش پررنگ عربستان و امارات در تحولات این کشور آفریقایی سخن می گویند.

در ابتدا باید به دلیل و علل اهمیت سودان در میان کشورهای آفریقایی و عربی اشاره کنیم. کشور سودان در قلب عمق استراتژیک کشورهای عربی حوزه خلیج فارس قرار دارد.این کشور به چند دلیل برای اعراب مهم است اول آنکه سودان دروازه ای برای اعراب حاشیه خلیج فارس به سوی آفریقا محسوب می شود علاوه بر آن دریای سرخ و باب المندب یک موقعیت استراتژیک بسیار خاص برای این کشور فراهم کرده است بدین ترتیب سودان پلی استراتژیک میان کشورهای خلیج فارس و آفریقا به شمار می آید.

این موقعیت از لحاظ اهداف اقتصادی و فرهنگی در قاره سیاه شرایط را برای نفوذ اعراب حوزه خلیج فارس فراهم می کند. علاوه بر این سودان از منابع طبیعی سرشار نیز بهره مند است به طوریکه نزدیک به ۴۰ درصد از زمین های کشاورزی جهان عرب در سودان قرار دارد.

سودان به لحاظ موقعیت جغرافیایی، در شمال شرقی افریقا قرار دارد ولی به لحاظ گسترش زیاد در صحرای مرکزی افریقا، جزء نقاط مرکزی این قاره نیز به شمار می آید. این کشور با مصر، لیبی، چاد، افریقای مرکزی، کنگو، کنیا، اوگاندا و اتیوپی مرز مشترک دارد، همسایگی با هشت کشور پر اهمیت افریقایی و نیز قرار گرفتن آن در مجاورت دریای سرخ و خاورمیانه و از جهتی وجود منابع ارزشمند معدنی و زراعی قابل توجه در آن، موجب شده که این سرزمین از اهمیت ویژه ای نزد قدرت های جهای برخوردار گردد.

رود نیل و ساختن سد النهضه بر روی این رود نیز از دیگر مسائلی است که به اهمیت سودان می افزاید این رود از کشورهای اوگاندا، سودان و مصر و از شهرهای مهمی چون خارطوم، پایتخت سودان، و قاهره، پایتخت مصر، می‌گذرد و سرانجام به دریای مدیترانه می‌ریزد.

نظام حاکم در سودان و در رأس آن عمر البشیر رئیس جمهور این کشور بعد از شدت گرفتن اعتراضات مردمی علیه سیاستهای آن سرنگون شد و خیلی زود شورای نظامی جای نظام سابق را گرفت گرچه اکثریت اعضای این شورا را عوامل همان نظام سابق تشکیل می دهند.

مسئولان شورای نظامی در ابتدا شعار موقتی بودن این شورا و به اصطلاح انتقالی بودن آن را سر دادند اما بعدها به زعم خود خشم مردم سودان فرو نشست و دیگر نیازی به تحویل دادن قدرت به غیر نظامیان نیست به ویژه آنکه عربستان و امارات از ترکیب این شورا راضی بوده و واگذاری قدرت به یک دولت مردمی که ممکن است در آینده برای سیاستهای ریاض و ابوظبی در منطقه مشکل ایجاد کند را صلاح نمی دانند.

معترضان در سودان در حالی به دست نیروهای امنیتی این کشور که روزگاری دم از حمایت از مردم و روند اصلاحات می زدند به خاک و خون کشیده شده اند که اکثریت کشورهای عربی تنها به صدور بیانیه های خنثی و دعوت به خویشتن داری اکتفا کرده اند. اتحادیه عرب نیز که مدت هاست نقش اصلی خود را در پرداختن به مسائل مهم جهان عرب کنار گذاشته و به یک تشکیلات تشریفاتی تبدیل شده از سودانی ها خواست خویشتن دار باشند.

در این بین به تازگی اتحادیه آفریقا با تعلیق عضویت سودان در این اتحادیه سعی کرده تا از این موقعیت به عنوان اهرم فشاری علیه شورای نظامی استفاده کند که صد البته به مذاق عربستان و امارات خوش نخواهد آمد. این اقدام اتحادیه عرب با استقبال اکثریت کشورهای غربی رو به رو شد.

اتحادیه آفریقا پیش از این نیز با صدور بیانیه ای اعلام کرده بود که به هیچ عنوان کودتای نظامی در سودان را نمی پذیرد و هر اقدامی خارج از قانون اساسی برای تغییر حاکمیت محکوم است.

بر اساس گزارش های منتشر شده اتیوپی و رواندا طرح تعلیق عضویت سودان در اتحادیه آفریقا تا زمان انتقال قدرت به یک دولت غیر نظامی را برعهده داشتند. بر این اساس دو کشور مذکور توانستند از مانع تراشی های مصر برای ممانعت از تصویب این تصمیم عبور کنند چرا که مصر نیز در کنار عربستان و امارات از شورای نظامی سودان و به صورت کلی از حاکمیت نظامیان مانند حاکمیت عبدالفتاح السیسی بر مصر حمایت می کند.

اتیوپی در این خصوص ابتکار عمل را به دست گرفته و نخست وزیر این کشور برای میانجیگری بین گروه های سودانی و کاهش تنش به این کشور سفر کرده است. اتحادیه آفریقا این تصمیم را بر اساس ماده ۷ اساس نامه آن در خصوص تعلیق عضویت هر کشوری که شاهد تغییرات غیر قانونی در حاکمیت باشد اتخاذ کرده است.

در این خصوص باید به این نکته اشاره کنیم که اتحادیه آفریقا هنوز مانند اتحادیه عرب تبدیل به یک نهاد بی فایده و بدون تأثیر نشده است. تصمیم اتحادیه آفریقا باعث می شود شورای نظامی سودان بیش از پیش منزوی شود هرچند که از حمایت عربستان، امارات و مصر برخوردار باشد.ریاست کنونی مصر و شخص سیسی بر اتحادیه آفریقا تنها جنبه فرمایشی داشته و نمی تواند بر تصمیم گیری های این اتحادیه تأثیر بگذارد.

اتحادیه آفریقا در مرحله بعد اعمال تحریم علیه عاملان خشونت در سودان را در دستور کار خود قرار داده است که این اقدام با حمایت کشورهای غربی صورت می گیرد. بنابراین شورای نظامی سودان شاهد یک محاصره اقتصادی و سیاسی گسترده خواهد بود که در نهایت به تغییر تصمیم گیری ها و سیاستهای این شورا منجر خواهد شد.

بحران سودان و مداخله اتحادیه آفریقا نشان داد که این مسأله یک مسأله مربوط به قاره آفریقا بوده و باید به دور از مداخلات خارجی به ویژه مداخلات کشورهای عربی حوزه خلیج فارس حل و فصل شود.

نکته مهم در این میان این است که اتحادیه آفریقا به رهبری رواندا و اتیوپی در خصوص سودان در برابر مصر ایستاده و عضویت سودان را به حالت تعلیق درآوردند که این خود به معنی مقابله کشورهای مذکور به نمایندگی از کشورهای آفریقایی با محور سعودی اماراتی و مصری و مداخلات بی حد و حصر این کشورها در امور دیگران است.

کد خبر 4635145

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 9 + 3 =