حسینیه اعظم زنجان ؛ قدمت تاریخی و برنامه های ویژه محرم

به گزارش خبرگزاری مهر در زنجان، مسجد و حسینیه اعظم زنجان که در قسمت بافت قدیمی شهر زنجان قرار دارد همه ساله در ایام محرم و سایر مناسبتهای دیگر جلوه ای خاص از سوگواری ایام محرم را به نمایش می گذارد . حسینیه اعظم زنجان در جنوب شهر زنجان که بین مدارهای 36 درجه و 37 درجه شمالی و نصف النهارهای 48 درجه و 5/49 درجه شرقی واقع شده یکی از اماکن متبرک و معنوی استان زنجان است، که آوازه و شهرت آن به برکت توجهات خاص حضرت سیدالشهداء (ع) جهانی شده است .

هیئت امنای این مکان مقدس از توان و ظرفیت های موجود جهت ارتقاء فرهنگ عاشورا و کیفیت مجالس عزاداری سرور شهیدان استفاده نموده و با سازماندهی نیروی انسانی مخلص توانسته است تا حد نسبتاً مطلوب در مقطع کنونی این مکان را اداره نماید. در بخش فرهنگی ایجاد کتابخانه و بخش سمعی و بصری و تکثیر نوارهای سخنرانی وعاظ و پخش اینترنتی مراسم عزاداری و غیره به سراسر جهان و در بخش مذهبی برگزاری مراسم دعا و عزاداری و اعیاد ائمه طاهرین علیهم السلام و سخنرانی در حد توان، بر گزاری مراسم با شکوه دهه محرم و دسته عزاداری شب تاسوعا که تنها برای این مراسم حدود 45 روز تا دو ماه برنامه ریزی و جلسات متعددی برگزار می شود .

مراسم سوم شعبان سالروز ولادت حضرت ابا عبدالله الحسین (ع) به نحو خاصی در این حسینیه برگزار می شود . برگزاری مراسم ماه مبارک رمضان به صورت اقامه نماز جماعت، سخنرانی و مداحی است. مراسم هفتگی زیارت عاشورا که در شب های جمعه و دعای ندبه در صبح جمعه برگزار و مورد استقبال جمع کثیری از مردم به ویژه جوانان قرار می گیرد. تاریخچه حسینیه اعظم را با یاری گرفتن از گزارش شفاهی اهالی محل، معمرین، خادمین و هیئت امنای قدیمی و از آن اشخاصی که خودشان به طور مستقیم و یا بطور غیر مستقیم از طریق پدر بزرگهایشان و از کسان دیگر در مورد قدمت و تاریخ گذشته حسینیه خاطراتی داشته اند نقل شده است .

اولین سند مکتوب که با مهر "حاج میرزا لطف الله شیخ الاسلام و آخوند ملا کاظم" ممهور شده صفر المظفر 1295 هجری قمری را نشان میدهد که در زیر وقفنامه دو شخص خیرو نیکو کار بنام های "حاج میرزا محمد نقی و حاج میرزا بابایی" تاجر که دو باب دکان را وقف صحیح شرعی نموده اند آمده است.

دومین سند مکتوب که با مهر " سید عبدالرحیم مجتهد و آقا سید علی و آقا شیخ ابراهیم" ممهور شده مربوط به تاریخ شوال 1322 هجری قمری است که شخصی بنام "حاج محمد هاشم شریف العلماء" وقف صحیح شرعی و حبس مخلد نموده همگی مساحت ششدانگ و یک شعیر و دو ثلث شعیر قریه دهجلال از قراء سجاسرود خمسه را با توابع و ملحقات و مزارع مائیه و دعیه و مراتع و معالف وبسائین و میاه و عیون و انهار و املاک و عمارات بر حضرت سیدالشهداء ارواح العالمین له الفداء. البته قابل ذکر است که نامبرده این روستا را به مساجد و مدارس واقعه در ذیل که در دارالسعاده زنجان واقع است وقف نموده است.

این مساجد و مدارس عبارتند از : 1-مدرسه و مسجد رضوانمعان المغفور (آخوند ملا علی) اعلی الله مقامه الشریف 2- مدرسه و مسجد رضوانمکان المبرور (آقا سید فتح الله) طاب ثراه 3-مدرسه و مسجد مقابل حمام (حاجی داداش) در راسته بازار 4-مدرسه و مسجد حسینیه 5-مدرسه و مسجد (ملا محمد علی) آنچه در اینجا قابل توجه است اینکه در سال 1322 هجری قمری حسینیه اعظم هم مدرسه بوده هم مسجد. زیرا واقف در توضیحاتی که در وقفنامه آورده است که متولی، منافع قریه مذکور را در وهله اول به تعمیرات مدارس و مساجد اشاره شده و تأمین آب آنها به مصرف برساند .

سند مکتوب دیگر در مورد این حسینیه این است که این سند سنگ نوشته ای است که در راهرو و مدخل ورودی مسجد حسینیه هم اکنون بر دیوار نصب شده و اشعار زیر بر روی آن کنده کاری شده است: بعد حمد خدای عزوجل که کریم است و قادر و منان .

وجود یک سند مکتوب دیگر گفته معمرین را قریب به یقین می نماید . این سند علَمی است که بر روی آن تاریخ (1221) کنده شده و به مسجد حسینیه اهدا گردیده است . اینها سندهای موجود و مکتوب در باره تاریخ تأسیس حسینیه اعظم است ولی گفته های شفاهی به زمانهای پیش از این سالها اشاره دارد .

می گویند در تاریخ 1114 هجری قمری زنگ بزرگی به مسجد اهدا شده و این زنگ تا چهل یا پنجاه سال پیش موجود بود که بعد شکسته و از بین رفته است.همراه این زنگ مقادیری وسایل دیگر مثل طبل و شیپور و چند قطعه شمشیر و یک عدد کشکول هم بوده که از آنها اثری نیست.

شاید در زمان رضاخان به علت تعطیلی مساجد جمع آوری و احتمالاً به مراکز فرهنگی و باستانی برده شده و یا اصلاً معدوم گردیده اند .