نامه تعدادی از مديران ارشد خطاب به رييس جمهور در مورد خشكی زاينده رود‎

به گزارش خبرگزاری مهر، در ادامه فعاليت هاي مديران فعلي و اسبق ارشد در سطح كشور و استان اصفهان در جهت تلاش براي احياي زاينده رود، چندين نفر از وزرا و مدیران ارشد پيشين، استانداران ادوار اصفهان و سایر مقامات کشور، معاونین ادوار استانداری، نمایندگان ادوار و فعلی مجلس شورای اسلامی، فرمانداران ادوار استان اصفهان، مدیران اسبق جهاد و کشاورزی، مدیران کل صنایع و محیط زیست و منابع طبیعی، شهرداران ادوار اصفهان، اعضای شوراها ادوار و فعلی اصفهان و ساير مقامات نامه اي خطاب به رياست جمهوري امضا و ارسال كرده اند.

امضاهاي نامه از حيث تنوع سیاسی امضا کنندگان در نوع خود بسیار جالب و حائز اهمیت است و در بين امضاكنندگان، نفرات اصلي استان در هر دو دوره اصلاح طلبان و اصولگرايان و همچنين چهره هاي شناخته شده از هر دو گروه سياسي مشاهده مي شود.

در اين نامه ضمن تشريح مشكلات اين حوزه آبريز، راهكارهايي براي حل بحران ارايه شده است.

گفتني است، اين افراد در ارديبهشت ماه نيز با امضاي نامه اي خطاب به اسحاق جهانگيري رييس شوراي عالي آب و معاون اول رييس جمهور، نسبت به تشريح مشكلات اين حوزه اقدام كرده بودند.

متن نامه ارسالی به دکتر حسن روحانی، رئیس جمهور کشورمان به شرح زیر است:

شرايط بحراني در حوضه آبریز زاينده‌رود و به مخاطره افتادن حیات اقتصادی و اجتماعی اصفهان و منطقه مرکزی کشور و بيم بروز حوادثي ناگوار و غير قابل پيش بيني و اقدامات محافلي كه با هدف به چالش كشيدن دولت تدبير و اميد بحران سازي مي‌كنند، ما را بر آن داشت تا بار ديگر توجه جنابعالي و دولت محترم را به موضوع بحران آب در حوضه آبریز زاينده‌رود و ضرورت اقدام عاجل برای مهار بحران جلب نمائيم:

1. از دولت محترم كه التزام به قانون را سر لوحه قرار داده است، انتظار مي‌رود، به صيانت از حقوق قانوني صاحبان حقابه رودخانه زاينده‌رود و تونل اول كوهرنگ که به تأیید شورای عالی آب  نیز رسیده است و حقوق قانونی دارندگان حق اشتراک از شبکه های مصوب ملی، متعهد و ملتزم باشد و به رويه‌هاي خلاف قانون بازمانده از دولت های قبل كه در اثر آن تعهدات و تخصيص‌هاي داده شده از آب رودخانه زاينده‌رود از محل تصرف حقابه های قانوني تأمين مي شد پايان داده شود.

همانگونه كه استحضار داريد رودخانه زاينده‌رود طبيعي و آب الحاقي تونل اول كوهرنگ به موجب اسناد مثبته تاریخی و مصوبه شوراي عالي آب متعلق به حقابه‌داران طومار شيخ بهايي، سهمابه بران تا مقطع تصويب قانون توزيع عادلانه آب و حقابه زيست محيطي تالاب بين المللي گاوخوني است و دولت تنها اختياردار آبدهي تونل دوم كوهرنگ و تونل چشمه لنگان با مجموع 350 میلیون متر مکعب است.

توضیح: با بهره برداری از مرحله اول تونل سوم کوهرنگ 80 میلیون مترمکعب و با بهره برداری کامل آن 250 میلیون مترمکعب به این رقم اضافه خواهد شد.

2.    در حال حاضر مجموع تخصيص‌ها و تعهدات دولت از آب رودخانه زاينده‌رود در سه استان اصفهان، چهارمحال و بختياري و یزد بالغ بر 1300 ميليون متر مكعب در سال است. مقايسه اين حجم تخصيص‌ها و تعهدات با 350 ميليون مترمكعب حجم منابع آب در اختيار دولت نشان دهنده اين واقعيت است كه دولت براي عمل به تعهدات خود سالانه با 950 ميليون مترمكعب كمبود آب روبرو است. این کمبود با بهره برداری كامل از تونل سوم کوهرنگ همچنان حدود 700 میلیون مترمکعب در سال خواهد بود.

3.    رويه دولت پيشين و اعلام رئیس جمهور وقت در سفر استانی به چهارمحال و بختیاری مبنی بر اینکه: «هر آنچه آب هست از آن شما (بالادست) و در صورت آب مازاد، دیگران بردارند» و ادامه همان رويه در دولت تدبير و اميد در خصوص تصرف حقابه قانوني حقابه داران طوماري و سهمابه بران تا مقطع تصويب قانون توزيع عادلانه آب و حقابه زيست محيطي تالاب و حقابه قانونی دارندگان حق اشتراک براي تأمين تخصيص‌ها و تعهدات دولت خلاف قانون است.
با استقرار دولت یازدهم، امید به اصلاح وضعیت موجود پديد آمد. با تصویب اقدامات 9 ماده‌ای شورای عالی آب مورخ 4/10/92 راهکارهای مناسبی جهت اصلاح مدیریت منابع آب زاينده رود تدوین شد.

لیکن امروز که بیش از هفت ماه از تصویب آن می‌گذرد عدم اجرا و نقض مفاد آن توسط وزارت نیرو، امید به تدبیر دولت یازدهم برای مقابله با بحران آب در حوضه زاینده رود را به يأس تبديل کرده است.

مدیریت یکپارچه حوضه زاینده‌رود، جلوگیری از بارگذاری جدید در بالادست رودخانه، کنترل برداشت‌ها، تغییر الگوی کشت، تعیین حقابه‌های کشاورزان و حقابه زیست‌محیطی، فرازهايي از مصوبه هستند كه مغفول مانده است. دو طرح اجرای تونل بهشت‌آباد به شماره طبقه‌بندی 401012000 برای تأمین آب شرب اصفهان، یزد وکرمان و همچنین تونل گلاب2 به شماره طبقه‌بندی 40200000 برای انتقال آب شرب تعدادی از شهرها و روستاهای استان اصفهان کاملاً متوقف شده است.این دو طرح در دولت دهم در قالب برنامه‌های مصوب وزارت نیرو با کمک مدیریت استان و مبنای ملی شروع گردیده بود، لیکن در ماه‌های اخیر توسط وزارت نیرو رسماً تعطیل شده است.

4.    در سال 1380 در سفر مقام معظم رهبري به اصفهان و در جلسه هيأت وزيران در محضر ايشان، وزير وقت نيرو اجراي طرح‌هاي انتقال آب به حوضه آبریز زاينده‌رود شامل تونل سوم كوهرنگ، تونل چشمه لنگان و تونل بهشت‌آباد را برنامه دولت براي مقابله با بحران آب در حوضه زاينده‌رود اعلام نمود.

در دولت قبل كاهش حجم تخصيص آب به حوضه آبریز زاينده‌رود از طريق تونل بهشت آباد از 1000 ميليون مترمكعب به 580 ميليون متر مكعب در سال و کارشکنی ها در اجرای آن و با كمال تأسف در دولت تدبیر و امید دستور توقف عمليات اجرايي تونل بهشت‌آباد، سرنوشت زاینده رود را به مخاطره جدی انداخته است.

جناب آقاي رئیس جمهور!

وضعيت در حوضه آبریز زاينده‌رود بحراني است. تصرف منابع آب متعلق به حقابه داران قانوني و دارندگان حق اشتراک توسط دولت براي تأمين تخصيص‌هاي داده شده خلاف قانون است و به لحاظ بحران‌هاي اجتماعي مترتب بر ادامه اين وضعيت به صلاح كشور نيست. در اين ميان درد کشاورزانی که به واسطه تصمیم های غلط دولت گذشته و ادامه آن در این دولت تمام هستی آنها به نیستی تبدیل شده، مجالی نداده است تا به جفایی که به تالاب بین المللی گاوخونی شده است و به پیامدهای زیست محیطی فاجعه بار آن اندیشیده شود. مسئولیت خطیری که در قبال جلوگيري از تشكيل كانون ريزگردهاي نمكي در منطقه مركزي كشور مستقیماً متوجه دولت است.

5.    مخالفت با اجراي تونل بهشت‌آباد و دیگر طرح های مصوب به تحريك محافلي صورت مي‌گيرد كه به شكست كشاندن اقدامات دولت حضرتعالی را هدف قرار داده‌اند. محافلي كه در  راستاي بحران سازي‌ هاي خود براي كشاندن دولت به بحران تأمين آب شرب  بیش از 4 ميليون نفر جمعيت تحت پوشش طرح آبرساني اصفهان بزرگ، مخالفت با تونل گلاب 2 را با ادعاي واهي جلوگيري از انحراف رودخانه زاينده‌رود در دستور كار قرار داده‌اند.

اين بحران سازي ها توسط گروهی در استان چهارمحال و بختياري مدیریت می‌شود که اجازه تأمین آب شرب مناطق استان اصفهان را قبل از اینکه باغات ، شالیزارها و مزارع کشاورزی بالادست بطور کامل مشروب شوند، نمی‌دهند. باغاتی که در مناطقی با ارتفاع تا 700 متر در زمین‌های مرتفعی با اضافه کردن خاک زراعی دستی با اهداف غیر کشاورزی ایجاد شده است و تأمین آب آن با مجوزهای غیر قانونی و عدم توجه به حقوق حقابه‌داران زاینده‌رود شکل گرفته و اکنون نیز در حال توسعه است.

نيات این گروه این‌است که طرح بهشت‌آباد و گلاب نباید آب شرب بیش از 4 میلیون جمعیت را مستقیم به سامانه مصرف برساند. به زعم آنان این جمعیت عظیم شهری و روستایی باید منتظر باشند که پس از برداشت کامل مزارع، شالیزارها و باغات عمدتاً جدیدالاحداث بالادست اگر آبی باقی ماند، برای شرب و مصارف شهری تحویل بگیرند.

ترديد نيست تن دادن به فشارهاي اجتماعي کاذب نشأت گرفته از برنامه‌ريزي محافل مخالف دولت محترم دراستان همجوار و نادیده گرفتن مطالبات واقعی و طبیعی مردم استان اصفهان که تاکنون با سیاستهای دولت همراهی کرده اند؛  هموار كردن راه براي تحقق نيات محافلي است كه شكست دولت تدبير و اميد و ناامیدی طرفداران دولت  را  در سر دارند.

6.    مجدداً تأکید می‌نماییم ادامه وضع موجود و فقر و تهی‌دستی جمعیت عظیمی از حقابه‌داران نگرانی‌های اجتماعی زیادی را به وجود آورده است. از مردمی که نه نان دارند و نه آب و به اقدامات دولت، اميد بسته اند، آنگاه كه از عزم جدي دولت در رفع اين مصيبت مأيوس شوند چه انتظاري می‌توان داشت؟!

7.    آنچه در بالا اشاره شد وضعيت حاد و بحراني با ابعاد سياسي امنيتي است كه اقدامات عاجل براي مقابله با بحران آب و استيفاي حقوق پايمال شده صاحبان واقعي آب از زاينده رود را ايجاب مي كند. ترديد نيست مقابله با بحران زيست محيطي در حوضه زاينده رود كه بي توجهي به آن منطقه مركزي كشور و ميراث تاريخي – فرهنگي با ارزش هاي ملي و جهاني مستقر در آن را به نابودي تهديد مي كند، وظيفه خطير و آزموني بزرگ براي دولت است. وظيفه خطيري كه ايجاب مي كند همچون درياچه اروميه با عزمي ملي ستاد ملي احياي حوضه زاينده رود تشكيل شود.

راهكارهاي حل بحران آب در حوضه زاينده رود

الف - حمايت از حقوق قانوني و مسلم حقابه‌داران زاينده‌رود اعم از حقابه بران طومار شیخ بهایی، سهمابه بران ، دارندگان حق اشتراک و حقابه زیست محیطی تالاب از طريق جلوگيري از برداشت‌هاي غير قانوني از آب زاينده‌رود در استان چهارمحال و بختياري.

ب- لغو طرح برداشت آب از زاينده‌رود موسوم به بن- بروجن با حدود 700 متر ارتفاع پمپاژ و 140 كيلومتر سامانه انتقال، و اجراي طرح اوليه انتقال آب از سبزكوه و سد چغاخور كه از نظر فني ـ اجرايي و اقتصادي توجيه بيشتري دارد و با سامانه انتقال كوتاهتر و بدون نياز به پمپاژ، آب بروجن و مناطق مشخص شده در هدف طرح را تأمين مي كند.

ج- تأمين بودجه لازم براي تكميل عمليات اجرايي سد سوم كوهرنگ كه موجب مي‌شود ظرفيت تونل سوم كوهرنگ به ظرفيت نهايي برسد.

د- صدور دستور اجراي تونل گلاب 2 براي مقابله با كمبود آب شرب 14 شهرستان زير پوشش شبكه آبرساني اصفهان كه به تصويب هيأت وزيران رسيده و وزارت نيرو موظف به اجراي آن شده است. (در حال حاضر شبكه آبرساني با كمبود آب روبرو است و اين كمبود در افق 1420 به حدود 13 متر مكعب در ثانيه مي‌رسد).

هـ- پرداخت خسارت به ميزان واقعي براي جبران خسارات وارده به حقابه بران، سهمابه بران و حق اشتراکی ها.

و- تسريع در اجراي سد و تونل بهشت‌آباد مطابق طرح مطالعه شده و مصوب اوليه(اینکه عده ای تونل را عامل زهکش کردن و خشکیدن چشمه های مسیر می دانند، با نتیجه مطالعات مشاورین داخلی و خارجی منافات دارد؛ ضمن اینکه عمق تونل و فناوری روز دستگاه های حفاری بکار گرفته شده، زهکش کردن تونل را منتفی می کند.)

ز- تشکیل ستاد ملي احياي حوضه زاينده رود به منظور بررسی واقع بینانه وضعیت بحرانی حوضه زاینده‌رود و اقدام مؤثر براي نجات مردم و محیط زیست این منطقه خسارت دیده و بازنگري در رويه هاي مورد عمل وزارت نيرو در قبال اين بحران.