درخت كريسمس؛ تاريخ و نمادها

به گزارش خبرنگار گروه دين و انديشه "مهر"، بهترين گونه اين گياهان براي روز كريسمس درخت صنوبر محسوب مي شود چرا كه داراي عطر خوشي است و پس از آنكه خشك شود زيبايي خاصي دارد.

درخت كريسمس نمادي باستاني و غير بوده  نشان دهنده تجديد حيات زندگي است .

در زمانهاي باستان در كشور تونس فعلي درخت كريسمس نشاندهنده پيروزي اسطوره اي بازگشت الهه يوناني و باستاني زندگي و مرگ و تولد از هندوستان بود كه اين درخت مخروطي را با خود حمل مي كرد. درشرايطي كه  افسانه هاي قرون وسطايي  اغلب  اين درخت را به دوره كريسمس نسبت مي دهند.

براساس افسانه ها "باني فيس" قديس، زماني كه براي تبليغ دين مسيحيان به ميان قبايل بدوي رفت به دليل شكل مخروطي درخت كاج، براي ارائه و توضيح مفهوم تثليث از آن استفاده كرد.

ديگر داستانهاي وجود درخت كريسمس در زمان عيد مسيحيان در آلمان قرن شانزدهم به عنوان اولين كشور شناخته شده كه از درخت كريسمس استفاده كرده و آن را با سيب، آجيل، خرما، چوب شور و گلهاي كاغذي تزئين و آنرا در وسط خانه قرار مي دادند.

به گزارش"مهر"، برخي از داستانها اولين استفاده از درخت كريسمس را به شهر باسل در سوئيس نسبت مي دهند. در سال 1597 يك شاگرد خياط درختي را با سيب و پنير تزئين كرد و به شهر آورد. اين در شرايطي است كه شهر ريگا در جمهوري لتوني ادعا مي كند كه از اولين درخت كريسمس استفاده كرده است. در ميدان اين شهر تابلويي نصب شده كه به هشت زبان روي آن نوشته شده است : اولين درخت كريسمس براي سال نو در سال 1510 در شهر ريگاه مورد استفاده قرار گرفت.

در قرن هفدهم استفاده از درخت كريسمس به عنوان يك رسم وارد خانواده ها شد. يوهان كونارد دانرهار، كشيش استراسبورگ از اين رسم انتقاد و آن را انحراف از كلام خداوند عنوان كرد.

تا قرن هجدهم اين رسم در بخشهاي شمالي استان راين در آلمان به يك رسم تبديل شد، اما در مناطق روستايي گسترش پيدا نكرد. در اواخر قرن هجدهم استفاده از شمعدان براي تزئين درخت كريسمس رواج پيدا كرد، اما تقريباً مدت مديدي اين رسم تنها به بخشهاي شمالي استان راين اختصاص داشت و توسط اكثريت كاتوليك قسمتهاي جنوبي استان راين به عنوان رسم پروتستانها توصيف مي شود.

در اوايل قرن نوزدهم، اين سنت درميان اشراف زادگان مجبوبيت يافت و به بارگاه هاي سلطنتي راه يافت. پرنسس هنريتا ون ناسو- ويلبرگ وين را در سال 1816 با درخت كريسمس آشنا كرد و اين رسم در سراسر اتريش گسترش يافت. اولين درخت كريسمس در سال 1840 وارد فرانسه شد.

به صورت سنت درخت كريسمس تا شب 24 دسامبر به وارد خانه نمي شود، پس از اين تاريخ درخت تزئين شده كريسمس تا دوازده شب بعد يعني در ششم ژانويه از خانه خارج مي شود.

نگهداري درخت كريسمس بيش از مدت ياد شده يا آوردن آن پيش از 24 دسامبر به عنوان بدشانسي درنظر گرفته مي شود كه البته از آنجايي كه كريسمس در سالهاي اخير و در زمان مدرن به صورت تجاري درآمده اين درخت بسيار زودتر و حتي در اواخر اكتبر در فروشگاه ها قرار مي گيرد.

بسياري از آمريكاييهاي قرن نوزدهم، درخت كريسمس را چيزي غريب مي دانستند و اولين درخت كريسمس در آمريكا، مربوط به سال 1830 است كه آنهم توسط ساكنان آلماني پنسيلوانيا به نمايش گذاشته شده بود. اين درخت براي جلب كمكهاي مردمي برپا شده بود. در سال 1851، چنين درختي در محوطه خارجي يك كليسا برپا شد اما وجود آن براي ساكنان اين شهر بسيار توهين آميز و نوعي بازگشت به بت پرستي به شمار مي آمد و آنها خواستار جمع كردن تزئينات شدند.

در حدود سالهاي 1890، لوازم تزئيني كريسمس از آلمان وارد مي شد و درخت كريسمس به تدريج در ايالات متحده محبوبيت يافت. نكته جالب اينكه اروپائيان از درختان كوچكي كه حدود 1 تا 5/1 متر طول داشتند استفاده مي كردند در حالي كه آمريكاييان درختي را مي پسنديدند كه تا سقف خانه برسد.

در اوايل قرن بيستم، آمريكايي ها درختهاي كريسمس را بيشتر با لوازم تزئيني دست ساز خودشان تزئين ميكردند اما بخشهاي آلماني/ آمريكايي همچنان به استفاده از سيب، بلوط، گردو و شيرينيهاي كوچك بادامي ادامه مي دادند.

كشف برق، به ساخته شدن چراغهاي كريسمس منتهي شد و امكان درخشش را براي درختان به ارمغان آورد. پس از آن ديدن درختان كريسمس در ميدان شهرها به يك منظره آشناي اين ايام مبدل شد و تمام ساختمانهاي مهم- چه شخصي و چه دولتي- با برپا كردن يك درخت، به اسقبال تعطيلات كريسمس مي روند. 

در تزئين درختهاي كريسمس اوليه، به جاي مجسمه فرشته در نوك درخت، از فيگورهاي پري هاي كوچك - به نشانه ارواح مهربان- يا زنگوله و شيپور- كه براي ترسانيدن ارواح شيطاني به كار مي رفت - استفاده مي شد.

در لهستان، درخت كريسمس با مجسمه هاي كوچك فرشته، طاووس و پرندگان ديگر و تعداد بسيار زيادي ستاره، پوشيده مي شد. در سوئد، درخت را با تزئينات چوبي كه با رنگهاي درخشان رنگ آميزي شده و شكلهاي كودك و حيوانات از جنس پوشال و كاه تزئين مي كنند. دانماركيها، از پرچمهاي كوچك دانمارك و آويزهايي به شكل زنگوله، ستاره، قلب و دانه برف استفاده مي كنند. مسيحيان ژاپني بادبزنها و فانوسهاي كوچك را ترجيح مي دهند.