کمیسیون عمران: طرح اقدام ملی مسکن پیشرفت عملیاتی مناسبی نداشت

کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در گزارشی آورده است: به استناد گزارش دیوان محاسبات کشور، طرح اقدام ملی مسکن از زمان آغاز تا پایان تیرماه ۱۴۰۰ از پیشرفت عملیاتی مناسبی برخوردار نبوده است.

به گزارش خبرگزاری مهر، عبدالجلال ایری در جلسه علنی امروز (سه‌شنبه ۲۱ دی ماه) مجلس شورای اسلامی گزارش کمیسیون عمران مجلس در خصوص نحوه اجرای قانون جهش تولید مسکن مصوب ۱۴۰۰/۵/۱۷ را به استناد ماده ۱۰۷ قانون آئین‌نامه داخلی مجلس به شرح زیر قرائت کرد:

بر اساس اصل ۳۱ قانون اساسی، داشتن مسکن متناسب با نیاز، حق هر فرد و خانوار ایرانی است. به استناد این اصل، دولت موظف است با رعایت اولویت، برای آنها که نیازمندترند به خصوص روستانشینان و کارگران، زمینه اجرای این اصل را فراهم آورد. براساس ماده (۵۹) قانون برنامه ششم توسعه و در چارچوب قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن مصوب ۱۳۸۷/۲/۲۵، نهادهایی مانند وزارت راه و شهرسازی، وزارت کشور، بنیاد مسکن و شهرداری‌ها مکلفند نسبت به بازآفرینی، نوسازی و احیای ۲۷۰ محله در سال، براساس مطالعات مصوب ستاد بازآفرینی شهری طبق گونه‌های مختلف شامل بافت ناکارآمد، تاریخی، سکونتگاه‌های غیررسمی و حاشیه‌ای و بهبود دسترسی به خدمات و ارتقای زیرساخت‌ها با رویکرد محله محور طبق قوانین و مقررات مربوطه اقدام کنند.

علاوه بر این به استناد بند (ب) همین ماده، دولت مکلف است به منظور نوسازی خانه‌های روستایی و کاهش آسیب پذیری سکونتگاه‌های روستایی و تأمین مسکن دهک‌های کم درآمد در شهرهای کوچک، منابع مالی، تسهیلات ارزان قیمت و زمین مورد نیاز را در قالب بودجه سنواتی در طول برنامه تأمین کند.

دولت باید در طول ۵ سال اجرای برنامه توسعه اقداماتی همچون بهسازی و نوسازی سالانه حداقل ۲۰۰ هزار واحد مسکونی روستایی با پرداخت تسهیلات ارزان قیمت با کارمزد پنج درصد و نیز تأمین منابع مالی و تسهیلات ارزان قیمت و زمین مورد نیاز برای کمک به ساخت یا خرید سالانه حداقل ۱۵۰ هزار واحد مسکن اقشار کم درآمد در شهرها (با اولویت شهرهای زیر صدهزارنفر جمعیت) را انجام می‌داد.

به استناد گزارش دیوان محاسبات کشور مندرج در تارنمای این سازمان، طرح اقدام ملی مسکن به عنوان شاخص ترین طرح دولت قبل در حوزه تأمین مسکن، از زمان آغاز یعنی سال ۱۳۹۸ تا پایان تیرماه ۱۴۰۰ از پیشرفت عملیاتی مناسبی برخوردار نبوده است ودر عمل طرح اقدام ملی مسکن در اغلب استان‌ها تا ۶ ماهه نخست سال ۱۴۰۰ پیشرفت چندانی نداشته است.

در همین راستا مطابق با گزارش وزارت راه و شهرسازی تا آذرماه ۱۴۰۰، از مجموع حدود ۱۹ میلیون خانوار شهری، بالغ بر (۸) میلیون خانوار، فاقد مسکن ملکی هستند. از این تعداد بالغ بر ۴/۳ میلیون خانوار در مجموع ۳ دهک اول درآمدی قرار دارند. لازم به ذکر است طول دوران انتظار خرید مسکن برای دهک اول تا سوم درآمدی بدون حمایت دولت به طور متوسط (۱۲۰) سال برآورد شده است که با طول دوران انتظار مطلوب یعنی (۲۵) سال، حدود (۹۵) سال فاصله دارد. از این رو ۳ دهک اول درآمدی در اولویت حمایت برنامه‌های تأمین مسکن می‌باشند.

از همین رو به منظور رفع معضلات ناشی از کسری تولید مسکن طی سال‌های اخیر و برنامه ریزی و تأمین نیاز سالانه مسکن کشور، مجلس شورای اسلامی، قانون جهش تولید مسکن‌را در تاریخ ۱۴۰۰/۵/۱۷ مصوب کرد.

متأثر از آنچه که به طور اجمالی از وضعیت نامناسب اجرای طرح ملی مسکن در کشور بیان شد و نیز با توجه به تعهد افزایش میزان تولید مسکن از حدود (۴۰۰) هزار واحد مسکونی در طرح اقدام ملی به حدود (۱) میلیون واحد مسکونی در سال، مطابق با قانون جهش تولید، و در راستای انجام وظایف نظارتی نمایندگان مردم در خانه ملت بر کم و کیف عمل به تعهدات مذکور از جانب دولت، اعضای کمیسیون تخصصی عمران مجلس شورای اسلامی برآن شدند تا کیفیت اقدامات دولت را در عمل به تکالیف قانونی در برخی از حوزه‌های مهم و اصلی در تولید مسکن درکشور به ویژه در قالب قانون جهش تولید، مورد کندو کاو و بررسی دقیق قرار دهند.

بنا بر گزارش عملکرد ارائه شده از جانب وزارت راه وشهرسازی به کمیسیون عمران، تا مورخ آذر ۱۴۰۰، اقداماتی در حوزه برنامه ریزی، اقتصاد و تولید مسکن توسط این وزارتخانه انجام گرفته است که اهم آن عبارتند از:

۱- انجام نیازسنجی زمین و مسکن به تفکیک شهری و استانی برای تولید سالانه مسکن و ابلاغ به استان‌ها و دستگاه‌های اجرایی متولی

۲- تدوین برنامه‌های عملیاتی و اجرایی

۳- ثبت نام از ۲۵۸/۲۲۶/۲ متقاضی در ۳۱ استان و ۶۲۰ شهرستان

۴- تأمین و مکان یابی برای احداث ۴/۲ میلیون واحد مسکونی که از این تعداد زمین به ظرفیت ۵۸۰ هزار واحد مسکونی در ۵۷۰ شهر تأمین و از متقاضیان ثبت نام صورت پذیرفته است و مابقی زمین‌ها در دست تغییر کاربری و یا الحاق به محدوده شهرها هستند.

لازم به اشاره می‌باشد که قانون جهش تولید مسکن مصوب ۱۷/۰۵/۱۴۰۰ دارای ۲۵ ماده و ۳۲ تبصره و ۷ آئین نامه، دستورالعمل و شیوه نامه اجرایی می‌باشد که تاکنون علیرغم گذشت مهلت قانونی به تصویب نرسیده است.

در ادامه به اهم ارزیابی‌های صورت گرفته پیرامون اقدامات قانون جهش تولید مسکن در سه حوزه اشاره می‌شود:

حوزه نخست: تأمین مالی

۱- وفق تبصره (۲) ماده (۳) قانون جهش تولید، وزارت راه و شهرسازی مکلف شده است حداکثر تا ۲ ماه پس از لازم الاجرا شدن این قانون، اساسنامه ایجاد صندوق ملی مسکن را به تصویب هیأت وزیران برساند، که تاکنون این امر صورت نگرفته است.

۲- ابهام در منابع قابل تخصیص به حساب صندوق ملی مسکن با گذشت بیش از ۳ ماه از ابلاغ قانون از دیگر موارد قابل توجه می‌باشد به گونه‌ای که بررسی‌ها حکایت از عدم تخصیص اعتبارات مصوب در حوزه ردیف‌های بودجه‌ای سال ۱۴۰۰ و نیز مالیات‌های مرتبط با بخش مسکن از سوی سازمان برنامه و بودجه و وزارت امور اقتصادی و دارایی دارد. ضمناً به استناد گزارش وزارت راه و شهرسازی تاکنون از محل منابع قانون بودجه سال ۱۴۰۰ کل کشور، هیچ مبلغی به حساب ملی مسکن واریز نشده است.

۳- مطابق با ماده (۴) قانون جهش تولید و نیز جز (۱۰) بند (الف) تبصره (۱۸) قانون بودجه سال ۱۴۰۰ کل کشور، بانک‌ها و مؤسسات اعتباری موظفند در سال جاری (۲۰ درصد) حجم تسهیلات خود را که معادل (۳۶۰) هزار میلیارد تومان می‌شود در قالب قانون جهش تولید مسکن به متقاضیان پرداخت کنند و در صورت امتناع از انجام این تکلیف، مطابق با تبصره (۵) همین ماده قانونی، (۲۰ درصد) جریمه مالیاتی به آنها تعلق می‌گیرد. اما با گذشت ۹ ماه از سال جاری هنوز بانک‌ها به تکلیف خود در ارائه انواع تسهیلات ساخت و نوسازی مسکن، مطابق با قانون بودجه سال ۱۴۰۰، عمل نکرده اند و اصولاً به دلیل طولانی بودن دوره بازپرداخت وام‌های مسکن، اغلب آنها تمایلی به پرداخت این نوع تسهیلات نشان نمی‌دهند به گونه‌ای که به استناد گزارش بانک مرکزی طی سه سال گذشته حداکثر (۵ درصد) از وام‌های بانکی به بخش مسکن اختصاص داده شده است.

حوزه دوم: سازوکار تأمین مصالح ساختمانی

بازبینی تجربیات طرح‌های مسکن مهر و اقدام ملی مسکن نشان می‌دهد که در بخش «سازو کار تأمین مصالح ساختمانی» موارد ذیل از جمله مهمترین مشکلات و آسیب‌هایی بوده اند که منجر به توقف طرح‌های مذکور شده اند:

۱- کمبود سیمان و فولاد حین عملیات اجرایی و پیشرفت فیزیکی کار در مقاطع مختلف، عامل بروز اختلال جدی در روند اجرای پروژه‌ها بوده است که این عارضه به ویژه با توجه به تعداد بالای واحدهای مسکونی در حال ساخت قابل ملاحظه است.

۲- افزایش ناگهانی قیمت مصالح ساختمانی باعث رکود و توقف برخی از پروژه‌ها شده است.

۳- بروز انحصارگرایی و فساد درارائه خدمات توسط شرکت‌های محدود و وابسته به نهادهای دولتی یکی از موارد قابل توجه می‌باشد.

لذا در قانون جهش تولید مسکن، با تغییر رویکردهای پیشین، امکان پیش خرید و سایر ابزارهای پوشش ریسک خرید مصالح ساختمانی در بورس کالا (به ویژه فولاد و سیمان) به عنوان راه حل مشکلات در قالب ماده (۱۳) قانون و تبصره‌های آن، ارائه شده است که تاکنون وزارت امور اقتصاد ودارایی در انجام وظیفه فراهم آوردن امکان پیش خرید مصالح در بورس کالا و وزارتین صمت و راه و شهرسازی در تدوین آئین نامه مربوطه، اقدام مؤثری صورت نداده اند.

حوزه سوم: تأمین زمین

در حوزه تأمین زمین مورد نیاز برای تولید مسکن که مشمول مواد (۷) تا (۱۲) قانون جهش تولید مسکن می‌باشد، موارد زیر قابل ذکر است:

۱- به استناد ماده (۱۰) قانون، کلیه وزارتخانه‌ها، مؤسسات و دستگاه‌های دولتی و همچنین شرکت‌هایی که (۱۰۰ درصد) سرمایه و سهام آنها متعلق به دولت است، مکلف هستند ظرف دو ماه از تاریخ لازم الاجرا شدن این قانون، بنابردرخواست وزارت راه و شهرسازی، نسبت به واگذاری و تحویل رایگان اراضی در اختیار خود در چهارچوب مکان یابی موضوع ماده (۶) قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن، اقدام کنند.

بررسی‌های کمیسیون حاکی از آن است که دستگاه‌های مکلف به واگذاری اراضی، همچون روال گذشته از عمل به این تکلیف قانونی سرباز زده اند اما نکته مهمتر آن است که وزارت راه و شهرسازی و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور اهتمام و جدیت لازم در تحقق ضمانت اجرایی مقرر در متن این ماده قانونی مبنی بر انتقال ملک و صدور سند مالکیت این اراضی به نام دولت ظرف یک ماه پس از اعلام وزارت راه و شهرسازی، مصروف ننموده اند.

۲- مطابق با تبصره ماده (۱۲) قانون جهش تولید مسکن، وزارت راه و شهرسازی موظف است ضمن استفاده از ظرفیت‌های توسعه اراضی موضوع این قانون، ظرف مدت یکسال نسبت به بازپس گیری آن دسته از اراضی واگذار شده قبلی که مطابق مفاد قرارداد احداث نشده است، اقدام نماید و آئین نامه اجرایی این ماده را ظرف ۲ ماه پس از لازم الاجرا شدن قانون تهیه و به تصویب هیأت وزیران برساند، که تاکنون محقق نشده است.

جمع بندی و ارائه پیشنهادها:

۱- ناکارآمدی در امر تأمین مسکن و عدم مطلوبیت کیفی آن طی چند سال اخیر در کشور، صرف نظر از مسائل مربوط به اقتصاد کلان، بیشتر ناشی از فقدان سیاستگذاری مشخص در این حوزه توسط متولیان و پیرو آن عمل ننمودن به تکالیف مقرر در قوانین مرتبط با حوزه مسکن شهری و روستایی توسط دستگاه‌های اجرایی مسئول بوده است. به گونه‌ای که با ادامه روند فعلی بیم آن می‌رود که این قانون نیز به سرنوشت طرح‌های مشابه چند سال اخیر در حوزه تولید مسکن دچار شود.

۲- دولت باید در اسرع وقت نسبت به تعیین تکلیف سازوکار دخالت بخش خصوصی و انبوه سازان و همچنین ایفای نقش خود به عنوان مجری یا راهبر، شفاف سازی و رفع ابهام نماید.

۳- وزارت راه و شهرسازی باید به عنوان متولی اصلی اجرای قانون جهش تولید، روند اجرایی شدن دقیق قانون را با جدیت تمام پیگیری نماید و در اسرع وقت نسبت به بازنگری «طرح جامع مسکن» و تصویب آن در شورای عالی مسکن به استناد حکم مندرج در تبصره (۱) ماده (۲) قانون، مبادرت ورزد.

همچنین لازم است این وزارتخانه و سایر دستگاه‌های مشمول نسبت به نهایی کردن و ابلاغ آئین نامه‌های لازم التصویب به ویژه دهک بندی توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، مطابق با مهلت مقرر در متن قانون با هدف تسهیل اجرای قانون توسط دستگاه‌های مجری اقدام نمایند.

۴- با عنایت به گزارشات اخذ شده توسط کمیسیون عمران، مبنی بر عدم همکاری مناسب اغلب بانک‌ها در ارائه تسهیلات مسکن موضوع ماده (۴) قانون، اولاً وفق تبصره (۵) این ماده، سازمان امور مالیاتی کشور موظف است نسبت به اخذ جریمه مالیاتی برابر ۲۰ درصد تعهد انجام نشده از بانک‌های مستنکف در قالب بودجه‌های سنواتی، اقدامات قانونی لازم را به عمل آورد و (۱۰۰ درصد) منابع حاصل را به حساب خزانه داری کل کشور جهت واریز به صندوق ملی مسکن واریز نماید.

ثانیاً: در این خصوص بانک مرکزی باید نظارت لازم بر عملکرد بانک‌های کشور اعمال نموده و گزارش آن را مستمراً به کمیسیون‌های تخصصی مجلس شورای اسلامی ارائه نماید.

ثالثاً: لازم است تدابیر لازم توسط وزارت راه و شهرسازی و بانک مرکزی برای تعیین اقساط تسهیلات اعطایی متناسب با استطاعت جامعه هدف قانون به کار گرفته شود.

۵- به استناد مکاتبه سازمان برنامه و بودجه به شماره (۵۱۱۵۵۰۱) مورخ ۱۴۰۰/۱۱/۱۰ اعتبارات صندوق ملی مسکن در لایحه بودجه ۱۴۰۱ در قالب بند (الف) تبصره (۱۱) بالغ بر ۱۰۰ هزار میلیارد ریال و ردیف ۲۱ جدول مربوط به تبصره (۱۴) بالغ بر ۵۰ هزار میلیارد ریال پیش بینی شده است. علاوه بر این ردیف بودجه شرکت دولتی با کد دستگاهی (۲۹۶۱۰۰) در لایحه بودجه با اعتباری معادل ۸۰ هزار میلیارد ریال پیش بینی شده است که به لحاظ منبع اعتباری دارای ابهام است که حتی با فرض تخصیص ۱۰۰ درصدی، منابع یادشده تکافوی تحقق اهداف قانون جهش تولید مسکن را نمی‌نماید.

از سوی دیگر ساز و کار تأمین سایر منابع درآمدی مندرج در متن ماده ۳ قانون از جمله مالیات‌های حوزه زمین، مسکن و مستغلات مشخص نیست. قابل ذکر است لایحه بودجه ۱۴۰۱ در خصوص موارد یاد شده از شفافیت لازم برخوردار نمی‌باشد و لذا انتظار می‌رود نمایندگان در جریان بررسی بودجه ۱۴۰۱، نسبت به این موضوع حساسیت لازم را معمول و برای رفع آن اهتمام ویژه نمایند.

۶- نظر به این که یکی از چالش‌های اصلی به ویژه در حوزه تأمین خدمات ساختمانی، صدور مجوزهای ساخت و ساز و پروانه ساختمانی (موضوع مواد ۱۴ و ۲۳ قانون) می‌باشد، لازم است ضمن همکاری کامل شهرداری‌ها در این خصوص، از یک سو سازو کار اصلاحی برای بهبود شرایط صدور مجوزهای ساخت و سازمانند تعیین نظام مسئولیت و تقسیم کار و ارائه خدمات هوشمند توسط دستگاه‌های مسئول به کار گرفته شود و از سوی دیگر نحوه جبران کاهش درآمد شهرداری‌ها به واسطه تخفیفات مقرر در قانون تدبیر گردد.

۷- بررسی‌های صورت گرفته حاکی از وجود اشکالاتی در مالکیت و کاربری بخشی از اراضی مندرج در تفاهم نامه‌های منعقد شده بین وزارت راه و شهرسازی و دستگاه‌های اجرایی است لذا انتظار می‌رود وزارت راه و شهرسازی و سایر ارگان‌های ذیربط، تدابیر لازم و پیشگیرانه برای کاهش این دست از موانع را با هدف تسریع در فرآیند اجرای بهینه قانون و مانع زدایی از مسیر آن در دستور کار خود قرار دهند.

۸- برای دستیابی به برنامه ساخت سالانه یک میلیون واحد مسکونی در کشور، ملاحظات فنی و اجرایی ساخت مسکن و صنایع وابسته به آن باید مدنظر قرار گرفته به گونه‌ای که در کنار روش‌های عرفی و سنتی، متولیان و مجریان به سمت زمینه سازی و تدارک اجرای صنعتی سازی مسکن گام بردارند.

۹- به استناد گزارش‌های موجود هم اکنون بیش از دو میلیون و ۸۰۰ هزار واحد مسکونی در بافت‌های فرسوده و ناکارآمد و حدود ۱۲ میلیون نفر حاشیه نشین در این مناطق ساکن می‌باشند لذا لازم است اولاً در راستای حل این معضلات و همسو با تکلیف ماده ۱۲ قانون جهش تولید مسکن دستگاه‌های اجرایی استانی و شهرداری‌ها نسبت به تعریف پروژه‌ها و طرح‌های بازآفرینی شهری مطابق با تکالیف مقرر در برنامه‌های توسعه و قانون جهش و اعلام عمومی آن مبادرت نمایند و ثانیاً دستگاه‌های خدمت رسان مدیریت شهری و نیز سازمان‌های برنامه و بودجه استان‌ها در حوزه بازآفرینی شهری برنامه ریزی و تخصیص اعتبارات لازم را داشته و گزارش اقدامات خود را به صورت مستمر ارائه نمایند.

۱۰- ضعف کارشناسی و تخصصی در امر مکان یابی پروژه‌های مسکونی در طرح‌های حمایتی مسکن، منجر به فراهم نشدن خدمات زیربنایی و روبنایی اولیه همچون راه‌های مواصلاتی و عدم بهره مندی از حمل و نقل، ارائه خدمات آموزشی و فرهنگی و خدمات بهداشتی شده است که نتیجه آن فقدان متقاضی برای تعداد قابل توجهی از واحدهای مسکونی است لذا وزارت راه و شهرسازی باید نسبت به مکان یابی بهینه این طرح‌ها اهتمام ویژه ای را لحاظ نماید.

شایان ذکر است کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در راستای رسالت ذاتی خود مصمم است نظارت مستمر بر روند تولید مسکن شهری و روستایی کشور را در دستور کار خود قرار داده تا بدین ترتیب علاوه بر تنظیم اقدامات اجرایی این حوزه در چهارچوب راهبردهای تدوین شده در اسناد فرادست کلان، پشتیبان دولت در انجام وظایفی همچون تأمین رفاه اجتماعی شهروندان باشد.

بدیهی است گزارش پیگیری‌ها و اقدامات کمیسیون در این خصوص مستمراً به استحضار مردم و نیز نمایندگان مجلس شورای اسلامی خواهد رسید.

در ادامه نشست امروز برخی از نمایندگان مجلس به بیان عملکرد دولت در اجرای قانون مذکور و راه کارهای اجرای سریع‌تر آن پرداختند.

موازی کاری‌ها مانع از ارائه مسکن مناسب به مردم شده است

حسن محمدیاری در رابطه با گزارش کمیسیون عمران در مورد جهش تولید مسکن، گفت: براساس ماده ۳۱ قانون اساسی مسکن مناسب حق قانونی هر فرد و خانواده است و با توجه به اولویت‌ها افرادی که آسیب پذیر تر هستند باید از مسکن مناسب برخوردار شوند.

نماینده مردم طوالش و رضوانشهر و ماسال در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: ما نمایندگان مناطق کم برخوردار در پیشانی مراجعات مردم قرار داریم و اکثر مطالبات آنها به حق است اما متأسفانه یک سری موازی کاری‌هایی وجود دارد که سبب شده این روند با چالش روبه رو شود، روندی که علاوه بر قانون اساسی، مسئولان نظام نیز به این موضوع تاکید می‌کنند.

وی با بیان اینکه ما در حوزه پرداخت تسهیلات بانکی با مشکل مواجه هستیم، گفت: افراد کم برخوردار در مراجعه با بانک‌ها با مشکل روبه رو هستند و تسهیلات به سختی به آنها پرداخت می‌شود و همچنین در خصوص مسکن روستایی با یک موازی کاری روبه رو هستیم و در اجرای ماده ۴ و واگذاری اراضی روستایی از منابع طبیعی به بنیاد مسکن دچار تعلل شده ایم لذا اگر کاداستر اجرا شود قطعاً این موضوع تسهیل خواهد شد.

محمدیاری ادامه داد: آنچه که مهم است نحوه اجرای قانون در جهت ایجاد تسهیلات و تسهیل در امر آن است.

چرا حمایت از تولید مسکن در لایحه بودجه نیامده است؟!

محمدحسین فرهنگی با اشاره به گزارش کمیسیون عمران در مورد عملکرد دولت در اجرای قانون جهش تولید مسکن گفت: مسکن موضوع بسیار مهمی است بنابراین وزارت راه و شهرسازی باید به مواردی که در قانون جهش تولید مسکن آمده و محورهایی که برای آن تعیین شده است، توجه کند اما تاکنون این مهم محقق نشده است.

وی با اشاره به نقایصی که در عملکرد دولت برای اجرای این قانون وجود داشته است، افزود: قرار بود از انجام کارهای موازی در تولید مسکن جلوگیری شود و این در حالی است که هنوز برای انجام تکالیف وزارتخانه‌های راه و شهرسازی و کشور و دستگاه‌های ذیربط آئین‌نامه و توافقنامه‌های لازم نوشته نشده و هنوز هم همان هزینه و وقت تکراری لحاظ شده و باعث اطاله ساخت مسکن می‌شود.

نماینده مردم تبریز و آذرشهر و اسکو در مجلس تصریح کرد: در مورد مساجد، نُرم‌هایی که قرار بود طراحی شود و تصمیماتی که اتخاذ شود، حتماً به این بخش توجه کنند اما گزارش‌ها خلاف این را نشان می‌دهد، همچنین گفته شده بود زمانه‌های موقت در این قانون برداشته شده که تصویب شده و به تأیید شورای نگهبان نیز رسیده است اما یکی از مواردی که خلاف آن را نشان می‌دهد این است که تزریق سالانه هزار میلیارد تومان به مجموعه توسعه و حمایت از تولید مسکن در بودجه نیامده است.

فرهنگی یادآور شد: اخذ مبالغ بالایی که ماهانه قرار است دریافت شود، اعلام شده که مردم را نگران کرده است، همچنین قرار بود از زمین‌های رایگان استفاده شود و این در حالی است که به سراغ زمین‌های اوقافی رفتند که هزینه‌های گزافی را در این مورد دریافت می‌کنند کما اینکه در اراک مبلغ ۳۰ میلیون تومان تعیین شده؛ همچنین لازم است برای ۸ هزار واحد چنانچه نیاز به اخذ مجوزهای لازم است اقدام شود تا مردم با مشکل مواجه نشوند.

وی تأکید کرد: هم اکنون قراردادهای ساخت به صورت رقابتی بسته نمی‌شود و در این زمینه از طریق لابی و مذاکره شاهد بروز مفاسدی هستیم، در حالی که کاری به این مهمی باید به صورت دقیق و با ملاحظات ظریف انجام شود.

وضعیت تشکیل صندوق ملی مسکن در هاله‌ای از ابهام قرار دارد

محمدرضا احمدی نیز درخصوص گزارش کمیسیون عمران در زمینه اجرای قانون جهش تولید مسکن گفت: ضمن تقدیر و تشکر از تصویب قانون جهش تولید مسکن که امیدی را در بین محرومان و مستضعفان ایجاد کرده است، طبق ماده ۱۰۷ آئین نامه داخلی مجلس و اصل ۳۱ قانون اساسی؛ داشتن مسکن متناسب با نیاز افراد حق هر فرد و خانوار ایرانی است.

وی افزود: همه پای کار آمدند تا دغدغه‌های ملتی را که پای انقلاب بودند را برطرف نمایند. در قانون جهش تولید مسکن اشاره شد که دولت باید مسکن کارگران و روستاییان را تأمین کند، این افراد کم برخوردار هستند.

نماینده مردم رشت در مجلس ادامه داد: باید دولت و وزارت مسکن رفع موانع تولید را در دستور کار قرار دهند. تاکنون مشخص نیست که صندوق ملی مسکن تشکیل شده یا خیر. این موضوع در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. بسیاری از افراد به ما مراجعه می‌کنند که براساس قانون مجلس باید از چه محلی تسهیلات دریافت کنند. تاکنون نتوانسته ایم پاسخ مشخصی به این سوال ارائه کنیم.

احمدی با اشاره به اینکه براساس تبصره ۲ ماده ۳ قانون جهش تولید مسکن، سازوکار تأمین مصالح مشخص شده است، گفت: کمبود سیمان و فولاد و عدم ثبات قیمت‌ها باعث ایجاد دغدغه و دلسرد شدن افراد شده است. انحصارگرایی ها باید از بین برود و شفاف سازی شود، دولت نیز باید تفاوت بین خود و بخش خصوصی را مشخص کند.

بانک‌ها تنها ۵ درصد منابع خود را برای تسهیلات حوزه مسکن اختصاص دادند

احمد دنیامالی هم درباره گزارش کمیسیون عمران در مورد جهش تولید مسکن، گفت: وزارت راه باید به تفکیک طرح ملی مسکن و طرح جهش تولید مسکن بپردازد، براساس چارچوب‌ها دهک‌های یک تا سه کم برخوردار مورد نظر ما است اما براساس طرح مسکن ملی عمدتاً طبقات متوسط مورد نظر قرار گرفته اند.

وی افزود: با توجه به میزان ثبت نام‌هایی که وزارت راه و شهرسازی اعلام کرده ۵۸۰ هزار نفر متقاضی هستند اما ما نگرانیم دستگاه‌هایی که تکالیفی در خصوص واگذاری زمین‌های مازاد به عهده دارند را عملیاتی نکنند.

عضو کمیسیون عمران مجلس با اشاره به حضور رئیس جمهور در دو جلسه شورایعالی مسکن، اظهار کرد: ماهانه در این خصوص باید جلسات برگزار شود تا قانون اجرایی شود، متأسفانه بانک‌ها به تعهدات خود برای اختصاص ۲۰ درصد منابع عمل نکردند و براساس گزارش‌ها کمتر از ۵ درصد منابع را برای این موضوع اختصاص داده اند که این با روح قانون مطابقت ندارد لذا مجموعه‌های نظارتی از جمله مجلس برای ارائه تسهیلات به حوزه مسکن باید ورود کنند.

دنیامالی با بیان اینکه انبوه سازی و صنعتی سازی از دیگر موضوعات قابل توجه است، گفت: کارهایی در حوزه بازآفرینی شهری و در خصوص ساماندهی حاشیه نشینی انجام گرفته و در بودجه سال ۱۴۰۱ نیز تأمین ۵۷ هزار میلیارد برای صندوق ملی مسکن پیش بینی شده که اگر این میزان به ۴۰ هزار میلیارد تومان هم برسد قابل توجه است.

وی گفت: اعضای کمیسیون تلفیق بودجه باید توجه داشته باشند تا تکلیف قانونی برای ۲ میلیون واحد مسکونی در فاز اول و ۴ میلیون در فاز دوم را عملیاتی کنیم.

قیمت مسکن طی ۱۰ سال گذشته در تهران ۲۰ برابر شده است

مجتبی یوسفی در جریان بررسی گزارش کمیسیون عمران در مورد جهش تولید مسکن، گفت: براساس میانگین قیمت هر متر زمین در تهران ۴۶ میلیون تومان است و هر واحد مسکونی به صورت میانگین ۳۲ میلیون تومان قیمت دارد و در کشور قیمت زمین با میانگین ۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان شروع می‌شود و میانگین هر واحد مسکونی در کشور ۱۰.۵ میلیون تومان است این یعنی طی ۱۰ سال گذشته زمین در تهران ۴۰ برابر و مسکن ۲۰ برابر شده است. در واقع ۳ دهه اول جامعه بخواهند یک واحد ۷۰ متری خریداری کنند حداقل ۱۲۰ سال به طول خواهد کشید.

وی ادامه داد: در این قانون چند موضوع مهم وجود دارد نخست اینکه در ماده ۱۲ درباره زمین رایگان صحبت شده که قرار بود؛ ۲۵۰ هزار هکتار اراضی مازاد دولتی به وزارت راه و شهرسازی بازگردانده شود که به نیابت از دولت یا بفروشد یا به واحد مسکونی برای محرومان تبدیل کند اما متأسفانه در بودجه ۱۴۰۰ این مهم ابتر ماند و انتظار ما این بود که در بودجه ۱۴۰۱ این اتفاق بیافتد که آن جا هم به این مهم اشاره نشده است.

عضو کمیسیون عمران مجلس افزود: صندوق ملی زمین و مسکن به همت نمایندگان شکل گرفت و قرار بود منابع مالی آن و هر موضوعی که شامل املاک و مستغلات می‌شود اعم از مالیات و برگشت اقساط مسکن مهر، همگی به این صندوق رود اما متأسفانه ۱۵ هزار میلیارد تومان پیش بینی شده که ۱۰ هزار میلیارد تومان آن شده فروش زمین‌های راه و شهرسازی، که به معنای ساخته نشدن مسکن برای محرومان است.

یوسفی اظهار کرد: همچنین نیاز است برای ساخت مسکن و ایجاد زیرساخت در برخی از مناطق ۶۰ هزار میلیارد تومان پیش بینی می‌شد اما یک ریال هم پیش بینی نشده است.

وی اضافه کرد: همچنین وزارت صمت باید مصالح ساختمانی را مدیریت کند چرا که ما نگرانیم ساخت مسکن شروع شود و قیمت مسکن و مصالح بالا برود.

از مالیات خانه‌های خالی چیزی عاید دولت و مردم نشد

اقبال شاکری نیز در جریان بررسی گزارش کمیسیون عمران در خصوص میزان اجرای قانون جهش تولید مسکن، گفت: امروز در حال بررسی قصه بی غصه مسکن هستیم، متأسفانه دولت قبل با گره زدن همه مسائل به خارج از کشور باعث عقب ماندگی کشور در اکثر حوزه‌ها به ویژه در خصوص مسکن شد، وزیر راه و شهرسازی گذشته ساخت مسکن را مزخرف می‌دانست و حتی در طول این دوره حتی یک واحد مسکونی برای مردم ساخته نشد.

وی اظهار کرد: امروز شاهد انباشت ۱۰ میلیون نیاز مردم در حوزه مسکن هستیم، مجلس انقلابی در قانون جهش تولید مسکن، دولت را مکلف کرد تا سالیانه یک میلیون واحد مسکونی بسازد. بنگاه‌های املاک بیداد می‌کنند، امروز بانک‌ها و برخی شرکتهای دولتی وظایف خود را رها کرده و به احتکار مسکن می‌پردازند، وزارت راه و شهرسازی باید لیست واحدهای احتکار شده را از سوی بانک‌ها و این شرکتها منتشر کند. بانک‌های متخلف از قانون ساخت مسکن و ودیعه مسکن افشا شوند.

نماینده مردم تهران در مجلس گفت: دستگاه‌هایی که زمین در اختیار دارند و برای ساخت مسکن در اختیار وزارت راه و شهرسازی قرار نمی‌دهند باید معرفی شوند، قانون اخذ مالیات از خانه‌های خالی در حال پاس کاری بین سازمان امور مالیاتی می‌باشد، و نه در بودجه ۱۴۰۰ و نه در ۱۴۰۱ چیزی از ۲ و نیم میلیون خانه مالی گیر مردم نیامده است و باید تکلیف آن روشن شود. مجلس حداقل ۱۰۰ هزار میلیارد تومان برای ساخت مسکن و زیرساختهای آن نیاز است، تا راه و محوطه و فروشگاه و آموزشگاه ساخته شود، چرا که در بودجه ۱۴۰۱ برای صندوق ملی پیش بینی ناچیزی صورت گرفته است.

شاکری در پایان تاکید کرد: سازمان نظام مهندسی وظیفه سنگینی برای نظارت بر اجرای ساخت این واحدهای مسکونی برعهده دارد و از وزیر مسکن انتظار می‌رود با برگزاری هر چه زودتر شورای مرکزی به ناکارآمدی‌ها پایان داده شود تا دست شرکت بازان، پروانه اجاره کنندگان و امضا فروشان از این نهاد حرفه‌ای بریده شود.

کد خبر 5397098

برچسب‌ها

شهر خبر

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha