خبرگزاری مهر-گروه استانها؛ استان چهارمحال و بختیاری با جغرافیای کوهستانی و پراکنده خود، سالهاست با چالش فضاهای آموزشی غیراستاندارد روبهرو بوده است. مدارس سنگی که اغلب در مناطق دورافتاده و عشایری بنا شدهاند، نمادی از محرومیت آموزشی در بخشهایی از این استان به شمار میروند. این مدارس که فاقد حداقلهای ایمنی، نور کافی، تهویه مناسب و امکانات اولیه هستند، سالهاست دانشآموزان را در شرایط سخت آموزش میدهند.
شناسایی دقیق این مدارس در سالهای اخیر شتاب گرفته و دستگاههای اجرایی با همکاری خیرین مدرسهساز وارد میدان شدهاند. تفاهمنامههای مشترک میان آموزش و پرورش و نهادهای حمایتی، مسیر ساماندهی این فضاها را هموار کرده است. امروز دیگر صحبت از شناسایی صرف نیست؛ بلکه بحث پیشرفت فیزیکی پروژهها و زمانبندی افتتاح آنها مطرح است.
حضور مدارس سنگی نهتنها بر کیفیت آموزش تأثیر منفی میگذارد، بلکه سلامت جسمی و روانی دانشآموزان را نیز تهدید میکند. دیوارهای سنگی ناپایدار، سقفهای غیراستاندارد و کفهای خاکی یا سیمانی فرسوده، فضای یادگیری را دشوار میسازند. در چنین شرایطی، تلاش برای جایگزینی این مدارس با فضاهای ایمن و استاندارد، اقدامی ضروری و انسانی محسوب میشود.
استان چهارمحال و بختیاری به دلیل بافت عشایری و روستایی گسترده، نیازمند توجه ویژه در حوزه زیرساختهای آموزشی است. بسیاری از این مدارس در مسیرهای صعبالعبور قرار دارند و دسترسی به مصالح و نیروی کار را دشوار میکنند. با این حال، عزم مسئولان و همراهی خیرین باعث شده است که بخش قابل توجهی از این مدارس وارد مرحله بازسازی یا نوسازی شوند.

۸۳ مدرسه سنگی در چهارمحال و بختیاری شناسایی و سامان دهی شدهاند
بهمن خدادادی در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار کرد: قریب به ۸۳ مدرسه سنگی در استان شناسایی شده که بخش عمده آنها از طریق تفاهمنامه سال گذشته ساماندهی شدهاند. بیش از ۶۰ مدرسه حامی پیدا کردهاند و پیشرفت فیزیکی برخی از آنها به ۹۰ درصد رسیده است. تعدادی از این مدارس نیز برای مهرماه سال آینده آماده افتتاح خواهند شد.
وی تصریح کرد: ما از ابتدا اولویت را بر شناسایی دقیق و سپس جذب حامی گذاشتیم. تفاهمنامه سال گذشته نقطه عطفی بود که دستگاههای مختلف را پای کار آورد و مسیر همکاری با خیرین را تسهیل کرد. امروز شاهدیم که بخش عمده این مدارس از حالت بلاتکلیفی خارج شدهاند.
خدادادی ادامه داد: پیشرفت فیزیکی ۹۰ درصدی در برخی پروژهها نشاندهنده جدیت کار است. این پروژهها عمدتاً در مناطق محروم و کوهستانی واقع شدهاند و تکمیل آنها نیازمند هماهنگی مستمر بین آموزش و پرورش، خیرین و پیمانکاران است. ما بهطور منظم از پیشرفت کار بازدید میکنیم.
وی اذعان داشت: آماده شدن تعدادی از این مدارس برای مهرماه سال آینده، خبر خوشی برای دانشآموزان و خانوادههاست. افتتاح این فضاها نهتنها محیط آموزشی را بهبود میبخشد، بلکه انگیزه معلمان و دانشآموزان را نیز افزایش میدهد. هدف ما حذف کامل مدارس سنگی در افق کوتاهمدت است.
خدادادی بیان داشت: در کنار ساختوساز، به استانداردسازی و تجهیز این مدارس نیز توجه داریم. کلاسهای جدید باید مجهز به امکانات اولیه آموزشی و بهداشتی باشند تا فاصله آموزشی بین مناطق شهری و روستایی کمتر شود.

۲۲ مدرسه سنگی در چهارمحال و بختیاری برای نوسازی نیازمند اعتبار هستند
ایرج کرمی مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس چهارمحال و بختیاری در گفتگو با خبرنگار مهر، با اشاره به پروژههای مدرسهسازی در استان در قالب نهضت توسعه فضاهای آموزشی، اظهار کرد: ۱۶۱ پروژه مدرسهسازی در حوزه مدارس سنگی، مدارس عارضهای، مدارس مشمول تخریب و بازسازی در این استان شناسایی شده است.
وی افزود: عملیات اجرایی احداث حدود ۲۲ مدرسه سنگی و عارضهای در چهارمحال و بختیاری هنوز به مرحله اجرا نرسیده است، طبق برنامه این مدارس باید با استفاده از کمکهای مردمی و خیری احداث شود، اما خوشبختانه با پیگیریهای صورت گرفته برای این پروژهها اعتبار ملی در نظر گرفته شده است و در صورت تخصیص اعتبار در سال ۱۴۰۵، عملیات اجرایی این مدارس آغاز میشود.
کریمی خاطرنشان کرد: در تلاشیم تا ابتدای سال تحصیلی جاری(۱۴۰۶-۱۴۰۵)، حدود ۴۰ پروژه مدرسهسازی به آموزش و پرورش چهارمحال و بختیاری تحویل شود.
وی خاطر نشان کرد: یکی از چالشهای اصلی ما دسترسی سخت به برخی مناطق کوهستانی است. حمل مصالح در فصول سرد و بارانی دشوار میشود، اما با برنامهریزی فصلی و استفاده از ظرفیت محلی، این مشکل را تا حد زیادی مدیریت کردهایم. هدف ما این است که هیچ دانشآموزی در فضای ناایمن درس نخواند.
کریمی با اشاره به اینکه برای سال آینده، برنامهای مدون برای تکمیل پروژههای باقیمانده داریم گفت: علاوه بر ساخت، به موضوع نگهداری و بهرهبرداری پایدار این مدارس نیز فکر کردهایم تا پس از افتتاح، دچار فرسودگی زودهنگام نشوند.

ساخت فضای استاندارد برای دانشآموزان تنها بخشی از کار است
فاطمه رضایی، یکی از معلمان مدارس در حال بازسازی منطقه عشایری در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار کرد: سالهاست که دانشآموزان ما در کلاسی با دیوارهای سنگی و سقف غیراستاندارد درس میخوانند. زمستانها سرما از درز دیوارها نفوذ میکند و تابستانها گرما غیرقابل تحمل میشود. دیدن اینکه بالاخره این مدرسه در حال تبدیل شدن به فضای استاندارد است، برای ما معلمان و دانشآموزان امیدبخش است.
وی خاطر نشان کرد: پیشرفت فیزیکی پروژه مدرسه ما به حدود ۸۵ درصد رسیده و امیدواریم تا قبل از مهرماه سال آینده آماده بهرهبرداری شود. دانشآموزان هر روز با علاقه پیشرفت کار را دنبال میکنند و این موضوع انگیزه آنها را برای ادامه تحصیل افزایش داده است.
رضایی ادامه داد: خیرینی که این پروژه را حمایت کردهاند، چندین بار از محل بازدید کردهاند و با معلمان و اولیا صحبت کردهاند. این ارتباط مستقیم باعث شده کار با دقت بیشتری پیش برود. ما از این همراهی صمیمانه سپاسگزاریم.
وی بیان داشت: یکی از مهمترین نیازهای ما پس از افتتاح، تجهیز کلاسها به میز و صندلی استاندارد، تخته هوشمند و امکانات بهداشتی مناسب است. فضای جدید باید واقعاً متفاوت از گذشته باشد تا دانشآموزان حس کنند شرایطشان بهتر شده است.
رضایی عنوان کرد: من بهعنوان یک معلم ، معتقدم که ساخت فضای استاندارد تنها بخشی از کار است. باید معلمان باانگیزه و برنامههای آموزشی جذاب نیز در کنار آن قرار گیرد تا کیفیت یادگیری واقعی ارتقا پیدا کند. امیدوارم این روند در سایر مدارس سنگی استان نیز با همین جدیت ادامه یابد.
وضعیت مدارس سنگی در چهارمحال و بختیاری امروز نسبت به گذشته امیدوارکنندهتر است. شناسایی ۸۳ مدرسه و جذب حامی برای بیش از ۶۰ مورد، نشاندهنده حرکت جدی دستگاههای مسئول و همراهی جامعه است. پیشرفت فیزیکی قابل توجه در برخی پروژهها، این امید را تقویت میکند که تا مهرماه سال آینده، تعدادی از این مدارس به بهرهبرداری برسند.
همکاری میان آموزش و پرورش، خیرین و نهادهای اجرایی، مدل موفقی از مشارکت اجتماعی در حل مشکلات زیربنایی است. این الگو میتواند در سایر استانهای دارای مدارس سنگی نیز مورد استفاده قرار گیرد. تداوم این همکاری، شرط اصلی رسیدن به هدف حذف کامل این فضاهای ناایمن است.
دانشآموزان مناطق محروم و عشایری بیش از دیگران نیازمند فضای آموزشی استاندارد هستند. هر مدرسهای که جایگزین یک بنای سنگی میشود، نهتنها محیط فیزیکی را تغییر میدهد، بلکه افق ذهنی نسل جدید را نیز گستردهتر میکند. سرمایهگذاری در این حوزه، سرمایهگذاری در آینده استان است.
نظارت مستمر بر کیفیت ساخت و تجهیز مدارس جدید، موضوعی است که نباید فراموش شود. صرف افتتاح کافی نیست؛ باید اطمینان حاصل کرد که این فضاها در سالهای آینده نیز قابل استفاده و ایمن باقی بمانند. برنامهریزی برای نگهداری، بخش جداییناپذیر این فرآیند است.
در نهایت، میتوان گفت که مسیر ساماندهی مدارس سنگی در چهارمحال و بختیاری آغاز شده و با جدیت ادامه دارد. اگر این روند با همین سرعت و هماهنگی پیش برود، در آیندهای نزدیک شاهد استان بدون مدرسه سنگی خواهیم بود؛ استانی که همه دانشآموزانش در فضایی شایسته درس میخوانند.
۱۲:۱۵ - ۱۴۰۵/۰۵/۱۱


نظر شما