خبرگزاری مهر - گروه استانها، محدثه میرجلیلی؛ در آستانه روز روستا، توجه به ظرفیت‌هایی که می‌تواند روستاهای استان یزد را از سکونتگاه‌های صرف به کانون‌های تولید، اشتغال و گردشگری تبدیل کند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ روستاهایی که هر یک بر اساس داشته‌های طبیعی، تاریخی، فرهنگی و اقتصادی خود می‌توانند مسیر متفاوتی برای توسعه داشته باشند. تجربه‌هایی مانند ساغند نیز نشان می‌دهد که آینده روستاها تنها در گرو اجرای پروژه‌های عمرانی نیست و استفاده اقتصادی از ظرفیت‌های بومی، شرط مهمی برای شکل‌گیری توسعه پایدار و ماندگاری جمعیت است.
ظرفیت‌های متنوعی در حوزه کشاورزی، دامپروری، گلخانه، صنایع کم‌آب‌بر، مشاغل خانگی و فرآوری محصولات در آنها شکل گرفته است. در سال ۱۴۰۵ توسعه گلخانه‌های نوین، صنایع کم‌آب‌بر و مجتمع‌های فرآوری دام به‌عنوان بخشی از مسیر تقویت اقتصاد روستایی مطرح شده است؛ ظرفیتی که می‌تواند ضمن کاهش فشار بر منابع آب، درآمد و اشتغال خانوارهای روستایی را افزایش دهد
در کنار تولید و زیرساخت، بوم روستایی یزد ظرفیت اقتصادی مستقلی ایجاد کرده است؛ تنها در روستاهای شهرستان یزد، در سال ۱۴۰۵، ۱۴ طرح روستایی در حوزه روشنایی، آسفالت، سنگفرش معابر و احداث پارک با اعتبار ۷۲ میلیارد تومان آماده بهره‌برداری شده و همزمان ۱۵ طرح گردشگری و بوم‌گردی با سرمایه‌گذاری ۱۲۵ میلیارد تومان در دستور اجرا یا بهره‌برداری قرار گرفته است
برپایی ۶۴ جشنواره روستایی در استان یزد
مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری یزد در گفتگو با خبرنگار مهر با تأکید بر ظرفیت‌های متنوع روستاهای استان گفت: روستاهای یزد تنها سکونتگاه‌های جمعیتی نیستند و هر یک می‌توانند بر اساس مزیت‌های خود به محور فعالیت‌های گردشگری، تولیدی و فرهنگی تبدیل شوند.
جواد میربهبودی اظهار کرد: توسعه روستایی نباید صرفاً در اجرای طرح‌های عمرانی خلاصه شود، بلکه ایجاد نشاط اجتماعی، امیدآفرینی و تقویت اقتصاد محلی نیز باید در برنامه‌های توسعه روستاها مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: بافت‌های تاریخی، معماری بومی، طبیعت و آیین‌های محلی از جمله ظرفیت‌هایی است که می‌تواند با معرفی و برنامه‌ریزی مناسب، زمینه جذب گردشگر و ایجاد فرصت‌های اقتصادی جدید را در روستاها فراهم کند.
مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری یزد با تأکید بر ضرورت توجه به ویژگی‌های هر منطقه گفت: نمی‌توان برای همه روستاها یک الگوی واحد توسعه در نظر گرفت و لازم است مسیر پیشرفت هر روستا بر پایه مزیت‌ها و ظرفیت‌های خاص همان منطقه تعریف شود.
میربهبودی همچنین جشنواره‌های روستایی را فرصتی برای معرفی توانمندی‌های بومی و عرضه محصولات دانست و تصریح کرد: برگزاری این رویدادها امکان فروش مستقیم محصولات روستایی به مصرف‌کنندگان را فراهم می‌کند و به تولیدکنندگان کمک می‌کند محصولات خود را بدون واسطه عرضه کنند.
وی ادامه داد: سال گذشته بیش از ۶۴ جشنواره روستایی در استان یزد برگزار شد که استقبال از این رویدادها نشان‌دهنده ظرفیت موجود برای معرفی توانمندی‌های مناطق روستایی است.
مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری یزد ابراز امیدواری کرد استمرار این برنامه‌ها در کنار توجه به ظرفیت‌های اختصاصی هر روستا، به ایجاد فرصت‌های شغلی، رونق فعالیت‌های اقتصادی و تقویت ماندگاری جمعیت در مناطق روستایی استان منجر شود.
ساغند؛ در مسیر تبدیل شدن به کانون ثروت‌آفرینی
در میان روستاهایی که برای توسعه آینده خود برنامه مشخصی را دنبال می‌کنند، ساغند نیز چشم‌انداز سال ۱۴۲۴ را با تمرکز بر استفاده از ظرفیت‌های موجود ترسیم کرده است.
مشاور و دستیار راهبردی استاندار یزد در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به برنامه‌های ساغند در افق ۱۴۲۴ گفت: این روستا باید به الگویی از توسعه پایدار، تولید ثروت محلی و مدیریت هوشمند منابع تبدیل شود.
احمد آخوندی با اشاره به ظرفیت‌های ایجادشده در حوزه تأمین آب، زیرساخت‌های خدماتی و پروژه‌های تولیدی افزود: ساغند در شرایطی قرار دارد که می‌تواند از مرحله «توسعه پایه» عبور کرده و وارد مرحله «توسعه ارزش‌افزا» شود.
آخوندی تأکید کرد: هدف این است که ساغند در افق ۱۴۲۴ به مرکز ثروت‌سازی کویری ایران تبدیل شود؛ منطقه‌ای که علاوه بر تأمین نیازهای خود، از طریق تولید محصولات و ارائه خدمات برای مناطق و شهرستان‌های پیرامونی نیز ارزش اقتصادی ایجاد کند.
وی از شرکت‌ها و مدیران منطقه خواست با تقویت زیرساخت‌های موجود و حمایت از پروژه‌های محلی، روند توسعه ساغند را به صورت پایدار دنبال کنند.
توسعه روستا فقط با پروژه عمرانی محقق نمی‌شود
فرماندار تفت با تأکید بر ضرورت بازنگری در نگاه به توسعه روستایی اظهار کرد: توسعه روستا نباید صرفاً در اجرای پروژه‌های عمرانی مانند آسفالت معابر و ایجاد زیرساخت خلاصه شود، بلکه اقتصاد، اشتغال، مسائل اجتماعی و سکونت پایدار نیز باید همزمان مورد توجه قرار گیرند.
وی افزود: امکانات و خدماتی که با هزینه و تلاش فراوان در روستا ایجاد می‌شود، زمانی به توسعه واقعی منجر خواهد شد که جمعیت ثابت در منطقه حضور داشته باشد و به صورت مستمر از این ظرفیت‌ها استفاده کند.
مرادیان ادامه داد: روستای توسعه‌یافته فقط روستایی نیست که از زیرساخت‌های مناسب برخوردار باشد، بلکه باید از جمعیت پایدار، فعالیت اقتصادی، فرصت اشتغال، مشارکت اجتماعی و شرایط مناسب زندگی نیز برخوردار باشد.
مسیر جدید توسعه روستایی در یزد بر یک اصل استوار است؛ هر روستا باید بر اساس داشته‌های خودش رشد کند. از آموزش و گردشگری تا صنایع تبدیلی و اقتصاد دیجیتال، مجموعه این ظرفیت‌ها می‌تواند روستا را از یک سکونتگاه صرف به یک واحد اقتصادی مولد تبدیل کند؛ رویکردی که ساغند نیز قرار است در افق ۱۴۲۴ آن را دنبال کند.
توسعه روستایی در یزد زمانی می‌تواند به ماندگاری جمعیت و رونق اقتصادی منجر شود که ظرفیت‌های هر منطقه به فرصت تبدیل شود؛ از گردشگری و صنایع بومی گرفته تا تولید، صنایع تبدیلی و اقتصادهای نوین. در این مسیر، روستاهایی مانند ساغند می‌توانند نمونه‌ای از تغییر نگاه به توسعه باشند؛ نگاهی که در آن روستا نه مقصد پروژه‌های عمرانی، بلکه واحدی مولد برای خلق ثروت، اشتغال و ارزش اقتصادی دیده می‌شود.
نظر شما