به گزارش خبرنگار مهر، شناخت امام حسین(ع) برای بسیاری از مسلمانان با واقعه عاشورا آغاز میشود و گاه همانجا نیز پایان مییابد؛ در حالی که شخصیت سومین امام شیعیان، بسیار فراتر از یک روز و یک نبرد تاریخی است. کتاب «زینت دوش نبی» نوشته محمود سوری با همین نگاه شکل گرفته است؛ اثری که میکوشد مخاطب را از تصویر محدود امام حسین(ع) در روز عاشورا عبور دهد و او را با تمام ابعاد شخصیتی آن حضرت، از نخستین روزهای زندگی تا لحظه شهادت و حتی پیامدهای این واقعه بزرگ، آشنا کند.
این کتاب که توسط انتشارات جمکران منتشر شده، مجموعهای از ۱۲۰ داستانک کوتاه درباره زندگی امام حسین(ع) است؛ اما آنچه این اثر را از بسیاری از کتابهای مشابه متمایز میکند، تکیه آن بر منابع معتبر اهل سنت است. نویسنده همه روایتهای کتاب را از آثار تاریخی و حدیثی اهل سنت گردآوری کرده و با زبانی روان و داستانی در اختیار مخاطب قرار داده است.
از آغوش پیامبر(ص) تا قلب تاریخ؛ روایتی فراتر از عاشورا
ایده نگارش این کتاب نیز از تجربه شخصی نویسنده آغاز شده است. محمود سوری میگوید در دوران کودکی دو روایت درباره امام حسین(ع) در کتابی از یک نویسنده اهل سنت خوانده و همین موضوع او را به پژوهشی گسترده درباره جایگاه سیدالشهدا(ع) در منابع برادران اهل سنت سوق داده است. نتیجه این سالها جستوجو، مجموعهای از روایتها و حکایتهایی است که نشان میدهد محبت و عظمت امام حسین(ع)، تنها به منابع شیعی محدود نیست و در آثار دانشمندان اهل سنت نیز جایگاهی برجسته دارد.
کتاب در دو بخش اصلی و شش فصل تنظیم شده است. بخش نخست با عنوان «سبزترین حیات» به زندگی، فضایل اخلاقی و سیره فردی و اجتماعی امام حسین(ع) اختصاص دارد. فصل نخست، «فرزند مهر و ماه»، مخاطب را به روزهای تولد و کودکی امام میبرد؛ روزهایی که پیامبر اکرم(ص) بارها محبت و علاقه خود را نسبت به نوه محبوبش آشکار میکرد و او را بر دوش میگرفت. عنوان این فصل برگرفته از شعری منسوب به امام حسین(ع) است که در آن، امیرالمؤمنین(ع) را خورشید و حضرت زهرا(س) را ماه معرفی میکند؛ تصویری شاعرانه که ریشههای نورانی خاندان اهلبیت(ع) را یادآور میشود.
در ادامه، فصل «آن اسوه عاشقان سرمست» به جلوههای معنوی زندگی امام حسین(ع) میپردازد. در این بخش، خواننده با عبادت، دعا، سخنان حکیمانه، زهد و ارتباط عمیق آن حضرت با خداوند آشنا میشود؛ ویژگیهایی که نشان میدهد حماسه عاشورا، نتیجه سالها تربیت الهی و بندگی خالصانه بوده است.
فصل سوم این بخش با عنوان «دست خدا در آستین»، تصویری از رفتار اجتماعی، کرامت، بخشش، مردمداری و اخلاق امام حسین(ع) ارائه میدهد. داستانهایی که در این فصل آمدهاند، نشان میدهند چگونه آن حضرت در برخورد با نیازمندان، دشمنان، کودکان و مردم عادی، همواره الگویی از رأفت، بزرگواری و کرامت بوده است؛ همان الگویی که خود فرمود: «لکم فیّ أسوة».
وقتی روایت اهل سنت، عظمت سیدالشهدا(ع) را بازگو میکند
بخش دوم کتاب با عنوان «سرخترین شهادت» مخاطب را به سالهای پایانی زندگی امام حسین(ع) و حوادث منتهی به عاشورا میبرد. نویسنده در فصل «غروب خورشید»، ابتدا به روایتهایی درباره پیشبینی شهادت امام حسین(ع) توسط پیامبر اکرم(ص) و دیگر بزرگان دین میپردازد و سپس مسیر حرکت آن حضرت از مدینه تا کربلا و وقایع روز عاشورا را روایت میکند.
در این بخش، داستانها تنها به شرح رخدادهای تاریخی بسنده نمیکنند، بلکه تلاش دارند نشان دهند حادثه عاشورا از سالها پیش در سخنان پیامبر(ص) و روایات اسلامی مورد اشاره قرار گرفته بود. همین موضوع، نگاه مخاطب را از یک واقعه صرفاً تاریخی فراتر برده و عاشورا را به رخدادی الهی و سرنوشتساز در تاریخ اسلام تبدیل میکند.
فصل «قصه ما به سر رسید» به وقایع پس از شهادت سیدالشهدا(ع) اختصاص یافته است. در این فصل، روایتهایی درباره واکنش مسلمانان، کرامتهای سر مطهر امام حسین(ع)، تأثیر شهادت ایشان بر جامعه اسلامی و حکایتهایی از سوگواری و اندوه مؤمنان نقل شده است. نویسنده تلاش کرده نشان دهد که شهادت امام پایان راه نبود، بلکه آغاز جریانی شد که تا امروز در فرهنگ مسلمانان ادامه یافته است.
در فصل پایانی، «فرجام قاتلان»، سرنوشت کسانی روایت میشود که در شهادت امام حسین(ع) نقش داشتند. این داستانها با استناد به منابع تاریخی، نشان میدهند بسیاری از عاملان واقعه کربلا در همین دنیا با پیامدهای اعمال خود روبهرو شدند؛ روایتی که در فرهنگ اسلامی همواره بهعنوان جلوهای از عدالت الهی مورد توجه بوده است.
یکی از مهمترین ویژگیهای کتاب، قالب داستانک است. نویسنده مطالب پژوهشی و تاریخی را در قالب روایتهایی کوتاه، روان و خوشخوان بیان کرده است. همین ویژگی باعث میشود مخاطب بدون خستگی بتواند در هر نوبت مطالعه، چند داستان را بخواند و در عین حال با منابع معتبر تاریخی نیز آشنا شود.
از سوی دیگر، استناد به منابع اهل سنت، کتاب را به اثری قابل توجه در حوزه تقریب مذاهب تبدیل کرده است. نویسنده بدون ورود به مباحث اختلافی، تنها با نقل روایتهای تاریخی نشان میدهد که شخصیت امام حسین(ع) و جایگاه والای ایشان، در میان دانشمندان و محدثان اهل سنت نیز مورد احترام و توجه بوده است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
ناگهان نسیمی از پنجره به داخل اتاق وزید و نور چراغ پیه سوز بالای سرمان را کُشت. اتاق در تاریکی فرورفت و تنها نور مهتاب اندکی به آن پیرمرد روشنی میداد. همان طور که از جا بلند میشد تا فتیله چراغ را روشن کند گفت:« مرا ببینید در این سن سالم و سرحال این جا ایستادهام و از محترم حسین به این سو، جز خیر و نیکی برایم پیش نیامده است.» بعد خواست فتیله چراغ را روشن کند؛ ناگهان انگشتانش آتشین شد و همچون شمع، شروع به سوختن کرد. پیرمرد از درد و ترس فریادی زد و بیاختیار انگشت را به طرف دهان برد تا آتش را خاموش کند ولی آتش به سر و ریش انبوهش گرفت و صورتش یک پارچه آتش شد. او که دیگر تاب نداشت، از اتاق بیرون دوید و ما هم پشت سرش. خودش را به رود انداخت. تا زیر آب بود، آتش روی آب پخش میشد و همین که سر و بدنش از آب بیرون میآمد تمام تنش شعله ور میشد. معجزه حسین ادامه داشت تا این که پیرمرد به دوزخیان پیوست و بدنش چون تکهای زغال از آب بیرون افتاد.
کتاب «زینت دوش نبی» نوشته محمود سوری در ۳۱۵صفحه و از سوی انتشارات جمکران منتشر شده است.
نظر شما