به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از اندیشکده رند، تهدیدهای مکرر ایران به بستن تنگه هرمزبخشی از راهبرد نظامی است که مبتنی بر جنگ نامتقارن و روانی پایه ریزی شده است. مسدود ساختن این آبرهه راهبردی که از طریق آن 90 درصد نفت خلیج فارس به بازارهای جهانی منتقل میشود، پیامدهای شدیدی برای بازارهای جهانی نفت و امنیت منطقهای خواهد داشت. بستن تنگه هرمز مهمترین ابزار در اختیار جمهوری اسلامی ایران است. ایران بارها اعلام کرده که در صورت مورد حمله قرار گرفتن اقدامات تلافی جویانهای را به ویژه علیه ناوگان پنجم آمریکا در خلیج فارس انجام خواهد داد.
پس از پیروزی انقلاب در سال 1979، ایران توانمندیهای قابل توجهی را برای دفاع از خود به دست آورده است. ناوگان دریایی سپاه نیز میتواند خسارات قابل توجهی را به نیروهای آمریکایی وارد کند. سپاه همچنین صدها قایق تندرو در اختیار دارد که همگی به موشکهای ضدکروز مجهز هستند. نیروهای نظامی ایران همچنین میتوانند از سواحل خود در خلیج فارس با موشک کشتیهای آمریکایی را مورد هدف قرار دهند. ایران همچنین میتواند با کاشتن مین در تنگه هرمز و خلیج فارس مانع حرکت کشتیهای آمریکایی شود.
با این حال، تهران نخواهد توانست تنگه هرمز را به طوردائم بسته نگه دارد. آمریکا نیز میتواند با اقدامات ایران مقابله کند و آسیبهایی جدی به نیروهای نظامی ایران وارد کند. ایران البته میتواند راهبر استفاده شده از سوی حزب الله در سال 2006 را بار دیگر تکرار کند. تهران میتواند با وارد آوردن خساراتی به نیروی دریایی آمریکا و به راه انداختن جنگ روانی موجب افزایش قیمت جهانی نفت و افزایش فشارهای بینالمللی شود.
ایران با تهدید به بستن تنگه هرمز و اعمال فشار بر آمریکا میتواند مانع حمله احتمالی اسرائیل به خود شود. سایر کشورهای مهم وارد کننده نفت از جمله هند، ژاپن و چین نیز به دلیل وابستگی شدید به نفت خلیج فارس با حمله نظامی به ایران موافق نیستند. بستن تنگه هرمز همچنین موجب محدود شدن صادرات نفت عربستان سعودی و سایرشیخ نشینهای حاشیه خلیج فارس خواهد شد. البته ایران در جنگ مستقیم با ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا با خسارات فراوانی رو به رو خواهد شد.
ایران خود نیز از بستن تنگه هرمز آسبیب خواهد دید، چرا که این کشور برای صادرات نفت خود به استفاده از این آبراهه به شدت وابسته است. به رغم هشدارهای مکرر ایران به بستن تنگه هرمز، هنوز توانمندیها و نیات این کشور کاملا مشخص نیست. ممکن است تهدیدهای تهران بخشی از راهبرد بلندمدت این کشور برای خرید زمان برای پیشبرد برنامه هستهای خود باشد. حضور ایران در خلیج فارس بیانگر نوعی بازدارندگی قدرتمند در برابر حملات احتمالی اسراییل یا آمریکاست.
پیش از این نیز موسسه واشنگتن برای خاور نزدیک در گزارشی به این موضوع اشاره کرده بود که هر چند شاید ایران نتواند تنگه هرمز را به طور کامل ببندد، اما میتواند با بکارگیری برخی تاکتیکهای تخریبی تردد تانکرها را مختل کند و موجب افزایش قیمت نفت شود. ایران میتواند با موشکهای ضدکشتی، قدرت توپخانه و قایقهای تندروی خود موجب اختلال در تردد کشتیها شود.
علاوه بر این، ایران میتواند همانند دهه 1980 بدون اعلام علنی با استفاده از کشتیهای تجاری اقدام به کاشتن مین در تنگه هرمز کند. این کشور همچنین میتواند با گسترش حوزه جغرافیایی کاشتن مین در خلیج فارس موجب افزایش هزینهها و زمان مورد نیاز برای پاکسازی این مناطق شود.
ایران توانمندی قابل توجهی در کاشتن مین در تنگه هرمز و اطراف کشورهای حاشیه خلیج فارس برخوردار است. هرچند افزایش تمرکز واشنگتن بر مین روبی در خلیج فارس مهم است، اما برخی از این نیروها و تجهیزات مورد نیاز برای پاکسازی خلیج فارس همچون قایقهای گشت زنی MK6 ، کشتیهای رزمی و هلیکوپترهای ویژه مین روبی را نمیتوان تا پیش از سال 2014 در خلیج فارس مستقر کرد. همین امر نیز مقابله با تاکتیکهای ایران را در تنگه هرمز با دشواری رو به رو کرده است.
نظر شما