خبرگزاری مهر، گروه استانها: کتاب را نمیتوان تعریف کرد مثل زندگی، عشق، انسان و خیلی از واژگان انتزاعی و غیر مطلق دنیا که تعریف خاصی برایشان نیست کتاب یعنی زندگی و عشق و آدمی ...، اما کتابدار را میتوان تعریف کرد، فردی عاشق و دلسوز که برای ترویج فرهنگ مطالعه تلاش میکند، سالهای سال پشت پیشخوان کتابخانههای عمومی شهرمان موی سپید میکند و جز در سایه کتاب، لختی را برای خود نمیگذراند.
کتاب دار خط مقدم جبهه کتابخوانی است که در نبودش خیلی چیزها در جامعه گم میشود، سمیه رجبی کتابدار نمونه کشوری و کتابدار بخش کودک و نوجوان کتابخانه عمومی ۲۲ بهمن شاهرود یکی از آن دسته افرادی است که در یک دهه اخیر، کتاب و شغلش باهم عجین شدهاند، وی کارشناس ارشد ادیان و عرفان تطبیقی دارد هشت سال سابقه کتابداری و سه سال سابقه کتابداری در بخش کودک را در کنار سابقه ۱۰ سال تدریس در دانشگاه و تألیف مقالات معتبر علمی، ترویجی و علمی، آموزشی در کارنامه دارد. به مناسبت روز کتابدار با او به گفتگو نشستیم.
*ویژگی یک کتابدار خوب چیست؟
صبر و استقامت، اخلاقمداری، مهربانی، راهنمایی و مشاوره دلسوزانه به اعضای کتابخوان و حتی کتاب نخوان همه در زمره ویژگیهای یک کتابدار است البته کتابدار خوب باید اطلاعات فنی نسبت به حوزه فعالیت خود و اطلاعات عمومی فراوان را نیز داشته باشند که البته این امر مرهون مطالعه کتابدار درزمینههای مختلف است.
*راهکارهای ترویج فرهنگ مطالعه از دیدگاه شما چیست؟
دیگر وقت آن رسیده کتابخانهها را از حالت کلیشهای بیرون آوریم و همه کتابداران دست در دست هم جامعه اطرافمان را هوشیار کنیم، چراکه با نشستن پشت پیشخوان کتابخانهها و انتظار برای آمدن عضو جدید کاری پیش نمیرود، ما باید برای کتابخوان کردن نو سوادان و کتاب نخوان هم تدابیری بیندیشیم. یک اقدام این است که بجای صبر کردن برای آمدن آنها ما به سراغشان برویم و در ارتقای سطح کتابخانهها بهصورت برونسازمانی تلاش داشته باشیم تا علاوه بر ارتقای درونسازمانی حضور خود را در محافل فرهنگی، کانونها، نهادها و ارگانهای آموزشی و محلهها و ... بیشتر کنیم و در جذب افراد به کتابخانهها و کتابخوان کردنشان با انجام سلسله نشستهای کتابخوان، مناسبتی و برنامههای خلاقانه نقش مؤثری داشته باشیم.
آموزشوپرورش، سازمان تبلیغات اسلامی، اداره ارشاد و فرهنگ اسلامی و سایر ارگانها و نهادهای فرهنگی با همکاری خود ما کتابداران نقش به سزایی در ارتقای سطح کتابخوانی و فرهنگ مطالعه دارند، اگر آنها تأثیر فعالیتهای ما را ببینند قطعاً در استمرارش تلاش خواهند کرد.
*کدام اقشار مهمترین تأثیر رادارند؟
قطعاً خانواده اولین نهادی است که نقش بهسزایی دارد. من بهعنوان یک کتابدار سعی کردهام خانواده خودم را درگیر کارهای فرهنگی و کتابخوانی کنم و همه آنها صمیمانه و مخلصانه در کنارم بودند و بیشک تشویق آنها در ارتقای سطح اهدافم مؤثر بوده است. در خانواده نقش مادران برای کتابخوان کردن کودکان بسیار مهم است.
انتظار دارم روزی فرابرسد که همه ما دغدغه فرهنگ کتابخوانی را داشته باشیم و تمام فرزندان سرزمینم خصوصاً شهرم عضو فعال کتابخانه باشند و فضایی تحت عنوان کتابخانه کودک در شهرمان برایشان اختصاص داده شود.
*برای جذب مخاطبان چه میتوان کرد؟
برای جذب مخاطبان در ابتدا اخلاقمداری و به دنبال آن صمیمیت، مهارت، همکاری با مدارس برای نشستهای کتابخوان مدرسهای با موضوعات درسی آنها، طرح محله کتابخوان، افطاری با طعم کتاب، جمع خوانی، بلند خوانی باهم بخوانیم، مسابقات مجازی، کتابخوانی، مدرسهای و ... ازجمله فعالیتهایی بود که در بسیاری از اماکن انجامشده و خوشبختانه بازخورد خوبی هم داشته است.
*بیشترین مشکلات را در چه زمینهای میبینید؟
یکی از مشکلات ما کتابداران خصوصاً کتابداران بخش کودک کمبود بودجه برای ارتقای سطح فعالیتهای فرهنگی است، قطعاً برنامههای متنوع فرهنگی جدای از ابتکار و خلاقیت و قناعت خود کتابدار نیاز به بودجهای هرچند اندک دارد بااینوجود سعی کردهایم با حداقل امکانات بهترین شرایط را برای اعضای خود فراهم کنیم.
از دیگر مشکلات ما کتابداران بخش کودک تنوع کاری حجم بسیار کار و زمانبر بودن محسوب میشود ازاینرو نیاز به همکاری بیشتر همکاران و دلگرمی آنها وجود دارد. از سوی دیگر رسانه قطعاً نقش مؤثری در اعتلای فرهنگ کتاب و کتابخوانی داشته و دارد، ما در دهکده جهانی امروز ناچاریم با تعامل دوسویه با رسانههای مختلف در اعتلای فرهنگ مطالعه گامی مؤثر برداریم.
*چه انتظاری از خیران دارید؟
یکی از آرزوهای من و همکارم در راستای اعتلای فرهنگ کتابخوانی وجود یک کتابخانه کودک در شاهرود است تا کودکان آزادانه در این کتابخانه فعالیت کنند و این همکاری خیران و دستگاهها و ارگانها را میطلبد.
نظر شما