خبرگزاری مهر- گروه استانها؛ چهارمحال و بختیاری، استانی که بهواسطه رودخانههای خروشان، چشمهسارهای زلال و مراتع کمنظیرش شناخته میشود، این استان که سرچشمه دو رود مهم کشور است..
در سالهای اخیر، افزایش فشارهای انسانی، تغییرات اقلیمی، کاهش بارشها و بهرهبرداریهای ناپایدار، چهره طبیعت چهارمحال و بختیاری را دستخوش تغییر کرده است.
از خشکیدگی بخشی از مراتع گرفته تا کاهش دبی رودخانهها، همه و همه زنگ خطری است که ضرورت توجه به محیطزیست را دوچندان میکند..
در این میان، نقش مردم، سازمانهای مردمنهاد، دستگاههای اجرایی و نهادهای آموزشی بیش از هر زمان دیگری برجسته شده است. مشارکت عمومی در پاکسازی طبیعت، آموزشهای محیطزیستی در مدارس، و برنامههای فرهنگی و اجتماعی، بخشی از اقداماتی است که با جدیت دنبال میشود. این فعالیتها نهتنها به بهبود وضعیت محیطزیست کمک میکند، بلکه فرهنگ حفاظت از طبیعت را در میان نسلهای مختلف تقویت میسازد.
چهارمحال و بختیاری با وجود وسعت کم، یکی از مهمترین ذخیرهگاههای تنوع زیستی کشور به شمار میرود. وجود گونههای گیاهی و جانوری ارزشمند، جنگلهای بلوط زاگرس، و منابع آبی حیاتی، این استان را به منطقهای حساس و نیازمند مراقبت ویژه تبدیل کرده است. از همین رو، هفته زمین پاک در این استان تنها یک برنامه نمادین نیست، بلکه حرکتی برای حفظ سرمایههای طبیعی و جلوگیری از تخریب بیشتر است.
این گزارش تلاش دارد با نگاهی بومی و میدانی، بخشی از فعالیتها، دغدغهها و دیدگاههای فعالان و مسئولان استان را بازتاب دهد.
بدون حضور مردم، هیچ برنامهای در حوزه محیطزیست به نتیجه نخواهد رسید
محسن کریمی، مدیرکل حفاظت محیطزیست چهارمحال و بختیاری در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار کرد: چهارمحال و بختیاری به دلیل نقش حیاتیاش در تأمین آب کشور، نیازمند حساسیت و مراقبت ویژه است
وی تصریح کرد: هفته زمین پاک یک مناسبت نمادین نیست، بلکه بستری برای مشارکت مردم، نهادها و دستگاههای اجرایی در حفاظت از طبیعت است.
کریمی بیان داشت: ادارهکل محیطزیست استان در هفته محیط زیست برنامههای گستردهای را در سطح شهرها و روستاها اجرا کرده است؛ از پاکسازی مناطق طبیعی گرفته تا برگزاری کارگاههای آموزشی و نشستهای تخصصی.
به گفته وی ، مشارکت مردم در این برنامهها نشان میدهد که آگاهی عمومی نسبت به اهمیت محیطزیست در سالهای اخیر افزایش یافته است.
کریمی تأکید کرد: بدون حضور مردم، هیچ برنامهای در حوزه محیطزیست به نتیجه نخواهد رسید.
وی با اشاره به چالشهای زیستمحیطی استان گفت: کاهش بارشها، افت سطح آبهای زیرزمینی، تخریب مراتع و فشار گردشگری بیضابطه، از مهمترین تهدیدهای امروز چهارمحال و بختیاری است.
کریمی بیان داشت: این چالشها تنها با مدیریت علمی و مشارکت همگانی قابل کنترل است. هفته زمین پاک فرصتی است تا این مسائل با زبان ساده برای مردم توضیح داده شود و راهکارهای عملی در اختیار آنان قرار گیرد.
مدیرکل حفاظت محیطزیست چهارمحال و بختیاری همچنین از همکاری گسترده با آموزشوپرورش، شهرداریها، دهیاریها و سازمانهای مردمنهاد گفت و ادامه داد: این همکاریها باعث شده برنامههای محیطزیستی از حالت مقطعی خارج شود و به فعالیتهایی مستمر و اثرگذار تبدیل گردد.
کریمی تأکید کرد: ادارهکل محیطزیست بهدنبال توسعه طرحهای مشترک با مدارس و جوامع محلی است تا فرهنگ حفاظت از طبیعت در نسلهای آینده نهادینه شود.
وی در پایان، نقش مردم را مهمترین عامل موفقیت برنامههای محیطزیستی دانست و بیان داشت: چهارمحال و بختیاری با وجود همه چالشها، هنوز هم یکی از زیباترین و غنیترین زیستبومهای کشور است و اگر مردم و مسئولان دستبهدست هم دهند، میتوان این سرمایه ارزشمند را برای نسلهای آینده حفظ کرد. او هفته زمین پاک را نقطه آغاز یک حرکت جمعی برای حفاظت از طبیعت استان میداند.
گردشگری بدون آموزش، بهجای فرصت، به تهدید تبدیل میشود
علی قربانی یکی از فعالان محیطزیست در چهارمحال و بختیاری در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار کرد: استان چهارمحال و بختیاری با مشکلاتی مانند تخریب مراتع، کاهش منابع آب، آلودگی رودخانهها و فشار گردشگری بیضابطه روبهرو است.
این فعال محیطزیست ادامه داد: چهارمحال و بختیاری به دلیل موقعیت کوهستانی و منابع آبی فراوان، همواره مورد توجه گردشگران بوده است؛ اما نبود مدیریت صحیح در برخی مناطق باعث شده طبیعت آسیب ببیند.
قربانی به نمونههایی از تخریب پوشش گیاهی در مناطق گردشگری اشاره کرد و گفت: پاکسازیهای هفتگی کافی نیست و باید برنامههای بلندمدت اجرا شود.
وی همچنین به نقش سازمانهای مردمنهاد اشاره کرد و گفت: این گروهها در سالهای اخیر نقش مهمی در آگاهیبخشی عمومی داشتهاند.
به گفته قربانی ، فعالیتهای داوطلبانه در پاکسازی طبیعت، آموزش جوامع محلی و پیگیری مسائل زیستمحیطی، بخشی از تلاشهایی است که توسط این سازمانها انجام میشود.حمایت دستگاههای اجرایی از این گروهها میتواند تأثیر فعالیتها را چند برابر کند.
این فعال محیطزیست تأکید کرد: تغییرات اقلیمی نیز فشار زیادی بر استان وارد کرده است. کاهش بارشها، افزایش دما و کاهش دبی رودخانهها، نشانههایی از این تغییرات است. اگر مدیریت منابع آب اصلاح نشود، آینده استان با چالشهای جدی روبهرو خواهد شد. به باور وی ، هفته زمین پاک باید به فرصتی برای طرح این مسائل و یافتن راهحلهای عملی تبدیل شود.
وی از مردم خواست: نقش خود را در حفاظت از محیطزیست جدی بگیرند. به گفته وی ، هیچ برنامهای بدون مشارکت مردم موفق نخواهد شد.
قربانی اذعان داشت: چهارمحال و بختیاری با وجود همه چالشها، هنوز هم ظرفیتهای طبیعی ارزشمندی دارد که میتوان با مدیریت صحیح آنها را حفظ کرد.
کاهش بارشها و کمآبی، یکی از مهمترین مشکلات سالهای اخیر بوده است
شیخ علی نجفی یکی از اهالی روستایی در منطقه بازفت در گفتگو با خبرنگار مهر، گفت: طبیعت بکر و دستنخورده اطراف روستا، بخشی جداییناپذیر از زندگی مردم بود.
وی تصریح کرد: در گذشته، رودخانهها پرآبتر، مراتع سرسبزتر و جنگلها گستردهتر بودند. اما امروز، تغییرات زیادی در طبیعت دیده میشود؛ تغییراتی که زندگی مردم محلی را نیز تحت تأثیر قرار داده است..
نجفی عنوان کرد: کاهش بارشها و کمآبی، یکی از مهمترین مشکلات سالهای اخیر بوده است. رودخانهای که زمانی منبع اصلی آب کشاورزی و دامداری بود، اکنون در برخی فصلها به سختی جریان دارد. این وضعیت باعث شده بسیاری از کشاورزان با مشکلات جدی روبهرو شوند و برخی حتی به فکر ترک روستا بیفتند.
وی همچنین به افزایش زباله در مناطق گردشگری اشاره کرد و گفت: ورود گردشگران بدون نظارت، طبیعت منطقه را آسیبپذیر کرده است. مردم محلی بارها تلاش کردهاند تا با پاکسازی طبیعت، وضعیت را بهبود دهند، اما حجم زبالهها بهقدری زیاد است که نیاز به برنامهریزی و مدیریت جدی دارد.
نجفی بیان داشت: گردشگری بدون آموزش، بهجای فرصت، به تهدید تبدیل میشود. جوانانی که در سالهای اخیر با تشکیل گروههای داوطلبانه، در پاکسازی طبیعت و آموزش گردشگران مشارکت کردهاند.
وی اذعان داشت: این فعالیتها باعث شده امید تازهای در میان مردم شکل بگیرد، اگر این تلاشها ادامه یابد و از سوی مسئولان حمایت شود، میتوان بخشی از آسیبها را جبران کرد.
نجفی عنوان کرد: زندگی روستاییان با طبیعت گره خورده و هر آسیبی به محیطزیست، مستقیماً بر زندگی آنها تأثیر میگذارد. مسئولان با نگاه دقیقتر به مشکلات روستاها، برنامههایی برای حفاظت از منابع طبیعی تدوین کنند.
به گزارش خبرنگار مهر، هفته زمین پاک در چهارمحال و بختیاری، تنها یک مناسبت نمادین نیست؛ بلکه فرصتی برای بازنگری در شیوه تعامل انسان با طبیعت است، این استان با وجود منابع طبیعی ارزشمند، در سالهای اخیر با چالشهای جدی روبهرو شده است؛ چالشهایی که نیازمند برنامهریزی دقیق و مشارکت همگانی است.
گفتوگو با مسئولان، فعالان محیطزیست و مردم محلی نشان میدهد که حفاظت از طبیعت، مسئولیتی مشترک و چندبعدی است.نقش آموزشوپرورش در این میان بسیار برجسته است. همانطور که محسن کریمی تأکید کرد، اگر قرار باشد فرهنگ حفاظت از محیطزیست در جامعه نهادینه شود، باید از مدرسه آغاز کرد. آموزش نسل جدید، سرمایهگذاری بلندمدتی است که میتواند آینده استان را از بسیاری آسیبها مصون نگه دارد.
از سوی دیگر، فعالان محیطزیست بر ضرورت مدیریت صحیح منابع و توجه به چالشهای اقلیمی تأکید دارند. آنها معتقدند که بدون برنامهریزی بلندمدت، فعالیتهای نمادین نمیتواند مشکلات زیستمحیطی استان را حل کند. مشارکت سازمانهای مردمنهاد و حمایت دستگاههای اجرایی، میتواند مسیر حفاظت از طبیعت را هموارتر کند.
در نهایت، روایت مردم محلی نشان میدهد که محیطزیست تنها یک موضوع تخصصی نیست، بلکه بخشی از زندگی روزمره مردم است. طبیعت برای آنها نه یک منظره دیدنی، بلکه منبع زندگی است. هفته زمین پاک یادآور این حقیقت است که حفاظت از طبیعت، حفاظت از زندگی است؛ مسئولیتی که بر دوش همه ما قرار دارد.
نظر شما