غفلت از بازاریابی فرآورده‌های زیتون/ خودکفایی روغن حلقه مفقوده

 به گزارش خبرنگار مهر، زیتون یک درخت چند منظوره است، این درخت علاوه بر نقشی که در ایجاد فضای سبز و حفاظت از خاکها به ویژه در مناطق شیبدار دارد، میوه ای می دهد که روغن و هسته آن در صنایع غذایی، دارویی، کرم سازی، کنسروسازی، مایونزسازی، روغن نباتی، صابون سازی و امثالهم ماده گرانبهایی به شمار می رود بنابراین باید قدر این ماده فرآورده ارزنده را دانست.

درخت زیتون به راحتی بر روی دامنه های شیبدار و ریگدار رشد می کند بنابراین رقیب محصول خاصی نیست در صورتی که سایر محصولات و دانه های روغنی دارای چنین شرایطی نیستند.

کشور ایران از حیث واردات روغن بیش از90 درصد به خارج از کشور وابسته است با افزایش تولید روغن که از بهترین روغنهای نباتی دنیا بوده و در کشورهای خارجی به ویژه اروپا تقاضا برای آن زیاد است می توان وابستگی را ریشه کن و به قطب صادرات نیز تبدیل شد.

توسعه کشت زیتون راهکاری موثر در خودکفایی روغن مورد نیاز کشور

در این ارتباط رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان گفت: توسعه کشت زیتون در خودکفایی روغن مورد نیاز کشور موثر است که باید به این مهم توجهی ویژه شود.

اردشیر روحی با اشاره به اینکه روغن زیتون از مهمترین فرآورده هایست که از کشت زیتون بدست می آید، اظهارداشت: در شرایط کنونی بر اثر رقابت شدید روغنهای نباتی حاصل از دانه ها، میوه جات روغنی متعدد، زیتون کاری سنتی اهمیت و اولویت خود را به تدریج از دست می دهد وجای خود را به باغهای مدرن واگذار می کند.

وی اعلام کرد: با توجه به اینکه زیتون مرغوب در مقایسه با دیگر روغنهای نباتی ارزش بالایی دارد و در دنیایی که اغلب کشورها تلاش گسترده ای برای رسیدن به مرحله خودکفایی غذایی به عمل می آورند بنابراین تولید و عرضه روغن زیتون با کیفیت و قیمتی مناسب با توان خرید، ذوق و سلیقه مردم می تواند تا حدی خلاء موجود را پر کند.

رئیس کشاورزی گیلان ادامه داد: بهترین راه تامین قسمت عمده کسری روغن نباتی مورد نیاز کشور توسعه، کاشت و پرورش زیتون است که بدون تاثیر منفی بر کاشت دیگر گیاهان بهترین بازده را نیز در واحدسطح می دهد و از این نقطه نظر دارای اهمیت استراتژیک است.

بر این اساس طرح های وسیعی برای گسترش و توسعه باغات زیتون در ایران صورت گرفته اما در جهت اقتصاد مقیاس تولید و بازاریابی آن گام موثری برداشته نشده است، برای این که کشور بتواند در اجرای این طرح ها موفق باشد باید با افزایش بهره وری ارقام بومی و کشت ارقام اصلاح شده، تولید این محصول را از نظر اقتصادی بهینه کند تا بتوان با پیدا کردن مزیت نسبی  صادرات این محصول و فرآورده های آن را توسعه داد بنابراین باید کشت ارقامی از این محصول توسعه پیدا کند که دارای تولید بیشتر و بازار پسندی بهتری باشد.

زیتون بعد از برنج و چای سومین محصول کشاورزی مهم گیلان 

به هر حال زیتون بعد از برنج و چای سومین محصول کشاورزی مهم گیلان است، بررسی ها نشان می دهد کمبود زمین و آب کافی، ورود زیتون های خارجی به بازار و سنتی بودن ساختار فرآوری زیتون از مشکلات مهم این محصول راهبردی در استان است.

متاسفانه تامین آب یکی از پر هزینه ترین بخش در بحث توسعه باغات زیتون شهرستان رودبار است که باید طرحی نو برای رفع این مشکل تدوین شود، بیش از پنج میلیون تومان اعتبار حداقل برای آبرسانی هر هکتار باغ نیاز است که این امر باعث حرکت لاک پشتی توسعه باغات زیتون رودبار می شود.

توسعه کشت زیتون به عنوان مهمترین محصول کشاورزی و اقتصادی شهرستان رودبار و همچنین انتخاب بهترین و مناسب ترین اراضی برای ایجاد باغات زیتون از دغدغه های اصلی کشاورزان است، خاک وآب به عنوان یکی از عوامل اصلی در تولید محصولات کشاورزی به شمار می رود که استفاده از این مولفه ها باید بر اساس اصول صحیح و علمی صورت گیرد تا بتوان در تولید محصولات و به عنوان یک منبع پایدار در کشاورزی استفاده کرد.

در این زمینه قبل از هر اقدامی منابع اراضی ( آب، هوا، خاک و زمین نما ) نواحی مورد نظر شناسایی و در ارتباط با کشت این گیاه اقتصادی مورد ارزیابی می گیرد.

معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی گیلان در این باره گفت: از سال 72 تاکنون مجموعه امکاناتی که می توانست به بخش کشاورزی برسد، بسیار ناچیز بوده است.

ایرج بنیادی با اشاره به اینکه مهمترین بخش در ساختار اقتصادی استان بخش کشاورزی است، افزود: سهم بری بخش کشاورزی از مجموعه امکانات در سطح استان متناسب با اثر بخشی آن سهم نسبت به اثر بخشی کشاورزی و اقتصاد نیست.

وی همچنین با اعلام اینکه زیتون از سوی وزارت جهاد کشاورزی جزو طرح های ملی قرار گرفت، اظهارداشت: با توجه به نیاز کشور به روغن یکی از محصولاتی که می تواند به خودکفایی روغن نیز کمک کند، توسعه کشت زیتون است.

زیتون گیلان فقط در رودبار کشت می شود

معاون جهاد کشاورزی گیلان گفت: زیتون در استان فقط در شهرستان رودبار کشت می شود، رودبار هم با توجه به توپوگرافی و اراضی شیبداری که دارد امکان توسعه با حداقل امکانات مقدور نیست.

وی با اعلام اینکه در سفر دور نخست ریاست جمهوری مطالعات باغات زیتون یکی از مصوبات بود، افزود: براساس این مصوبات مطالعات حدود 20 هزار هکتار اراضی مستعد برای توسعه باغات در سطح گیلان شناسایی شد که حدود هفت تا 10 هزار هکتار برای منطقه رودبار بود.

بنیادی عنوان کرد: در قالب دو برنامه 10 هزار هکتاربرای توسعه باغات زیتون در شهرستان رودبار پیش بینی شد و منبطق با این برنامه از دو هزار هکتار باغ زیتون در سال 72 هم اکنون به شش هزار و 425 هکتار رسیده است.

معاون جهاد کشاورزی گیلان یادآورشد: با اتخاذ سیاستهای جدید مبنی براینکه رودبار به عنوان خاستگاه اولیه زیتون و مرکز تجارت زیتون کشور بر لزوم تقویت زیر ساختها و امکاناتی که هم اکنون در دسترس است برای رسیدن به جایگاه واقعی تاکید کرد.

نماینده مردم رودبار در مجلس شورای اسلامی نیز گفت: دغدغه تامین آب باغات زیتون متعلق به امروز نیست بلکه سابقه دیرینه دارد از اینرو باید مسئولان به این مهم توجهی ویژه داشته باشند.

عطاالله حکیمی افزود: تمامی مسئولان، نمایندگان مجلس و رسانه ها باید به مقوله زیتون به عنوان یک محصول راهبردی استان نگاه جدی داشته باشند.

وی همچنین ساماندهی مشکلات زیتون را نیازمند یک عزم ملی، استانی و شهرستانی دانست و اظهارداشت: در بخش واردات با بالا بردن تعرفه بطور کامل جلوی این پدیده مخرب گرفته شده است.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس یادآورشد: برای مقابله جدی با واردات بی رویه قانونی و غیرقانونی زیتون باید مقدار تولیدات در سطح کشور به میزان قابل توجهی برسد، باغات از حالت سنتی به صنعتی تبدیل و هزینه های تولید کاهش یابد.

درحال حاضر کشاورزی یکی از مهمترین بخش های اقتصادی کشور است هریک از محصولات کشاورزی شرایط اقلیمی و محیطی خاصی را می طلبند.

ساماندهی مشکلات زیتون نیازمند یک عزم ملی، استانی و شهرستانی است

بنابراین کارشناسان منابع طبیعی واقلیم شناسان توجه ویژه ای به آمایش سرزمین داشته و بر پایه مدل های اکولوژیکی، کشاورزی، منابع اکولوژیکی زمین را شناسایی، ارزیابی و به منظور اهداف خاصی قابلیت سنجی می کنند.

به هر حال کشور ایران جزو وارد کنندگان عمده روغن خوراکی بـوده، بـطـوری که هم اکنون بیش از 90 درصد نیاز کشور از خارج وارد می شود، توسعه کشت درختان زیتون می تواند منبع بسیار خوبی برای تامین روغن خوراکی مورد نیاز کشور باشد، با توجه به خصوصیات فیزیولـوژی، درختان زیتون می توانند در زمین های کوهپایه ای که مناسب کشـت انواع زراعت ها به ویژه زراعت دانه های روغنـی نیست، رشـد کرده و عملکرد قابل قبولی دهد.