کابوس مدیران بیمه؛ وقتی «ریسک» می‌میرد، چه چیزی را بیمه کنیم؟

به گزارش خبرنگار مهر، ظهور فناوری‌های هوش مصنوعی و خودروهای خودران، که زمانی به عنوان ابزاری برای بهبود فرآیندها دیده می‌شد، اکنون به یک تهدید بنیادین برای بقای صنعت بیمه، به‌ویژه در حوزه خودرو، تبدیل شده است. کارشناسان معتقدند در حالی که هوش مصنوعی برای بانک‌ها یک «ابزار بهره‌وری» است، برای بیمه‌گران یک «عامل نابودگر محصول» است؛ زیرا با به صفر رساندن ریسک تصادفات، عملاً کالایی که بیمه برای فروش عرضه می‌کند (پوشش ریسک) را از بین می‌برد.

گاهی این پدیده یک «واقعیت وحشتناک» برای مدیران بیمه توصیف می‌شود چرا که برخلاف چالش‌های عملیاتی گذشته، این بار مسئله بر سر «سرعت تطبیق» با تکنولوژی نیست، بلکه بر سر «بقا» و وجود داشتن بازاری برای محصول اصلی بیمه در آینده است. موفقیت مهندسان در سیلیکون‌ولی در ساخت خودروهای خودران برای ساختن دنیایی امن‌تر، می‌تواند مستقیماً به معنای شکست اکچوئری‌ها و فروپاشی مدل درآمدی شرکت‌های بیمه باشد.

پارادوکس آرمان‌شهر؛ چرا دنیای بدون تصادف برای بیمه یک کابوس است؟

آنچه برای جامعه یک آرمان‌شهر و رویای دیرینه، یعنی حذف تصادفات جاده‌ای، محسوب می‌شود، برای مدل کسب‌وکار سنتی بیمه حکم یک «تهدید وجودی» را دارد.

با تشریح تفاوت بنیادین تأثیر هوش مصنوعی بر دو صنعت مالی بزرگ، این پارادوکس را می‌توان اینگونه توضیح داد که در بانکداری، AI فرآیندهایی مانند اعتبارسنجی یا کشف تقلب را بهینه‌تر می‌کند اما ماهیت «پول» را تغییر نمی‌دهد. اما در صنعت بیمه، هوش مصنوعی مستقیماً «ماده اولیه»، یعنی «عدم قطعیت» و «ریسک» را هدف گرفته است.

فرمول مرگبار برای بیمه‌گر سنتی

مدل درآمدی شرکت‌های بیمه بر یک فرمول ساده استوار است: حق بیمه دریافتی حاصل‌ضرب «احتمال وقوع حادثه» در «هزینه خسارت» است. لذا با استناد به داده‌های میدانی می‌توان گفت:

۱. زمانی که هوش مصنوعی احتمال تصادف را به سمت صفر میل می‌دهد، ریسک از بین می‌رود.

۲. طبق فرمول ریاضی، وقتی ریسک ناچیز شود، حق بیمه نیز باید به سمت صفر میل کند.

۳. در نهایت، وقتی حق بیمه ناچیز شود، جریان نقدینگی که شاهرگ حیاتی شرکت‌های بیمه است، خشک می‌شود.

داده‌های تکان‌دهنده از سان‌فرانسیسکو؛ پایان عصر خطای انسانی

این تهدید دیگر یک نظریه صرف نیست. داده‌های عملیاتی از پروژه «ویمو» متعلق به گوگل، که اکنون با ۲۰۰۰ خودروی خودران در سان‌فرانسیسکو به عنوان تاکسی اینترنتی فعالیت می‌کند، این واقعیت را اثبات کرده است. این ناوگان پس از پیمایش بیش از ۱۵۰ میلیون مایل (۲۴۰ میلیون کیلومتر)، آماری خیره‌کننده ثبت کرده است: کاهش ۹۶ درصدی تصادفات منجر به جرح در مقایسه با رانندگان انسانی و کاهش ۹۱ درصدی فعال شدن کیسه هوا که نشان‌دهنده شدت تصادفات است.

این آمار نشان می‌دهد که هوش مصنوعی با حذف خطاهای انسانی مانند خواب‌آلودگی یا حواس‌پرتی و با پردازش ۳۶۰ درجه محیط، مفهوم سنتی «ریسک تصادف» را که منبع درآمد اصلی بیمه‌گران بوده، به چالش کشیده است.

آینده بازار؛ بازنده قطعی و برنده احتمالی

با این حال، این سونامی تمام بخش‌های صنعت بیمه را به یک اندازه تحت تأثیر قرار نمی‌دهد. باید تفکیک هوشمندانه‌ای میان حوزه‌های مختلف قائل شد چرا که بیمه خودرو بازنده قطعی است، اما بیمه سلامت برنده بزرگ خواهد بود.

دلیل این تفاوت در ماهیت ریسک نهفته است؛ هوش مصنوعی می‌تواند قوانین قابل پیش‌بینی «فیزیک» در رانندگی را کنترل و ریسک را حذف کند، اما نمی‌تواند پیچیدگی‌های غیرقابل پیش‌بینی «بیولوژی» بدن انسان را به طور کامل حذف نماید. انسان‌ها همچنان بیمار می‌شوند و پیر خواهند شد.

بنابراین، آینده صنعت بیمه در گروی چرخشی استراتژیک از «مدیریت ریسک‌های مکانیکی» به سمت «مدیریت ریسک‌های زیستی و سلامت انسان» خواهد بود، جایی که هوش مصنوعی نه یک تهدید، بلکه ابزاری قدرتمند برای کاهش هزینه‌های درمانی و ارائه خدمات بهتر است.