به گزارش خبرنگار مهر به نقل از بانک جهانی، پس از آغاز جنگ علیه ایران و انسداد تنگه هرمز، قیمت نفت بهطور کمسابقهای افزایش یافت. تا پایان ماه مارس، بهای نفت برنت حدود ۶۵ درصد معادل ۴۶ دلار در هر بشکه رشد کرد و رکورد بیشترین افزایش ماهانه در تاریخ را به ثبت رساند. در اوایل آوریل و پس از اعلام آتشبس میان ایران و آمریکا، قیمتها اندکی کاهش یافت؛ اما از آن زمان، نوسانات بازار بازتابدهندهی ابهام درباره آینده مذاکرات برای پایان درگیری و احیای جریان صادرات نفت است.
انسداد تنگه هرمز بزرگترین اختلال تاریخ بازار جهانی نفت را رقم زده است. در ماه مارس و به دلیل حملات به زیرساختهای انرژی و محدودیت عبور نفتکشها در خاورمیانه، عرضه جهانی روزانه ۱۰.۱ میلیون بشکه کاهش پیدا کرد. برآورد میشود تولید جهانی نفت در سهماهه دوم ۲۰۲۶ نسبت به سال قبل ۶.۹ میلیون بشکه در روز (معادل ۶.۶ درصد) کاهش یابد؛ رقمی که بزرگترین افت فصلی از دوران همهگیری کووید-۱۹ محسوب میشود.
نشانههای افت مصرف جهانی نفت نیز مشاهده میشود. پیشبینی شده است که مصرف نفت در ماه مارس نسبت به سال گذشته ۰.۸ میلیون بشکه در روز کاهش یابد؛ عمدتاً به دلیل اختلالات خاورمیانه و افزایش شدید قیمتها. انتظار میرود تقاضا در سهماهه دوم ۲۰۲۶ نیز ۱.۵ میلیون بشکه در روز دیگر کاهش پیدا کند. اقتصادهای پیشرفته، آسیا و خاورمیانه بیشترین کاهش تقاضا را تجربه خواهند کرد، اما رشد مصرف در بازارهای نوظهوری مانند برزیل، هند و اندونزی همچنان ادامه دارد، بهویژه در بخشهای حملونقل و پتروشیمی.
کمبود نفت در بازار جهانی روندی نگرانکننده ایجاد کرده است. پیشبینیها نشان میدهد بازار نفت در سهماهه دوم ۲۰۲۶ با کسری روزانه ۳.۷ میلیون بشکه، عمدتاً به دلیل افت تولید خاورمیانه، روبهرو خواهد شد. گرچه استفاده از ذخایر اضطراری و افزایش محدود تولید بخشی از این کمبود را جبران کرده، اما ذخایر جهانی در ماه مارس بهشدت کاهش یافته است. حتی در صورت کاهش اختلالات، بازار نفت به دلیل ریسکهای ژئوپلیتیکی مداوم، ابهام در صادرات منطقه و مشکلات کشتیرانی، همچنان تحت فشار باقی خواهد ماند.
طبق گزارش بانک جهانی، ریسکهای قیمت نفت عمدتاً صعودی هستند. برآوردها نشان میدهد میانگین قیمت نفت برنت در سال ۲۰۲۶ حدود ۸۶ دلار خواهد بود و در سال ۲۰۲۷ با تثبیت عرضه به ۷۰ دلار کاهش مییابد؛ البته این پیشبینی مبتنی بر فرض پایان اختلالات عرضه در ماه می و بازگشت کامل صادرات خاورمیانه تا سهماهه پایانی سال است.
مهمترین ریسکهای صعودی شامل ازسرگیری تنشها در خاورمیانه، ایجاد موانع پایدار در مسیر صادرات، محدودیتهای جدید خطوط لوله و آسیب گستردهتر به ظرفیت تولید است. همچنین موانع عملیاتی در بازگرداندن چاههای تعطیلشده یا مشکلات کشتیرانی میتواند قیمتها را بهطور قابلتوجهی بالاتر ببرد. در چنین سناریویی، میانگین قیمت نفت برنت در سال ۲۰۲۶ ممکن است در محدوده ۹۵ تا ۱۱۵ دلار قرار گیرد؛ یعنی ۱۰ تا ۳۵ درصد بیشتر از سناریوی پایه.
بهطور کلی، پیشبینی بانک جهانی نشان میدهد که با تداوم تنشها، قیمت نفت همچنان روند افزایشی خواهد داشت و حتی در صورت پایان درگیریها، بازار انرژی فوراً به حالت عادی بازنمیگردد و چندین ماه زمان لازم است تا اختلالات عرضه و تولید کاهش یابد.
نظر شما