لزوم توسعه فندقکاری در گیلان/ زیرساخت‌ها برای رشد تولید و صادرات فراهم شود

به گزارش خبرنگار مهر، فندق یکی از اقلام عمده خشکبار است که امروزه تولید و مصرف این محصول به شکل های گوناگون اعم از خام، بوداده، ورقه، خمیر، بلغور و آرد به طور مستقیم یا به صورت فرآوری شده در صنایع روغن کشی، شیرینی و شکلات سازی سهم و جایگاه مهمی یافته و در اقتصاد پاره ای از کشورها جهان موفقیت ویژه ای را کسب کرده است.

فندق از فعالیت های عمده و ارزآور کشاورزی است

با توجه به موقعیت تولید فندق در ایران و امکانات توسعه، این محصول به عنوان یکی از فعالیت های عمده و ارزآور کشاورزی به نظر می رسد.

بررسی روند تولید و تجارت جهانی فندق نشان می دهد که در میان تولیدکنندگان  فندق، کشور همسایه ایران یعنی ترکیه توانسته  با تولید و عرضه  انبوه فندق در بازارهای جهانی علاوه بر کمک به ایجاد اشتغال و حداقل ثابت نگاهداشتن  نرخ اشتغال در این رشته از فعالیت، میلیون ها دلار ارز عاید این کشور کند.

ترکیه هم اکنون عمده ترین  تولید کننده فندق است و در تجارت جهانی فندق در صدر فهرست صادرکنندگان فندق قرار دارد.

معاون تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی گیلان در این باره می گوید: کشورایران به دلیل ویژگی های خاص طبیعی از نظر تنوع گونه بسیار غنی بوده به طوری که در برخی از رویشگاه های این مرز و بوم  توده های منحصر به فردی همچون توده های جنگلی فندق استقرار یافته است.

ایرج بنیادی افزود: فندق درخت بومی اروپا، آسیای صغیر، قفقاز و ایران است که کاشت آن در برخی از مناطق نیمکره شمالی از جمله برخی از مناطق ایران و به ویژه شمال ایران توسعه دارد و در حال حاضر در بسیاری از کشورهای دنیا از جمله کشور ترکیه در سطح وسیعی کشت و تولید می شود.

وی اظهارداشت: در ایران منطقه اشکورات رودسر هم از نظر سطح زیر کشت و هم از حیث میزان تولید قطب فندق کشور به شمار می رود.

اشکورات رودسر قطب تولید فندق کشور

معاون تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی گیلان ادامه داد: کشت و تولید این محصول در منطقه اشکورات دارای اثرات اقتصادی و اجتماعی مهم و قابل توجهی است که ایجاد اشتغال از طریق جذب نیروی کارگر، ایجاد و تولید درآمد برای خانوارها روستایی و غیر از مهمترین این اثرات است.

با این توصیف کشاورزی به عنوان یکی از مهمترین فعالیت های انسان در ایران از اهمیت و جایگاه ویژه ای برخوردار است.

کشت و بهره برداری از درختان میوه  یکی از مهمترین ارکان اقتصاد روستای این کشور را تشکیل می دهد که نوع درخت، سطح زیر کشت و میزان برداشت محصول در مناطق مختلف کشور متفاوت است.

فرماندار شهرستان رودسر در این زمینه گفت: در کشور به دلیل وجود تنوع در اقلیم و خاک  نواحی مساعدی برای کشت و تولید انواع درختان میوه وجود دارد.

رضا دوست جلالی افزود: رودسر یکی از این نواحی است که به لحاظ برخورداری از شرایط مساعد و مناسب طبیعی دارای اراضی بسیار وسیع فندق در مناطق کوهستانی یعنی قسمت جنوبی شهرستان (منطقه اشکورات)، اراضی چای و مرکبات در مناطق پایکوهی است.

وی اظهارداشت: اشکورات منطقه ای کوهستانی و خوش آب و هوا در جنوب شهرستان رودسر است و این منطقه جزو کوه های البرز غربی است.

لزوم توسعه فندقکاری و حمایت اصولی از کشاورزان

فرماندار رودسر بر لزوم توسعه فندقکاری و حمایت اصولی از کشاورزان تاکید کرد و یادآورشد: فندق نقش مهمی در اقتصاد این شهرستان به ویژه در مناطق روستایی دارد.

از حیث ویژگی های طبیعی اشکورات منطقه ای کوهستانی است که ارتفاع پائین ترین و بلند ترین  نقطه این منطقه به ترتیب 320 و دو هزار و 140 متر است.

این منطقه به دلیل کوهستانی بودن و برخورداری از شرایط  ویژه طبیعی و جغرافیایی دارای اقلیم خاص است.

منطقه اشکورات  دارای اقلیم معتدل تا جنگلی سرد است، خاک منطقه جزو خاک های مناطق کوهستانی و معمولا کم عمق هستند. این منطقه در محدوده خاک های قهوه ای جنگلی و آهکی قرار گرفته است.

یک کارشناس ارشد باغبانی در این ارتباط گفت: تاکنون 25 گونه فندق در دنیا شناسایی شده است ولی گیاه شناسان پنج گونه مهم و خوراکی این محصول را مشخص و معرفی کرده اند.

علی قاسمی افزود: فندق از میوه های خشکباری است که دارای کاربرد، خواص  و ترکیبات متعددی است.

فندق در صنایع داروسازی و شکلات سازی کاربردهای مهمی دارد

وی اظهارداشت: کاربردهای مهم فندق در صنایع داروسازی و شکلات سازی بوده و همچنین از چوب این درخت در صنایع دستی و فعالیت های هنری استفاده می شود.

این کارشناس ارشد کشاورزی گفت: فندق دارای خواص بسیار زیادی است به طوریکه از نظر فسفر و کلسیم بسیار غنی بوده و دارای 50 تا 60 درصد روغن خوشبو است.

وی با اشاره به اینکه طبع فندق گرم و خشک است، افزود: این محصول در درمان اسهال مؤثر است و همینطور برای تنگی نفس و سرفه های پی در پی بسیار موثر است و سموم را از بدن دفع می کند.

قاسمی با اعلام اینکه فندق دارای ترکیبات متعددی است، اظهارداشت: میوه فندق از اسیدهای آمینه غنی تشکیل و انواع اسیدهای آمینه مانند اسید گلوتامیک، آرژنین، سرین، اسید اسپارتیک، والین، ایزولوسین در مغز فندق شناسایی شده است.  

با وجود این درخت فندق چه به صورت جنگلی و چه بصورت باغ های منظم در بسیاری از مناطق کشور مورد بهره برداری قرار می گیرد، کشت درخت فندق در ایران از زمان های بسیار قدیم متداول بوده است.

مرحله داشت مهمترین مرحله تولید محصول فندق است

ارقام خودروی فندق در ایران بیشتر در جنگل های آستارا، تالش و سایر مناطق  و ارقام بومی و دست کاشت این محصول امروزه در ارتفاعات اشکورات رودسر، رودبار و غیره دیده می شود.

منطقه اشکورات رودسر مهمترین و بزرگترین منطقه فندق کاری کشور است، این منطقه به لحاظ برخورداری از شرایط طبیعی 98 درصد باغ های فندق شهرستان،  60 درصد باغ های فندق استان و 45 درصد باغ های فندق کشور را در اختیار دارد بنابراین از نظر سطح زیر کشت  و هم از حیث میزان تولید فندق در سطح کشور اول است.

فندق در این منطقه در سطح سه دهستان اشکور سفلی، اشکور علیا و شوئیل افزون بر 150 آبادی کشت و مورد بهره برداری  قرار می گیرد و مهمترین منبع درآمدی و معیشتی خانوارهای روستایی منطقه را تشکیل می دهد.

مدیر جهاد کشاورزی شهرستان رودسر نیز گفت: کاشت فندق در زمان های مختلفی صورت می گیرد ولی بهترین زمان برای کاشت  نهال فندق اواسط تا اواخر  پائیز است.

 احسان الله مشتاق افزود: مرحله داشت فندق مهمترین مرحله تولید محصول فندق است زیرا در این مرحله کارهای مهمی از قبل آبیاری، شخم، هرس، و کودهی صورت می گیرد.

وی ادامه داد: فندق را زمانی برداشت می کنند که 8 تا 10 درصد از میوه ریزش کرده و رنگ میون کاملا قهره ای شده باشد، زمان برداشت فندق برای رقم های گوناگون متفاوت است و از نیمه مرداد ماه آغاز و تا نیمه مهرماه ادامه دارد.

به هر حال فندق نقش مهمی در رونق اقتصادی، ارزآوری و ایجاد اشتغال دارد بنابراین باید با برنامه ریزی هدفمند، ایجاد زیر ساخت های اساسی همچون راه اندازی صنایع تبدیلی،  فرآوری، مراکز تحقیقاتی افق روشنی برای توسعه کشت و تولید روز افزون این محصول دراستان ترسیم کرد.