۱۰ مرداد ۱۴۰۵، ۱۴:۲۷

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

خرم‌آباد- با آغاز طرح ساماندهی حریم فلک الافلاک،آزادسازی عرصه‌های پیرامونی و اجرای مجموعه‌ای از پروژه‌های عمرانی و گردشگری،به نظر می‌رسد بزرگ‌ترین پروژه بازآفرینی شهری خرم‌آباد آغاز شده است.

خبرگزاری مهر- گروه استان‌ها: هر شهری، نشانی دارد که هویت آن را تعریف می‌کند؛ برای خرم‌آباد، این نشانی بی‌تردید قلعه فلک‌الافلاک است. بنایی که قرن‌ها بر فراز تپه‌ای تاریخی ایستاده و روایتگر بخشی از تاریخ، فرهنگ و تمدن ایران است.

اما سال‌ها، آنچه گردشگران و حتی شهروندان با آن روبه‌رو بودند، تنها خود قلعه نبود؛ دیوارهای بلند، فضاهای غیرگردشگری، خیابان‌هایی که خودروها بر آنها غلبه داشتند و کاربری‌هایی که ارتباط مردم با این مجموعه تاریخی را محدود کرده بود، باعث شده بود یکی از ارزشمندترین ظرفیت‌های گردشگری لرستان، آن‌گونه که باید دیده نشود.

در تمام این سال‌ها، موضوع آزادسازی حریم فلک‌الافلاک یکی از مهم‌ترین مطالبات فعالان میراث فرهنگی، کارشناسان گردشگری و شهروندان بود؛ مطالبه‌ای که اکنون وارد مرحله اجرا شده و مسئولان استان از آن به عنوان نقطه آغاز تحولی بزرگ در مرکز خرم‌آباد یاد می‌کنند.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

ساماندهی حریم؛ پروژه‌ای فراتر از یک عملیات عمرانی

آنچه امروز در اطراف قلعه فلک‌الافلاک آغاز شده، صرفاً تخریب چند دیوار یا اجرای چند پروژه عمرانی نیست؛ بلکه طرحی جامع برای بازتعریف رابطه شهر با مهم‌ترین اثر تاریخی خود به شمار می‌رود.

بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، مجموعه‌ای از پروژه‌های عمرانی، گردشگری، فرهنگی و خدمات شهری به صورت هم‌زمان در محدوده تاریخی فلک‌الافلاک در حال اجرا است؛ پروژه‌هایی که هدف آنها آزادسازی حریم، افزایش دسترسی عمومی، احیای بافت تاریخی، توسعه گردشگری و ارتقای کیفیت زندگی شهری عنوان شده است.

در واقع، نگاه مدیریت استان تنها معطوف به حفاظت از یک بنای تاریخی نیست، بلکه تلاش می‌شود مجموعه فلک‌الافلاک به قلب تپنده گردشگری، فرهنگ و حیات اجتماعی خرم‌آباد تبدیل شود.

استاندار: خرم‌آباد گنجی است که باید دوباره کشف شود

استاندار لرستان، ساماندهی حریم فلک‌الافلاک را بخشی از برنامه‌ای بزرگ‌تر برای معرفی ظرفیت‌های مغفول استان می‌داند.

سید سعید شاهرخی در گفت‌وگو با مهر با اشاره به قابلیت‌های تاریخی و فرهنگی لرستان، معتقد است این استان از سرمایه‌هایی برخوردار است که هنوز آن‌گونه که شایسته است به مردم ایران و جهان معرفی نشده‌اند.

به گفته او، خرم‌آباد و لرستان گنجینه‌ای ارزشمند هستند که برای شکوفایی، بیش از هر چیز به نگاه توسعه‌محور و بهره‌برداری صحیح از ظرفیت‌های موجود نیاز دارند.

او توضیح می‌دهد که ایده اصلی ساماندهی حریم فلک‌الافلاک، پس از بازدید وزیر میراث فرهنگی از این مجموعه شکل جدی‌تری به خود گرفت؛ بازدیدی که در آن تأکید شد عرصه پیرامونی این اثر تاریخی باید از کاربری‌های محدودکننده خارج و به فضایی عمومی برای استفاده شهروندان و گردشگران تبدیل شود.

بر همین اساس، طرحی با عنوان «چهارباغ افلاک» طراحی شد؛ طرحی که قرار است با ایجاد یک محور پیاده، فضای پیرامونی قلعه را به محیطی فرهنگی، گردشگری و شهری تبدیل کند؛ فضایی که مردم بتوانند بدون محدودیت، در اطراف مهم‌ترین اثر تاریخی لرستان حضور پیدا کنند.

«چهارباغ افلاک»؛ ایده‌ای برای بازگرداندن شهر به مردم

به گفته استاندار، اجرای این طرح با مشارکت استانداری، شهرداری خرم‌آباد و اداره‌کل میراث فرهنگی آغاز شده و مجموعه مدیران استان تلاش دارند پروژه‌ای ماندگار را برای شهروندان به یادگار بگذارند.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

شاهرخی معتقد است آنچه امروز در اطراف فلک‌الافلاک در حال اجرا است، تنها یک پروژه مستقل نیست؛ بلکه بسته‌ای از چندین طرح مکمل است که در کنار یکدیگر می‌توانند یکی از متفاوت‌ترین تجربه‌های بازآفرینی شهری را در لرستان رقم بزنند.

او تأکید می‌کند با حذف دیوارهای پیرامونی و آزادسازی عرصه تاریخی، سیمای قلعه بیش از گذشته در منظر عمومی قرار خواهد گرفت و شهروندان با تصویری متفاوت از مرکز تاریخی خرم‌آباد روبه‌رو خواهند شد؛ تصویری که به باور وی، هویت تاریخی شهر را دوباره به زندگی روزمره مردم بازمی‌گرداند.

ثبت جهانی؛ نقطه عطفی برای شتاب گرفتن پروژه

یکی از عوامل مؤثر در سرعت گرفتن این طرح، ثبت جهانی مکان‌های پیش از تاریخ دره خرم‌آباد عنوان می‌شود؛ رویدادی که به گفته استاندار، نگاه‌ها را بیش از گذشته به ظرفیت‌های تاریخی لرستان معطوف کرد.

شاهرخی معتقد است این موفقیت بین‌المللی، فرصت مناسبی را برای اجرای پروژه‌های بزرگ گردشگری و میراث فرهنگی در مرکز استان فراهم کرده است؛ پروژه‌هایی که می‌توانند خرم‌آباد را به یکی از قطب‌های گردشگری غرب کشور تبدیل کنند.

به گفته او، مجموعه اقداماتی که در اطراف فلک‌الافلاک تعریف شده، علاوه بر حفاظت از میراث تاریخی، زمینه معرفی هرچه بهتر ظرفیت‌های فرهنگی لرستان را نیز فراهم خواهد کرد و می‌تواند سهم گردشگری را در اقتصاد استان افزایش دهد.

گره‌ای که پس از سال‌ها باز شد

پیش از این یکی از موانع ساماندهی حریم فلک‌الافلاک، استقرار پادگان در بخشی از عرصه پیرامونی این مجموعه تاریخی بود؛ موضوعی که امکان اجرای طرح جامع آزادسازی را محدود کرده بود.

استاندار لرستان با قدردانی از همکاری سپاه پاسداران در این زمینه، می‌گوید تخلیه این مجموعه پیش از جنگ تحمیلی دشمن و تحولات اخیر منطقه انجام شد و همین اقدام، زمینه آغاز عملیاتی طرح ساماندهی را فراهم کرد؛ اقدامی که به اعتقاد او، در آینده به عنوان یکی از ماندگارترین تصمیمات حوزه حفاظت از میراث فرهنگی استان شناخته خواهد شد.

بازآفرینی شهری؛ فراتر از زیباسازی یک محوطه تاریخی

مدیران استان تأکید دارند آنچه امروز در مرکز خرم‌آباد در حال اجراست، تنها یک پروژه عمرانی نیست؛ بلکه نمونه‌ای از بازآفرینی شهری است که در آن حفاظت از میراث تاریخی، توسعه گردشگری، بهبود کیفیت زندگی و ساماندهی ترافیک، همزمان دنبال می‌شود.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

سید سعید شاهرخی، استاندار لرستان، معتقد است مجموعه طرح‌های تعریف‌شده در اطراف فلک‌الافلاک، می‌تواند یکی از کم‌نظیرترین تجربه‌های بازآفرینی شهری در کشور باشد.

به گفته او، هدف اصلی این است که مهم‌ترین اثر تاریخی استان از انزوای کالبدی خارج شود و به محور تعامل شهروندان، گردشگران و فعالیت‌های فرهنگی بدل شود.

او توضیح می‌دهد که بسته ساماندهی فلک‌الافلاک تنها به محوطه اطراف قلعه محدود نیست، بلکه چندین پروژه مکمل را در بر می‌گیرد که در کنار یکدیگر چهره هسته تاریخی خرم‌آباد را دگرگون خواهند کرد.

خیابان افلاک؛ از مسیر عبور خودروها تا گذرگاه گردشگران

یکی از مهم‌ترین اجزای این طرح، پیاده‌راه‌سازی خیابان افلاک است؛ خیابانی که سال‌ها ورودی اصلی قلعه محسوب می‌شد، اما حجم بالای تردد خودروها، فرصت حضور ایمن و آرام گردشگران را از بین برده بود.

طبق برنامه اعلام‌شده، این محور با اجرای سنگ‌فرش، ساماندهی مبلمان شهری و حذف ترددهای غیرضروری خودروها، به فضایی مناسب برای پیاده‌روی، فعالیت‌های فرهنگی و حضور گردشگران تبدیل خواهد شد.

استاندار لرستان می‌گوید این پروژه پس از سال‌ها هماهنگی میان دستگاه‌های مختلف، اکنون وارد مرحله اجرا شده و می‌تواند یکی از مهم‌ترین محورهای تاریخی شهر را احیا کند.

به گفته او، اجرای این طرح با رعایت کامل ضوابط میراث فرهنگی انجام می‌شود و در صورت کشف هرگونه آثار تاریخی در جریان عملیات، بررسی، مستندسازی و حفاظت از آنها همزمان با پیشرفت پروژه ادامه خواهد یافت.

حل گره ترافیکی؛ دو پل برای نجات مرکز تاریخی شهر

یکی از دغدغه‌های دیرینه شهروندان خرم‌آباد، ترافیک سنگین محدوده فلک‌الافلاک و پل تاریخی صفوی بوده است؛ موضوعی که علاوه بر ایجاد مشکلات تردد، بر کیفیت حضور گردشگران در این محدوده نیز تأثیر گذاشته بود.

بر همین اساس، احداث دو پل جدید به عنوان بخشی از طرح ساماندهی در دستور کار قرار گرفته است.

استاندار لرستان با اشاره به این پروژه‌ها توضیح می‌دهد که یکی از پل‌ها در محدوده باغ دختران احداث خواهد شد و نقش یکی از ورودی‌های اصلی مجموعه فلک‌الافلاک را ایفا می‌کند. پل دوم نیز در بالادست پل تاریخی صفوی ساخته می‌شود تا ضمن کاهش بار ترافیکی میدان آزادی، دسترسی شهروندان به مجموعه تاریخی را تسهیل کند.

به اعتقاد مسئولان، اجرای این دو پروژه علاوه بر کاهش ترافیک، امکان پیاده‌محور شدن بخش‌هایی از عرصه تاریخی را نیز فراهم خواهد کرد.

شهردار: فلک‌الافلاک به محور اصلی بازآفرینی شهری تبدیل می‌شود

شهردار خرم‌آباد نیز طرح ساماندهی حریم فلک‌الافلاک را یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های بازآفرینی شهری کشور توصیف می‌کند.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

داریوش بارانی بیرانوند در گفت‌وگو با مهر معتقد است محدوده‌ای بیش از ۱۵ هکتار در اطراف این بنای تاریخی، سال‌ها با کاربری‌های اداری و انتظامی از دسترس مردم خارج بود، اما اکنون این فضا در حال تبدیل شدن به مجموعه‌ای عمومی، فرهنگی و گردشگری است که می‌تواند کیفیت زندگی شهری را به شکل محسوسی ارتقا دهد.

او تأکید می‌کند آزادسازی این عرصه تنها به حفظ یک اثر تاریخی محدود نمی‌شود، بلکه بستری برای رونق اقتصاد گردشگری، احیای هسته مرکزی شهر، افزایش سرانه فضاهای عمومی و جذب سرمایه‌گذاری در بافت تاریخی فراهم خواهد کرد.

چهار پروژه همزمان برای تغییر سیمای مرکز خرم‌آباد

به گفته شهردار، چهار پروژه شاخص به صورت همزمان در محدوده فلک‌الافلاک در حال اجرا است.

او از آغاز عملیات اجرایی پیاده‌راه و سنگفرش خیابان افلاک پس از سال‌ها انتظار خبر می‌دهد و توضیح می‌دهد که این محور در آینده به فضایی برای پیاده‌روی، گردشگری، فعالیت‌های فرهنگی و گذران اوقات فراغت شهروندان تبدیل خواهد شد.

بارانی بیرانوند همچنین از پیشرفت عملیات اجرایی پل قاضی و آغاز مراحل اجرایی پل افلاک خبر می‌دهد و می‌گوید با تکمیل این دو پروژه، بخش مهمی از مشکلات ترافیکی محدوده فلک‌الافلاک برطرف خواهد شد.

او معتقد است مجموعه این اقدامات، علاوه بر حفاظت از ارزش‌های تاریخی فلک‌الافلاک، موجب افزایش ارزش اقتصادی محدوده، رونق فعالیت‌های گردشگری و احیای بافت تاریخی مرکز شهر خواهد شد.

زیرساخت‌هایی که زیر چشم گردشگران دیده نمی‌شوند

در کنار پروژه‌های شاخص عمرانی، بخشی از عملیات ساماندهی به توسعه زیرساخت‌های شهری اختصاص یافته است؛ اقداماتی که شاید کمتر در معرض دید گردشگران باشد، اما نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت خدمات شهری دارد.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب لرستان در گفت‌وگو با مهر با اشاره به همزمانی اجرای پروژه‌های عمرانی با اصلاح شبکه‌های زیرزمینی، می‌گوید همزمان با بهسازی خیابان افلاک، اجرای شبکه جمع‌آوری فاضلاب نیز در دستور کار قرار گرفت تا پس از پایان عملیات عمرانی، نیازی به حفاری مجدد نباشد.

یزدان نوریزدان توضیح می‌دهد که در قالب این طرح، ۱۵۰ متر شبکه فاضلاب با اعتباری بیش از ۱۰ میلیارد ریال اجرا شده و اکنون واحدهای مسکونی و تجاری این محور امکان اتصال به شبکه جمع‌آوری فاضلاب را پیدا کرده‌اند؛ اقدامی که علاوه بر ارتقای بهداشت عمومی، به حفظ محیط‌زیست و تکمیل زیرساخت‌های یکی از مهم‌ترین محورهای گردشگری خرم‌آباد کمک خواهد کرد.

از پروژه‌های پراکنده تا یک چشم‌انداز واحد

آنچه در مجموعه فلک‌الافلاک در حال وقوع است، مجموعه‌ای از پروژه‌های مستقل نیست؛ بلکه اجزای یک نقشه جامع برای بازتعریف مرکز تاریخی خرم‌آباد است.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

پیاده‌راه‌ها، پل‌های جدید، ساماندهی خیابان افلاک، توسعه زیرساخت‌های شهری و آزادسازی حریم، همگی قطعات پازلی هستند که در کنار هم می‌توانند هسته تاریخی شهر را از فضایی صرفاً عبوری، به مقصدی برای گردشگری، تفریح و زندگی شهری تبدیل کنند.

اما پرسش اصلی اینجاست که این تغییرات چگونه قرار است هویت تاریخی فلک‌الافلاک را حفظ کند و چه برنامه‌ای برای آینده این مجموعه در نظر گرفته شده است؟

پاسخ این پرسش را باید در طرح‌های میراث فرهنگی و برنامه‌ای جست‌وجو کرد که برای احیای کامل عرصه ۱۲ هکتاری فلک‌الافلاک تدوین شده است.

کارشناسان حوزه میراث فرهنگی معتقدند ارزش یک اثر تاریخی تنها به دیوارها و معماری آن محدود نمی‌شود، بلکه فضای پیرامونی، منظر بصری، عرصه تاریخی و نحوه ارتباط آن با شهر نیز بخشی از هویت اثر محسوب می‌شود. از همین منظر، آزادسازی و ساماندهی حریم فلک‌الافلاک، اقدامی فراتر از زیباسازی محیط اطراف قلعه است و می‌تواند کیفیت حفاظت از این اثر ملی را به شکل محسوسی ارتقا دهد.

میراث فرهنگی: حریم فلک‌الافلاک به یک مجموعه فرهنگی تبدیل می‌شود

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی لرستان، در گفت‌وگو با مهر ساماندهی حریم فلک‌الافلاک را یکی از مهم‌ترین پروژه‌های حوزه میراث فرهنگی کشور در سال‌های اخیر توصیف می‌کند.

عطا حسن پور با اشاره به اینکه محدوده پیرامونی این بنای تاریخی سال‌ها در اختیار کاربری‌های غیرمرتبط قرار داشت، می‌گوید با آزادسازی این عرصه، فرصت کم‌نظیری برای احیای هویت تاریخی مرکز خرم‌آباد فراهم شده است.

به گفته او، هدف تنها آزادسازی زمین نیست؛ بلکه برنامه‌ریزی شده است که این محدوده به مجموعه‌ای فرهنگی، گردشگری و عمومی تبدیل شود؛ فضایی که در آن شهروندان، گردشگران و علاقه‌مندان به تاریخ بتوانند ارتباطی نزدیک‌تر با مهم‌ترین نماد تاریخی لرستان برقرار کنند.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی لرستان می‌گوید پس از هماهنگی‌های انجام‌شده در سطح مدیریت استان و با حمایت وزیر میراث فرهنگی، طرح جامعی برای ساماندهی کل عرصه ۱۲ هکتاری مجموعه فلک‌الافلاک به تصویب رسید؛ طرحی که همه بخش‌های این محدوده تاریخی را در بر می‌گیرد.

حسن‌پور توضیح می‌دهد که آزادسازی عرصه پیرامونی قلعه، نخستین گام اجرای این برنامه بود.

به گفته او، پیش از آغاز جنگ تحمیلی رمضان، تخلیه پادگان سپاه از دامنه و حریم قلعه انجام شده بود و پس از حملات رژیم صهیونیستی و آمریکا، روند تخریب سازه‌های موجود و آزادسازی عرصه با سرعت بیشتری دنبال شد.

او تأکید می‌کند که با وجود شرایط خاص آن روزها، روند اجرای طرح متوقف نشد و عملیات ساماندهی بدون وقفه ادامه یافت.

احیای دیواری که هزار سال از تاریخ آن می‌گذرد

یکی از شاخص‌ترین بخش‌های طرح ساماندهی، بازسازی دیوار تاریخی ضلع خیابان ۱۲ برجی است؛ دیواری که به گفته مدیرکل میراث فرهنگی، اکنون ۲۲ متر به عقب منتقل شده تا عرصه تاریخی قلعه آزاد شود.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

حسن‌پور می‌گوید دیوار جدید براساس الگوها، مصالح و اصول معماری تاریخی بازآفرینی خواهد شد تا ضمن حفظ اصالت اثر، منظر تاریخی فلک‌الافلاک نیز احیا شود.

به گفته او، این اقدام در واقع بازگرداندن بخشی از سیمای تاریخی قلعه پس از حدود هزار سال است؛ موضوعی که از نگاه کارشناسان میراث فرهنگی، نقش مهمی در بازسازی منظر تاریخی مجموعه خواهد داشت.

پل گپ؛ از مسیر خودروها تا گذرگاه گردشگران

یکی دیگر از مهم‌ترین تغییرات پیش‌بینی‌شده در این طرح، پیاده‌محور شدن پل تاریخی گپ است.

مدیرکل میراث فرهنگی توضیح می‌دهد که براساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، پس از تکمیل دو پل جدید در محدوده فلک‌الافلاک، تردد خودروها از روی پل تاریخی گپ حذف خواهد شد.

به گفته او، یکی از پل‌ها در محل پل افلاک و دیگری در بالادست، مقابل استانداری، ساخته می‌شود تا بار ترافیکی این محدوده را بر عهده بگیرند. با اجرای این دو پروژه، پل گپ به همراه خیابان فلک‌الافلاک در اختیار عابران پیاده و گردشگران قرار خواهد گرفت.

حسن‌پور معتقد است این اقدام علاوه بر حفاظت بهتر از پل تاریخی، تجربه متفاوتی از حضور در قلب تاریخی خرم‌آباد برای شهروندان و گردشگران ایجاد خواهد کرد.

ورودی جدید؛ آغاز تجربه‌ای متفاوت برای گردشگران

یکی دیگر از بخش‌های مهم طرح، تغییر سازمان فضایی ورودی قلعه است.

به گفته مدیرکل میراث فرهنگی، خیابان فلک‌الافلاک به طور کامل پیاده‌محور خواهد شد و ورودی فعلی قلعه نیز به محل ورودی سابق سپاه منتقل می‌شود.

او توضیح می‌دهد که در محل ورودی جدید، یک پیش‌فضا یا میدان شهری طراحی خواهد شد؛ فضایی که علاوه بر ساماندهی ورود گردشگران، به محلی برای استراحت، تجمع و آغاز بازدید از مجموعه تاریخی تبدیل می‌شود.

به اعتقاد حسن‌پور، این تغییر باعث خواهد شد گردشگران از همان لحظه ورود، تجربه‌ای متفاوت از بازدید فلک‌الافلاک داشته باشند.

شهر ساسانی؛ روایت زندگی در کنار قلعه

شاید متفاوت‌ترین بخش طرح ساماندهی، ایجاد «شهر ساسانی» در محل پادگان سابق باشد.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

مدیرکل میراث فرهنگی از طراحی مجموعه‌ای خبر می‌دهد که قرار است با الهام از معماری، شیوه زندگی، روابط اجتماعی و فعالیت‌های اقتصادی دوره ساسانی شکل بگیرد.

به گفته او، بازدیدکنندگان در این بخش صرفاً با یک بنای تاریخی روبه‌رو نخواهند شد، بلکه می‌توانند با فضایی بازآفرینی‌شده از زندگی مردم آن دوران آشنا شوند؛ فضایی که تجربه‌ای فراتر از بازدید معمول از یک اثر تاریخی برای گردشگران رقم خواهد زد.

او معتقد است اجرای این ایده، جایگاه فلک‌الافلاک را به عنوان یکی از مهم‌ترین مقاصد فرهنگی کشور بیش از گذشته تقویت خواهد کرد.

بازارچه صنایع‌دستی؛ پیوند میراث با اقتصاد گردشگری

در کنار پروژه‌های عمرانی، برنامه‌هایی نیز برای تقویت فعالیت‌های فرهنگی و اقتصادی در اطراف قلعه پیش‌بینی شده است.

حسن‌پور از ساماندهی بدنه اطراف مجموعه و توسعه بازارچه‌های صنایع‌دستی خبر می‌دهد و می‌گوید هدف از این اقدام، تقویت ارتباط میان گردشگری، تولیدات بومی و فعالیت‌های اقتصادی مرتبط با میراث فرهنگی است.

به گفته او، ایجاد این فضاها می‌تواند ضمن افزایش ماندگاری گردشگران، فرصت مناسبی برای معرفی هنرهای سنتی و حمایت از فعالان صنایع‌دستی استان فراهم کند.

مدیرکل میراث فرهنگی، اعتبار فاز نخست پروژه را ۴۰ میلیارد تومان اعلام می‌کند و می‌گوید این منابع برای اجرای دیوارهای پیرامونی، ساماندهی عرصه، آماده‌سازی زیرساخت‌ها و ایجاد دسترسی‌های اولیه اختصاص یافته است.

او همچنین از زمان‌بندی اجرای طرح سخن می‌گوید و توضیح می‌دهد که فاز نخست، که بر ساماندهی عرصه پیرامونی قلعه متمرکز است، طبق برنامه تا بهار سال آینده به بهره‌برداری خواهد رسید.

حسن‌پور در پایان ابراز امیدواری می‌کند که با عملیاتی شدن کامل این طرح، شهروندان خرم‌آباد با مجموعه‌ای ۱۲ هکتاری از فضاهای تاریخی، طبیعی و فرهنگی روبه‌رو شوند؛ مجموعه‌ای که به اعتقاد او، از نظر گستره و ویژگی‌های کالبدی، نمونه‌ای کم‌نظیر در کشور خواهد بود.

فلک‌الافلاک؛ پروژه‌ای برای امروز یا سرمایه‌ای برای نسل‌های آینده؟

ساماندهی حریم فلک‌الافلاک را نمی‌توان تنها با متر و کیلومتر، حجم عملیات عمرانی یا میزان اعتبارات سنجید. ارزش واقعی این پروژه زمانی آشکار می‌شود که نتیجه آن در کیفیت زندگی شهروندان، رونق گردشگری، حفاظت از میراث فرهنگی و بازگشت هویت تاریخی به قلب خرم‌آباد دیده شود.

فلک‌الافلاک در مسیر تولدی دوباره؛ وقتی تاریخ به متن شهر بازمی‌گردد

در بسیاری از شهرهای تاریخی دنیا، آثار شاخص نه در میان خیابان‌های پرتردد و دیوارهای محصور، بلکه در دل فضاهای عمومی و زنده شهری قرار دارند؛ جایی که مردم هر روز با تاریخ زندگی می‌کنند، نه اینکه فقط در مناسبت‌های خاص به دیدن آن بروند. به نظر می‌رسد آنچه امروز در اطراف فلک‌الافلاک در حال اجراست نیز با همین نگاه طراحی شده است؛ نگاهی که می‌خواهد قلعه را از یک بنای تاریخی صرف، به محور زندگی فرهنگی و گردشگری شهر تبدیل کند.

حفاظت از میراث؛ مسئولیتی که با اجرای پروژه پایان نمی‌یابد

در کنار مزایای فراوان این طرح، کارشناسان میراث فرهنگی بر یک نکته مهم نیز تأکید دارند؛ اینکه هرگونه توسعه در عرصه آثار تاریخی باید با نهایت دقت و بر اساس ضوابط حفاظتی انجام شود.

فلک‌الافلاک تنها یک جاذبه گردشگری نیست؛ اثری است که بخشی از حافظه تاریخی ایران را در خود جای داده و هرگونه مداخله در حریم آن باید با مطالعات دقیق باستان‌شناسی، نظارت مستمر کارشناسان و رعایت کامل اصول حفاظت از میراث فرهنگی همراه باشد.

فلک‌الافلاک قرن‌هاست بر فراز خرم‌آباد ایستاده؛ بی‌آنکه فراز و فرود تاریخ یا دگرگونی‌های شهری بتواند از ارزش آن بکاهد.

امروز، با آغاز ساماندهی حریم، فلک‌الافلاک بار دیگر فرصت دیده شدن پیدا کرده است؛ نه فقط از پشت قاب دوربین گردشگران، بلکه از دل زندگی شهری. اگر این پروژه با همان دقت، هم‌افزایی و نگاه بلندمدتی که مسئولان از آن سخن می‌گویند به سرانجام برسد، خرم‌آباد تنها یک فضای شهری تازه به دست نخواهد آورد؛ بلکه بخشی از هویت تاریخی خود را دوباره احیا خواهد کرد.

کد مطلب 6905191

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha