یادداشت مهمان- مهدی مقاری، فعال رسانه ای: بعضی شهرها با جمعیتشان شناخته میشوند، بعضی با صنعتشان؛ اما پیشوا با چیزی شناخته میشود که هیچ عدد و آماری حقش را ادا نمیکند: ناموس.
همهچیز از یک دفن آغاز شد. امامزاده جعفر(ع)، برادر تنی امام رضا(ع) و فرزند بیواسطهٔ امام کاظم(ع)، در مسیر همراهی برادرش راهی ایران شد و مجروح، در منطقهای که آن روزها «سناردک» نام داشت، پس از چند روز به شهادت رسید. پیکرش در همین خاک آرمید و این شهر کوچک را برای همیشه به کانونی از برکت و ولایت تبدیل کرد.
سیدالشهدای این خطه، در سایهٔ نامِ تهران
امامزاده جعفر(ع) فقط یک زیارتگاه نیست؛ او سیدالشهدای این خطه است. رهبر شهید انقلاب در خرداد ۱۳۸۲ در صحن همین آستان فرمودند: «اساساً پیشوا مرکز شهادت است. پایگاه شهادت نیکان و برگزیدگان است. برجستهترین چهرهٔ شهید همین بزرگوار است که این صحن و سرای به نام اوست.» این نفس قدسی، قرنهاست در فضای این شهر جریان دارد؛ گویی خاک پیشوا از همان روز اول با شهادت عجین شده است.
اما این گنجِ عظیم، هنوز آنگونه که باید دیده نشده است. یکی از دلایل اصلی این موضوع، کمتوجهی رسانه ملی به شهرستانهای استان تهران و زیر سایه رفتن نامِ تهران است؛ پیشوا هم از این قاعده مستثنا نیست. در حالی که پایتخت، سهمِ غالبِ پوشش خبری و تصویری را میبلعد، شهرهایی چون پیشوا با پیشینهای سنگین از ایثار، در حاشیهٔ خبر میمانند. نتیجهٔ این قصوری فنی که همهٔ عوامل و اصحاب رسانههای مختلف، بهویژه رسانهٔ ملی، در آن سهیماند آن است که امامزاده جعفر(ع)، شهرِ پیشوا و ایثارگریِ بیپیرایهٔ مردم این خطه، آنچنان که شایسته است به ایران و جهان شناسانده نشدهاند.
حالا معادله را ببینید
در سالهای دفاع مقدس و در دهه شصت، جمعیت پیشوا حدود ۱۲ هزار نفر بود. نیمی از این جمعیت را زنان تشکیل میدادند که امکان حضور در خطوط مقدم جبهه را نداشتند. از ۶ هزار مرد باقیمانده، حدود نیمی کودک یا سالخورده بودند. آنچه میماند، «جمعیت فعال» بود: تنها بین ۳ تا ۳ هزار و ۵۰۰ مردِ جوان و توانا و اینجاست که عدد حرفش را میزند. بین ۳۵۰ تا ۴۰۰ شهید از همین شهر کوچک تقدیم انقلاب شد. با ۳۵۰ شهید، به عددی میرسیم که کمتر کسی باورش میشود: ده درصد! یعنی از هر ۱۰ مردِ فعالِ پیشوا، یک نفر به شهادت رسید! یکدهمِ نسلِ توانا روی میزِ فداکاری، تا ناموسِ ایران اسلامی در امان بماند.
آمار شهدا اما تنها بخشی از حقیقت است، در دفاع مقدس اول، ۱۲۷۵ نفر ایثارگر از پیشوا در جبههها حضور داشتند؛ یعنی بیش از یکسومِ کلِ جمعیت فعال. این عدد بهتنهایی ناگفتههای بسیاری را روایت میکند: از ستادهای پشتیبانی مردمی گرفته تا رزمندگان، جانبازان و آزادگان. وقتی یکسومِ مردانِ توانای یک شهر کوچک لباس رزم بپوشند، با یک پادگانِ عظیمِ مردمی روبهروییم که در سایهٔ همان گنبد فیروزهای امامزاده جعفر(ع) شکل گرفته است.
ستارگانِ آسمانِ پیشوا
پشت این آمار، نامهایی ایستادهاند که هر کدام میتوانستند زندگی معمولی داشته باشند، اما راه دیگری را انتخاب کردند. در صدر، امیرسرلشکر خلبان شهید حاج مصطفی اردستانی؛ معاون عملیات نیروی هوایی ارتش با ۴۰۰ پرواز برونمرزی و ۱۷۲۴ ساعت پرواز، که در دی ۱۳۷۳ به شهادت رسید و در جوار امامزاده جعفر(ع) آرمید. در کنار او سردار شهید سعید مهتدی، فرمانده لشکر ۲۷ محمد رسولالله(ص)، که در دی ۱۳۸۴ همراه با شهید احمد کاظمی به شهادت رسید. و سرهنگ خلبان شهید حامد جندقی، استاد خلبانی پرندههای تاکتیکی سپاه، که در آبان ۱۴۰۳ به شهادت رسید و پیکرش در جوار امامزاده جعفر(ع) آرام گرفت. نامهایی چون سردارشهید علی قمی و خلبان شهید امیر سرلشکر یزدان سخایی نیز در شمار شاخصهای این دیارند.
رازِ این برکت و معادلهای که نباید در بایگانی بماند
این فداکاری از هوا نیامده بود. مردمی که قرنها میزبانِ فرزندِ امام کاظم(ع) و برادرِ امام رضا(ع) بودند، خوب فهمیده بودند که ولایتپذیری یک سبک زندگی است، نه فقط یک شعار تاریخی. آنها بهای این برکت را با خونِ جوانانشان پرداختند؛ هر قطره خونی که در جبهههای جنوب و غرب ریخته شد، ادامهٔ همان مسیری بود که امامزاده جعفر(ع) برای دفاع از ناموسِ ایران آغاز کرده بود.
نسبتِ ۱۰درصدی شهدا به جمعیت فعال و حضورِ یکسومِ آن جمعیت در جبههها، تنها یک آمار نیست؛ سندی است بر جوانمردی مردمی که ناموس و ایمانشان را با خون حفظ کردند. چنین سرمایهای نباید در بایگانیها بماند.
از این رو، بر دستگاههای فرهنگی پیشوا، چون بنیاد شهید و امور ایثارگران، ادارهٔ حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس و مقاومت، ادارههای فرهنگ و ارشاد اسلامی، میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و دیگر نهادهای دخیل و اعضای شورای فرهنگ عمومی شهرستان لازم است این فرهنگ نابِ ایثار را به شکلی درست، اثرگذار و هنرمندانه به مردم ایران و دیگر ملتهای جهان معرفی کنند؛ چراکه ایثارِ مردمِ این خاک، میراثی است که به همهٔ بشریت تعلق دارد.


نظر شما