گردوی افغانستان درمرکزگردوی خراسان/کم توجهی به نوسازی باغات گردو

تایباد - «فصل جوز رَس» در تایباد فرا رسید و باغداران در حالی گردوی خود را به بازار می برند که گردوی افغانستان به بازارهای این شهر نفوذ کرده ورفته رفته احتمال دارد بازار را به تصرف خود آورد.

به گزارش خبرنگار مهر، جوزقان پیوند عمیقی با باغ دارد، وجود درخت‌های کهنسال گردو که محلّی‌ها از آن‌ها به نام «جوز» نام می‌برند و همچنین وجود مناطقی با عنوان باغستان در این روستا سندی بر این واقعیت است. همه ساله در دهه آخر شهریور و اول مهر ماه که در تایباد به «فصل جوز رَس» مشهور است، مردم خون‌گرم جوزقان همانند روستاهای کوهپایه‌ای شهرستان راهی باغات سبز و خرم خود شده و به برداشت میوه درخت گردو می‌پردازند.

محمد جامی، فعال فرهنگی و عضو انجمن مفاخر شهرستان تایباد، در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار کرد: در گذشته رسم بر این بود که اقوام به دور هم جمع شده و به نوبت نسبت به برداشت محصول درختان یکدیگر اقدام می‌کردند. پس از برداشت ، آنچه در درخت باقی بود توسط کودکان اقوام یا روستا با اجازه صاحب درخت، برداشت می‌شد، نام اینکار «جوز لاشی» بود.

جامی افزود: چنین رسوماتی همواره باعث نزدیکی مردم روستا به یکدیگر می‌شود. موضوعی که امروز به آرامی در همه مناطق رنگ باخته است.

در ادامه محمد صادق حکیمی، یکی از کشاورزان جوزقانی، در خصوص برداشت گردو، اظهار کرد: مدت زمان برداشت محصول، با توجه به میزان درختان هر باغ متفاوت است، اما در مجموع زمان برداشت این محصول در روستای جوزقان حدود ۲۰ روز طول می‌کشد. بازار هدف ما شهرستان‌های تایباد و باخرز است.

وی خشکسالی‌های پیاپی را عامل کاهش سطح زیر کشت گردو دانست و گفت: خوشبختانه در دو، سه سال گذشته مردم، کاشت درخت گردو را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده‌اند. کاهش آب قنات‌ها و گرانی نهال از دیگر مشکلات ما برای ایجاد باغات جدید گردو است.

مسعود جباری، کشاورز دیگر جوزقانی ابراز کرد: یکی از مشکلات اساسی ما در چند سال اخیر آفت‌هایی است که باعث بیماری درختان شده و نیاز است تا جهاد کشاورزی بر روی گردوی جوزقان تمرکز بیشتری داشته باشد.

نفوذ گردوی افغانستان در تایباد

بازار شهروند، شهر تایباد یکی از مراکز فروش خشکبار وارداتی از کشور افغانستان است. پس از بررسی این بازار می‌توان به نفوذ گردوی افغانستان به راحتی پی برد. هرچند فروشندگان دلیل غیبت محصول تایبادی را آغاز فصل برداشت و تازه بودن گردوی تایباد عنوان می‌کنند. از نظر فروشندگان گردوی محلی بازار خاص خود را دارد و با توجه به کم بودن محصول خیلی سریع به پایان می‌رسد و گردوی افغانستانی عملا نمی‌تواند مانعی برای تولیدکنندگان باشد.

در همین خصوص محمد میری دیسفانی، مدیر جهادکشاورزی شهرستان تایباد، اظهار کرد: در مرز دوغارون هیچ واردات گردویی به صورت رسمی انجام نمی‌شود و آنچه به اسم گردوی افغانستانی در شهرستان مطرح است، به صورت چمدانی و توسط مسافران وارد می‌شود که از نظر حجمی، حجم قابل ملاحظه‌ای نداشته و تأثیری در بازار و قیمت محصول شهرستان ندارد.

وی افزود: سابقه کشت گردو در این شهرستان بویژه در برخی روستاها نظیر پشته، جوزقان، شیزن و سایر روستاهای کوهپایه‌ای، وجود داشته و به نوعی گردو محصول بومی و قدیمی این روستاها به شمار می‌آید.

خشکسالی و سرمازدگی عاملی برای کاهش کشت گردو

مدیر جهاد کشاورزی تایباد با بیان اینکه در حال حاضر سطح زیر کشت این محصول در شهرستان به دلایلی نظیر خشکسالی و سرمازدگی‌های فصل بهار پایین آمده است، تصریح کرد: حدودا ۲۷ هکتار سطح زیر کشت گردو در شهرستان تایباد وجود دارد که از این مقدار ۲۵ هکتار بارور است، متوسط تولید در واحد سطح ۱۶۰۰ کیلوگرم است و مجموعا بالغ بر ۴۰ تن گردو تولید و روانه بازارهای هدف می‌شود. بخشی برای مصارف داخل شهرستان و مازاد آن به سایر شهرستان‌ها ارسال می‌شود.

وی ادامه داد: یکی دیگر از اقداماتی که باید انجام شود شناسایی ژئوتیپ‌های برتر منطقه است از این ژئوتیپ‌ها برای تهیه پیوند گردو و تهیه گردوی پیوندی استفاده خواهیم کرد. اصلاح و نوسازی باغات گردو یکی از این اقدامات خوبی بود که در چند سال اخیر انجام شده است.  

کیفیت گردو تایباد با کشورهای همسایه قابل مقایسه نیست

مدیر جهاد کشاورزی تایباد با اشاره به اینکه گردو سابقه طولانی در کشور دارد و از نظر کیفیت با کشورهای همسایه قابل مقایسه نیست، ابراز کرد: اهمیتی که کشورهای دیگر به نوسازی باغات گردوی خود می‌دهند بسیار علمی و دقیق است اما این موضوع در تایباد رعایت نمی‌شود.

وی در پاسخ به سؤالی در خصوص مبارزه با آفات درختان گردوی جوزقان، گفت: رعایت اصول زراعی داخل باغ، شامل تغذیه، آبیاری، هرس و معدوم کردم شاخه های آلوده و عدم انتقال چوب‌های آلوده به سایر مکان‌ها از مهم‌ترین اقدامات در راستای جلوگیری از پیشرفت و گسترش این آفت است.

میری دیسفانی گفت: تقاضای ما از باغداران این است که اگر می‌خواهند در حوزه تجاری سازی تولید گردو فعالیت کنند، باید به روش‌های نوین گردو کاری، خصوصا احداث باغات به صورت یکجا و متراکم روی آورند.

مدیر جهاد کشاورزی تایباد افزود: گردوی افغانستان از نظر ظاهری از گردوی تایباد بزرگ‌تر اما مغز آن کوچک‌تر است. چنانچه شرایطی فراهم شود تا در فصل برداشت محصول، واردات گردو از کشورهای دیگر ممنوع اعلام شود، علاوه بر حمایت از تولیدکننده داخلی، فرصتی برای احیای این کشت تاریخی در منطقه نیز فراهم می‌شود.

کد خبر 4726789

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 5 + 12 =