روستای قم چقای بیجار گنجینه‌ای از آثار تاریخی و گردشگری است

سنندج - روستای قم چقای بیجار گنجینه ای از آثار تاریخی هم چون قلعه، دره پادشاهان، امامزاده وحمامی قدیمی دوره قاجاریه را در دل خود جای داده است.

به گزارش خبرنگار مهر، روستای قم چقای، از توابع بخش کرانی شهرستان بیجار در استان کردستان، با مختصات جغرافیایی ۴۷ درجه و ۳۷ دقیقه طول شرقی و ۳۶ درجه و ۱۰ دقیقه عرض شمالی، در فاصلة ۳۵ کیلومتری شمال شهر بیجار و ۱۹۷ کیلومتری مرکز استان (سنندج) قرار دارد.

این روستا از شمال شرق به کوه تک اولی داغی، از شمال به کوه قم‏چقای و از جنوب به کوه دربند محدود می‏شود و رودخانة ای به هیمن نام در میان روستا جریان دارد.

ارتفاع روستا از سطح دریا ۱۵۹۵ متر است و تحت تأثیر جریان‏های هوای سرد شمال غربی ایران، اقلیمی کوهستانی و سرد دارد؛ آب و هوای آن در فصول بهار و تابستان نسبتاً خنک و مطبوع و در زمستان‏ها سرد است.

قم‏چقای متشکل از دو جزء  است، قم به معنای جایگاه، مکان و محل و چقای به معنای محلی است که در آن ماسة زیاد باشد، جالب این که هر دو جزء از کلمات زبان ترکی است،و نیز گفته می‏شود که قم به معنای سنگ و چقای به معنای تپه است.

مردم روستای قم‏چقای به زبان کردی و ترکی سخن می‏گویند، مسلمان و پیرو مذهب شیعه جعفری هستند.

خشکبار، قالی، فرش دستباف و ماهی سوغات قم چقای

درآمد مردم روستای قم‏چقای از فعالیت‏های زراعی، دامداری و مشاغل خدماتی و صنایع دستی تأمین می‏شود و بیشتر محصولات زراعی در این  روستا، شامل غلات، سیب‏زمینی، پیاز و علوفه است.

انواع میوه‏ها مانند انگور، انجیر، زردآلو، سیب و آلو در این روستا به عمل می‏آید و  دامداران روستا به پرورش گاو، گوسفند و بز می‏پردازند و مهم‏ترین فرآورده‏های دامی شامل گوشت قرمز، پشم و انواع لبنیات مانند شیر، ماست، پنیر و کره است.

استخرهای پرورش ماهی نیز موجب اشتغال تعدادی از مردم روستا شده است و زنان روستا در کنار دیگر فعالیت‏ها به تولید صنایع دستی مانند فرش، گلیم و جاجیم می‏پردازند و تولید این محصولات در فصول پاییز و زمستان رونق بیشتری دارد.

از مهم‏ترین صنایع دستی مردم روستای قم‏چقای می‏توان به انواع فرش، گلیم و جاجیم با طرح‏ها و نقوش متنوع اشاره کرد.

مهم‏ترین سوغات این روستا را خشکبار، قالی، فرش دستباف و ماهی تشکیل می ‏دهند.

از غذاهای محلی روستا می‏توان به ترخینه، ماس آو، شلمین، انواع آش و آبگوشت‏های محلی و کوفته اشاره کرد.

روستای کوهستانی قم‏چقای از دو بافت قدیمی و جدید تشکیل شده است، بافت قدیمی به صورت خطی در جهت رودخانه شکل گرفته و بافت جدید به صورت شعاعی از هستة اولیه به اطراف کشیده شده و دارای بافتی منسجم است.

خانه‏های روستایی معمولا در یک طبقه ساخته شده‏اند و شکل ظاهری خانه‏ها و فضاهای درونی آن‏ها، از قاعده هندسی خاصی پیروی نمی‏ کند و تنها براساس نیازهای تولیدی، نوع معیشت و اقتصاد خانواده شکل گرفته است.

انواع فضاهای مورد نیاز مانند طویله، انبار علوفه، کارگاه قالی‏بافی و دیگر فضاهای سکونت در آن‏ها طراحی و احداث شده است. مصالح عمدة به کار رفته در بنای خانه‏ها، بیشتر از چوب، خشت و گل می‏باشد. حتی در بافت جدید نیز، به ندرت از مصالح آهن، سیمان و آجر استفاده شده است.

بنای اولیه قلعه قم چقای به دوران پیش از میلاد برمی گردد

روستای قم‏چقای با اقلیمی معتدل، موقعیت طبیعی منحصر به فرد و چشم‏انداز زیبای باغ‏ها و ارتفاعات در فصول مختلف سال، جذابیت‏هایی گردشگری فراوانی را داراست.

از جمله آثار و بناهای قدیمی و برجای مانده روستا، قلعه قدیمی قم‏چقای است که با توجه به مصالح به کار رفته در قلعه، بنای اولیه آن را به دوران پیش از میلاد (دوره مانایی و ماد) مربوط می‏ دانند، از دیگر بناهای قدیمی روستا، امامزاده‏ای است که قدمتی طولانی دارد.

در ضلع شمالی روستا، کوه قم‏چقای قرار گرفته است وسطح این کوه در فصل زمستان، از برف پوشیده است و به علت ارتفاع زیاد، بسیار سرد است و در فصول بهار و تابستان نیز هم زمان با آب شدن برف‏ها، رودخانه‏های فصلی، از این کوه سرازیر می‏شوند و مناظری زیبا و دل‏انگیز پدید می‏ آورند.

رودخانه خروشان قم‏چقای که از درون روستا عبور می‏کند، مزارع بسیاری را مشروب می‏سازد و محل مناسبی برای رشد و زیست انواع گونه‏های گیاهی و جانوری است.

 زیبایی رودخانه و طبیعت اطراف آن در فصول بهار و تابستان به اوج خود می‏رسد و درة زیبا و شگفت‏انگیز قم‏چقای زیبایی‏های طبیعی، مناظر بکر، چشمه‏های فراوان و انواع گونه‏های جانوری و گیاهی و مراتع زیبا و سرسبزی را در خود جای داده است.

چشمه قم‏چقای در ۱۷ کیلومتری روستای قم‏چقای در دهستان سیاه منصور واقع شده است و آب روستای سیاه منصور و قسمتی از آب روستای قم‏چقای از طریق این چشمه تأمین می شود.

در داخل روستا نیز چشمه‏ای با آب زلال و سالم وجود دارد که از کنار یک تپه سرچشمه می‏گیرد و منظره‏ای بسیار لطیف و زیبا ایجاد می‏ کند.

در داخل و اطراف روستا، باغ‏ها و مزارع سرسبز و زیبایی وجود دارد که از غرب به شرق گسترش یافته است و چشم‏انداز این باغ‏ها به خصوص در فصول بهار و تابستان بسیار زیبا است و محل مناسبی برای گذران اوقات فراغت گردشگران است.

حمام قدیمی قم چقای قدمتی ۲۰۰ ساله دارد

یکی دیگر از فضاهای تماشایی و زیبای اطراف روستا، درة پادشاهان است،قلعه قم‏چقای از دژهای باستانی و بسیار کهن ایران و کردستان است که از شاهکارهای ارزشمند تاریخی به شمار می‏ آید.

 بنای این قلعه به سده‏های ۹-۸ پیش از میلاد می‏رسد، در حد غربی دژ، دره ژرفی به عمق ۱۰۰ متر وجود دارد که با راهی سنگلاخ و سخت به صفه غربی منتهی می‏شود و این بخش تنها قسمتی از قلعه است که فاقد موانع طبیعی است.

سازندگان و بنیان‏گذاران اولیه این بنا به بزرگ‏ترین و دشوارترین کار، یعنی احداث دیواری به طول تقریبی ۱۰۰ متر و بلندی ۱۵ تا ۲۰ متر، با استفاده از سنگ‏های عظیم اقدام کرده و استحکامات اصلی قلعه را بنا نهاده‏اند.

ساخت چنین قلعه‏ای با دیوارهای عظیم، بلند و ضخیم، ویژه کاخ‏ها و قصرهای حکومتی باستان بود و رایج‏ترین شیوة معماری دورة هزاره اول قبل از میلاد به شمار می‏ رود.

در حاشیة شمالی دژ، حفره‏ای سنگی به ابعاد ۲×۳×۵ متر وجود دارد که به زیبایی تمام تراشیده شده است.

در شمال غربی این حفره، پلکان طویلی وجود دارد که سه دورة سکونت مادها، اشکانیان و ساسانیان را مسلم می‏دارد و بر دیوارهای تونل شرقی که از سازه‏های عصر ماد است، در عصر مغول محراب کوچکی با چهار پلکان ساخته شده که در نوع خود جالب توجه است.

احداث خانه‏های خشتی و آجری در حد شرقی و بر روی بناهای ساسانی یکی از کارهای خاص و مورد علاقه مغولان بوده است.

امامزاده قدیمی روستای قم‏چقای با بافت سنتی و نامنظم ساخته شده است و این امامزاده میان مردم روستا بسیار مورد احترام است.

حمام قدیمی روستا که تاریخ بنای آن، به ۲۰۰ سال پیش و به دورة حکومت قاجاریه می‏رسد، از دیگر جاذبه‏های تاریخی روستاست که مصالح عمدة به کار رفته در ساخت این حمام سنگ، آهک و آجر و طاق‏ها و پایه‏های حمام هم از جنس سنگ است.

انواع بازی‏های بومی از قبیل گرزان، سه‏ باز و قل قلان در روستای قمچقای متداول است.
در میان مردمان این روستا، زمزمة انواع اشعار و ترانه‏های محلی به زبان‏های کردی و ترکی وجود دارد که بسیار زیبا و دلنشین هستند.

روستای قم‏چقای از طریق شهرهای بیجار، زرین‏آباد و تکاب قابل دسترسی است و تمام جاده‏های منتهی به این روستا، از شهرهای مذکور آسفالت است.

کد خبر 3582234

برچسب‌ها

شهر خبر

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 1 + 2 =