خبرگزاری مهر،گروه استان ها: رد پای مگس مدیترانهای این روزها در برخی باغهای گلستان دیده میشود؛ آفتی کوچک اما پرخسارت که میتواند در سکوت، کیفیت و کمیت محصول را نشانه بگیرد و دسترنج یکساله باغدار را با تهدید جدی مواجه کند.
شیوع مگس مدیترانهای در باغها و اراضی کشاورزی گلستان، زنگ خطر تازهای برای باغداران این استان به صدا درآورده است؛ آفتی که با قدرت تکثیر بالا و دامنه گسترده میزبانی، میتواند در مدت کوتاهی خسارت جدی به محصولات باغی وارد کند علاوه بر کاهش کیفیت محصول، بازارپسندی و قابلیت عرضه آن را نیز تحت تاثیر قرار میدهد.کارشناسان معتقدند اگر شناسایی و کنترل مگس مدیترانهای بهموقع انجام نشود، این آفت میتواند به یکی از چالشهای مهم باغداری در گلستان تبدیل شود.
در همین رابطه عضو هیآت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی گلستان درباره گستره میزبانی این آفت در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: مگس میوه بیش از ۴۰۰ گونه گیاهی از جمله درختان میوه، درختچهها و حتی برخی صیفیها مانند کدو سبز ، فلفل دلمهای را مورد حمله قرار میدهد، در استان ما نیز خسارت آن بر روی این محصولات مشاهده و ثبت شده است.
محبوبه شریفی افزود: در محیط واقعی باغ، حضور و فعالیت آفت به دلیل سمپاشیها و اقدامات مدیریتی باغداران ممکن است کمتر به چشم بیاید، اما در مناطق بدون مدیریت انسانی، تغییرات دما و رطوبت میتواند بهسرعت چرخه زندگی این آفت را تحریک کند.
وی با بیان اینکه اطلاع دقیق از جمعیت آفت و تغییرات آن برای تصمیمگیری در زمان مبارزه حیاتی است، افزود: تلههای جاذب جنسی سریعتر و دقیقتر پاسخ میدهند و میتوانند هشدار اولیه برای باغدار باشند تا پیش از خسارت گسترده، اقدام لازم انجام شود.
هماهنگی میان بخش های تحقیقات،اجرا و باغداران عامل اصلی کاهش خسارت آفت در گلستان
پژوهشگر گلستانی درباره وضعیت مدیریت آفت مگس مدیترانه ای در استان گفت: در سالهای اخیر، زمان ظهور این آفت نسبت به سال گذشته حدود پنج تا ۱۰ روز جابهجا شده است، نکته مهم این است که مدیریت نسلهای اول آفت، تأثیر بسیار زیادی در کاهش خسارت نهایی دارد.
شریفی ادامه داد: از سال ۱۴۰۲ به بعد، خوشبختانه آگاهی باغداران بیشتر شده و هماهنگی بین بخش تحقیقات، اجرا و خود باغداران نیز افزایش یافته است درواقع همافزایی میان پژوهش، اجرا و تولیدکننده، کلید موفقیت در مدیریت آفات همگانی است.
وی افزود: با وجود اینکه در سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ استان با پتانسیل طغیان این آفت روبهرو بود، اما به دلیل همین هماهنگی، خسارتها کمتر شد، از اقدامات اجرایی مهم در این زمینه میتوان به نصب و پیگیری تلهها، توزیع سموم و توجیه و آموزش باغداران اشاره کرد.
این پژوهشگر با اشاره به ساختار باغداری استان گلستان گفت: مدیریت آفت در گلستان به دلیل تنوع و پراکندگی باغها، پیچیدهتر از استانهایی مانند مازندران است که باغهای مرکبات در آنها بهصورت پیوسته و یکپارچه وجود دارد، در گلستان، علاوه بر تنوع اقلیمی، تنوع میزبانی هم بسیار بالاست.
شریفی تأکید کرد: باید به باغداران هشدار داد، اما نباید باعث ترس و واکنشهای نادرست مانند قطع درختان شد. هدف، مدیریت صحیح آفت است. این آفت فقط مختص ما نیست؛ کشورهای پیشرفته باغداری مانند اسپانیا و ایتالیا هم با آن درگیرند و آن را مدیریت میکنند، بنابراین، ما هم میتوانیم با اجرای درست برنامهها خسارت را کاهش دهیم.
فعالیت مدیریت قرارگاه مگس مدیترانه ای با هدف مدیریت آفت
این پژوهشگر با اشاره به فعالیت «قرارگاه مدیریت مگس میوه» گفت: این قرارگاه از سال ۱۴۰۲ وارد سومین سال فعالیت خود شده و با همکاری بخش تحقیقات، اجرا، کلینیکهای خصوصی گیاهپزشکی و باغداران پیشرو، مدیریت آفت را در سطح استان دنبال میکند.
شریفی خاطرنشان کرد: اگر این انسجام و اتحاد وجود نداشت، با توجه به تنوع میزبانها و شرایط اقلیمی مساعد استان، خسارتها قطعاً بسیار بیشتر از سالهای ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ بود.
وی با بیان اینکه یک مگس میوه در خانهباغ میتواند در نسل چهارم خود تا حدود یکمیلیون میوه را آلوده کند گفت: یکی از چالش ها در رابطه با کنترل آفت وجود خانهباغهاست که مدیریت آنها دشوار است، بنابراین کنترل این بخش از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است.
نارنج های شهری یکی از منابع اصلی آلودگی مگس میوه
عضو هیأت علمی سازمان تحقیقات کشاورزی گلستان با اشاره به نقش شهرداری و نهادهای شهری گفت: بخش عمدهای از آلودگی که به سال بعد منتقل میشود، از همان منابع رهاشده در محیط شهری و خانهباغهاست، ما نماینده شهرداری را بارها به جلسات دعوت کردهایم، اما در بسیاری از موارد گفته میشود بودجهای برای مدیریت نارنجهای شهری یا رسیدگی به این منابع آلودگی وجود ندارد. در حالی که نارنجهای شهری مشخصاً مدیریت نشدهاند و نمیتوان نسبت به آنها بیتفاوت بود.
شریفی با بیان اینکه از مسیرهای رسمی، از جمله مکاتبه با دادگستری، پیگیر تعیین تکلیف خانهباغها و منابع آلوده هستیم،افزود: اگر این آفت بخواهد حالت طغیانی پیدا کند، خانهباغها در آن سهیماند و باید برای آنها تکلیف روشنی تعیین شود؛ یا مالک باید مدیریت کند، یا اطلاعیه رسمی صادر شود، یا کلینیکهای گیاهپزشکی برای انجام کار وارد عمل شوند البته همه این موارد از سوی قرارگاه پیگیری شده، اما بهدلیل گستردگی موضوع، گاهی کار در برخی بخشها با مشکل مواجه میشود.
وی در پاسخ به این سؤال که «مهمترین اشتباه باغداران گلستان در مبارزه با مگس مدیترانهای چیست؟» گفت: اولین اشتباه، بیتوجهی به آفت و انجام ندادن پایش دقیق است. باغدار باید بداند در باغش چه میگذرد و بهطور منظم آن را بررسی کند. البته در سالهای اخیر این وضعیت بهتر شده، اما در گذشته پایش بهدرستی انجام نمیشد.
تنوع سموم و حذف میو های آلوده راهکار اصلی مقابله با مگس میوه
وی ادامه داد: اشتباه دوم این است که برخی باغداران، چون حرفهای و تخصصی عمل نمیکنند، باغ را مانند یک مزرعه زراعی میبینند؛ در حالی که باغ نیازمند مدیریت و مراقبت مستمر است، باغداران باید برای جلوگیری از شیوع آفات، تمامی میوههای باقیمانده روی درخت و سطح باغ را در فصل پاییز و زمستان جمعآوری کنند و بهترین روش برای حذف این کانونهای آلودگی، دفن میوهها در چالههایی با عمق ۳۰ تا ۵۰ سانتیمتر است.
پژوهشگر گلستانی با بیان اینکه مدیریت خاک در زمستان بسیار مهم است،افزود: چون شفیره آفت در خاک زمستانگذرانی میکند، بنابراین حذف علفهای هرز و شخم سطحی حدود ۱۰ سانتیمتر میتواند به کنترل این آفت و حتی چند آفت دیگر نیز کمک کند.
شریفی گفت: در سمپاشی هم باید خیلی دقت کرد؛ چون میوه تازهخوری است، باید سم با دوره کارنس کوتاه انتخاب شود و از مصرف مداوم یک سم خاص پرهیز کرد تا هم سلامت مردم حفظ شود و هم آفت مقاوم نشود.
نظر شما