به گزارش خبرنگار مهر، دفاع مقدس دورانی بود که اکنون یادآوری آن مرور بخشی از تاریخ است، تاریخی که سراسر افتخار و غرور برای ملت ایران برای همیشه خواهد بود.
دفاع مقدس با همه مشکلاتی که داشت، دستاوردهایی نیز به همراه داشت که شاید این دستاوردها از دریچه نگاه کسانی که آن زمان رزمنده بودند و با کمترین ادوات و تجهیزات به دفاع از میهن اسلامی پرداختند، چشمگیرتر باشد.
اگر بخواهیم دستاوردهای دفاع مقدس را به بحث بگذاریم بهترین راه، رفتن به سراغ کسانی است که در این عرصه حضور یافته اند.
یکی از این افراد "محمدرضا بابایی"، رزمنده ابرکویی است که بعد از دفاع مقدس به مسیر تألیف کتاب هایی در حیطه دفاع مقدس روی آورد و کتاب وی با عنوان "پژوهشی در دفاع مقدس" که در پاییز سال 90 منتشر شد، اکنون به چاپ شانزدهم رسیده است.
وی اعتقاد دارد که حضور در جبهه ها و شاهد و ناظر بودن بر رشادت هایی که در این عرصه بروز و ظهور یافته است او را بر این باور رسانده که باید در عرصه دفاع مقدس و برای شناساندن این دوران طلایی و ماندگار کردن آن به نسل هایی که در آن دوران حضور نداشتند، تلاش بیشتری صورت گیرد و وظیفه رزمندگان این حماسه جاوید پررنگتر است.
بابایی اظهار داشت: دستاوردهای داخلی دفاع مقدس بسیار است. این جمله شاید تکراری باشد اما واقعیت است، جنگ به ما فهماند که به جز توکل به خدا و قوای ملت به هیچ چیز دیگری نمی توان تکیه کرد. آن زمان هیچ کشوری حتی حامی ما نبود چه برسد به اینکه تسلیهات به ما به دهد به همین دلیل در کوران جنگ به این نتیجه رسیدیم که باید خود را باور کنیم و با تکیه بر توانمندی های خود کشور را در بحران پیش آمده اداره کنیم.
وی افزود: تأثیر این خودباوری، بعد از جنگ در عرصه های مختلف اجتماعی، اقتصادی و فناوری های نوین و صنایع دفاعی نمود فزاینده ای داشته است.
بروز خلاقیتها در دفاع مقدس/ خلاقیت هایی از ابتکار عمل امام در تصمیمات استراتژیک تا نوآوری بسیجی بی ادعا
بابایی عنوان کرد: از جمله تحولاتی که در جنگ هشت ساله رخ داد، بروز خلاقیتها، نوآوریها و اعمال بدیعی بود که در ابعاد مختلف صورت گرفت.
بابایی عنوان کرد: از ابتکار عمل های داهیانه رهبرکبیر انقلاب در مسائل و تصمیمات استراتژیک جنگ، تا ابتکارات و نوآوریهای نیروهای بی ادعا و خالص یک یک رزمندگان و بسیجیان را می توان از جمله این خلاقیت ها ذکر کرد.
حضور خدا در دفاع مقدس در فضای کشور ملموس بود
وی ادامه داد: در دوران دفاع مقدس همه چیز در جبهه و پشت جبهه، رنگ الهی به خود گرفته بود در این دوران میادین نبرد و سنگرهای رزمندگان، آکنده از حضور خدا و اهل بیت(ع) بود. نیایشها، شب زنده داریها و توسل خالصانه امت شهید پرور به ائمه معصومین(ع) فضای کشور را به عطر ایمان و معنویت معطر کرده بود.
تفکر بسیجی در دفاع مقدس متولد شد
بابایی گفت: تفکر بسیجی که ایدئولوژی کارآمد دفاع مقدس بود، در مدرسه عشق امام(ره) عینیت یافت و تربیتیافتگان این مدرسه، زیباترین حماسهها را در تاریخ کشور رقم زدند و امروز قداست و طهارت بسیج مرهون ایثار و شهادت طلبیهای بسیجیان دوران دفاع مقدس است که این نیرو که به فرمان امام متولد شد با فرمان ایشان نیز ادامه حیات داد
وی تأکید کرد: باید از این قداست پاسداری کرد که هرگز مورد مصارف سیاسی و صنفی قرار نگیرد.
فضایل اخلاقی و معنوی در جامعه رشد پیدا کرد
مولف کتاب های دفاع مقدس گفت: از برکات دیگر دفاع مقدس، رشد فضایل اخلاقی و معنوی در افراد و تقویت ارزشهای اجتماعی بود.
وی ادامه داد: این رشد به حدی بود که همه اقشار ملت تحت تأثیر اخلاق رزمندگان و فضایل انسانی خانواده آنان قرار داشتند و به ویژه در بدرقه رزمندگان و در مراسم تشییع شهدا شرکت فعال داشته و از فضای معنوی آن بهره مند میشدند.
در صنایع دفاعی کشور تحول ایجاد شد
بابایی اظهار داشت: جنگ تحمیلی با توجه به نوپایی نظام، نتایج بسیار با ارزش و مؤثری به همراه داشت. شرایط جنگی و وضعیت فوق العاده کشور، فشارها و نیازها، یکی از بهترین فرصتها برای رشد صنایع و واحدهای تولیدی کشور بود، چون در شرایط نیاز، مغزها برای خروج از بن بست و رفع نیاز به کار می افتند.
وی افزود: شرایط آن دوران باعث شد که جوانان متعهد، با خلاقیت و ابتکار، دست به فعالیتهای وسیعی برای رفع نیازهای روزمره کشور از جمله صنایع دفاعی بزنند و در این میدان مبارزه، با حداقل سرمایه و امکانات دست به نوآوری های بزرگی زدند.
بابایی ادامه داد: هرچند جرقه های کوچک و ناچیزی در اوایل جنگ ظهور پیدا کرد، اما امروز استمرار آن خلاقیت ها را در حرکتهای کلان اقتصادی و صنعتی به ویژه در صنایع دفاعی به وضوح مشاهده می کنیم.
وی یادآور شد: پیشرفتهای صنایع هوایی، دریایی، زمینی و موشکی که با ابتکارات و نوآوریهای بسیار خوب ارتش و سپاه انجام شده، قابل توجه و برای دوست و دشمن خیره کننده است.
تزکیه نظام اداری کشور ارمغان دفاع مقدس بود
بابایی ادامه داد: یکی از برکات جنگ، تزکیه و پالایش نیروهای ضد انقلاب، به ویژه ستون پنجم از نظام اداری کشور بود.
وی افزود: چون جنگ خارجی و اقدامات ستون پنجم داخلی به طور همزمان پیش میرفت، عوامل وابسته به دشمن خارجی، خواه ناخواه دست به اقداماتی زدند و اگرچه باعث خساراتی شد، اما موجبات افشای آنها و تصفیه ادارات را فراهم کرد.
مردم داوطلبانه در جبهه ها حضور یافتند
وی که از ماه اول شروع جنگ و به مدت 48 ماه به صورت داوطلبانه در جبهه ها حضور داشته است، اظهار داشت: صدام قصد داشت سه روزه به اهداف نظامی خود برسد. شواهد امر در چند روز اول جنگ نیز حاکی از احتمال وقوع این پیش بینی بود، اما ابتدا مردم استانهای مرزی که صدام ماهها تبلیغ کرده بود تا به خیال خود، آنها را علیه جمهوری اسلامی بشوراند، دلیرانه ایستادند و جنگیدند، سپس اقشار مختلف مردمی، به فرمان امام از سراسر کشور در جبههها حضور یافته و مانع پیشروی دشمن شدند.
این رزمنده دوران دفاع مقدس افزود: مهمترین انگیزه های مردم برای حضور در جبهه و بعد از آن در عرصه های مختلف حراست از دستاوردهای آن احساس تکلیف شرعی برای دفاع از ایران اسلامی به مثابه قلب تپنده جهان اسلام بوده و هست.
وی ادامه داد: دفاع از انقلاب اسلامی و حفظ تمامیت ارضی کشور را نیز باید به این انگیزه ها اضافه کرد.
ظرفیت دفاعی مردم مورد سنجش قرار گرفت
این استاد دانشگاه گفت: در هر فرهنگی، ذهنیت خاصی در مردم برای دفاع از میهن وجود دارد. بیشتر کشورها با برانگیختن احساسات ناسیونالیستی سعی در بسیج نیروها برای دفاع از کشور دارند اما در جنگ تحمیلی، فرهنگهای خاصی از دفاع به وجود آمد که برآمده از ارزشهای اسلامی بود.
وی افزود: ارزشهایی چون جهاد، شهادت طلبی، ایثار، پیاده کردن حاکمیت الهی، ولایت پذیری، نفی سلطه کفار بر امور مسلمین و ظلم ستیزی از جمله عناصر سازنده این فرهنگ بود و بنا به فرموده پیامبر اکرم (ص): "حب الوطن من الایمان" میهن دوستی با ایمان همسو شده بود.
کسب تجارب سیاسی و اقتصادی از دستاوردهای دفاع مقدس بود
بابایی ادامه داد: از دستاوردهای سیاسی جنگ، کسب تجارب سیاسی در حوزههای داخلی و خارجی بود. یکی از تجارب سیاسی ما، ضرورت سازماندهی و تشکیلات در مقابل حمله غافلگیرانه بود.
وی افزود: ضرورت فعال شدن سیاست خارجی در زمان جنگ برای توسعه منابع قدرت انقلاب و به کار گرفتن امکانات در خارج از کشور، هماهنگی رسانههای گروهی با جنگ، مبارزه فعال با ضدانقلاب داخلی توأم با نبرد در مقابل تجاوز خارجی از جمله تجارب انقلاب اسلامی بود.
بابایی ادامه داد: از برکات اقتصادی جنگ نیز، شناخت و معنویت گرایی در بخش مایحتاج عمومی بود. یکی از سنتهای مردم ایران به دلیل تهاجمات مکرر بیگانگان و ایجاد قحطی در مراحل خاص تاریخی، سنت ذخیره سازی بود. این سنت در شرایط جنگی می توانست ضربه کاری بر اقتصاد کشور بزند زیرا با هجوم مردم و خرید گسترده کالاهای ضروری و مورد نیاز، قحطی مصنوعی رخ می داد.
وی افزود: اما معنویت گرایی مردم به عنوان یکی از اساسی ترین ویژگیهای انقلاب اسلامی، مانع از ضربه پذیری اقتصاد در زمان جنگ شد.
بایی عنوان کرد: توزیع عادلانه کالاهای ضروری و مورد نیاز عامه مردم نیز از تجارب اقتصادی در شرایط جنگی بود.
تجارب نظامی و فرهنگی زیادی کسب شد
بابایی که در عملیات های مختلفی چون چزابه، فتح المبین، محرم، خیبر و فاو شرکت داشته است، به خبرنگار مهر گفت: تجاوز رژیم صدام به مرزهای جمهوری اسلامی، با انگیزه نابودی نظام جمهوری اسلامی در منطقه حساس خاورمیانه، زمینه مساعدی را برای انسجام و آبدیده شدن نیروهای نظامی ما فراهم کرد.
وی افزود: مهمترین تجربه ما در این درگیری گسترده نظامی، لزوم هماهنگی بین کلیه نیروهای نظامی، تکیه بر قدرت ایمان، آموزش در حین عملیات، جذب نیرو در جریان نبرد و شناسایی کادرهای مردمی و کادرسازی در حین عملیات و تکوین مهندسی رزمی در جریان نبرد بود.
این فعال فرهنگی یادآور شد: مهار فرهنگ سرمایه داری و رفاهطلبی و ترویج فرهنگ زهد و ساده زیستی یکی از تجارب فرهنگی این دوران بود، امام که مراقب نفوذ تفکر سرمایه داری در بدنه نظام بودند، فرمودند: "آنان که رفاه طلبی با مبارزه را قابل جمع می دانند، آب در هاون میکوبند و با الفبای مبارزه بیگانه اند".
بابایی بیان داشت: افسوس که بعد از دفاع مقدس این فرهنگ زیبا به خاطره تبدیل شده است.
لیبرالها و منافقین رسوا شدند/ آزمون روشنفکری در دوران دفاع مقدس
بابایی گفت: یکی از خطرهایی که به طور جدی، انقلاب اسلامی را تهدید میکرد، افتادن انقلاب به دام لیبرالها و گروه های منحرف بود. امام در این رابطه فرمودند: "...بعضی تصمیمات اول انقلاب، در سپردن پستها و امور مهم کشور به گروهی که عقیده خالص و واقعی به اسلام ناب محمدی نداشته اند، اشتباهی بوده است که تلخی آثار آن به راحتی از میان نمیرود... و ما هنوز چوب اعتمادهای فراوان خود را به گروهها و لیبرالها میخوریم".
وی افزود: با کنار کشیدن گروه های سیاسی عمدتاً چپگرا از صحنه های نبرد و پیوستن به صف دشمن، مردم پی به ماهیت منحرف این گروه ها بردند.
این استاد دانشگاه گفت: جنگ همچنین عرصه امتحانی سخت را برای جریان روشنفکری ایران فراهم کرد تا آیندگان با مرور کارنامه جریان روشنفکری در برخورد با دفاع مقدس، بیماری روشنفکری در ایران را دریابند و هرگز به دام آنان گرفتار نشوند و هشت سال جنگ، غبار هرگونه شک و تردید را در این باره برطرف کرد.
تأثیر در نگرشهای علمی و پژوهشی مراکز عالی
بابایی ادامه داد: تحول در حوزه صنایع دفاعی، این باور را در مراکز دانشگاهی و علمی ـ پژوهشی کشور به وجود آورد که خواستن توانستن است.
وی افزود: دفاع مقدس مقابله با اتکای به بیگانه در امر فناوریهای جدید و درک فرایند رشد فناوری توسط متخصصان و نخبگان داخلی و استقلال علمی در دانشگاهها را رقم زد و همگان میدانند که این استقلال مرهون فرهنگ خودباوری بود که در اندیشه رزمندگان ما در دوران دفاع مقدس تجلی کرد.
کارآمدی نظام جمهوری اسلامی مورد آزمون قرار گرفت
وی در مورد تأثیر جنگ در اثبات کارآمدی نظام جمهوری اسلامی اظهار داشت: هنوز مدت زیادی از پیروزی انقلاب سپری نشده بود و نظام دینی نخستین تجربه های خود را پشت سر میگذاشت که جنگ به عنوان پدیده ای فراگیر، خود را در ابعاد وسیع سیاسی، فرهنگی و اجتماعی بر جامعه تحمیل کرد و زمینه آزمونی سخت را برای کارآمدی نظام نوپای جمهوری اسلامی فراهم آورد.
وی افزود: جنگ در حالی آغاز شد که مشکلات اقتصادی و محرومیتها، نزاعهای سیاسی، کارشکنی گروهکها، ترور و خرابکاری، کمبود نیروی متخصص انقلابی و تحریک قومیتها، نظام را رنج میداد و انقلاب را تهدید میکرد.
بابایی ادامه داد: عواملی مانند اسلام، مردم و رهبری که در پیروزی انقلاب به ایفای نقش پرداختند، بزرگترین سهم را در حفظ انقلاب و نجات آن در شرایط بحرانی بعد از پیروزی داشتند و آزمون کارآمدی نظام اسلامی را با موفقیت پشت سر گذاشتند.
به گفته این پژوهشگر، تحکیم وحدت ملی، تأثیر در حوزه هنر و ادبیات، تکامل سازمان ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برخی دیگر از دستاوردهای دفاع مقدس در داخل کشور بود که پرداختن به همه آنها کتابها خواهد شد.
--------------
گزارش: رحیم میرعظیم
نظر شما