آشنایی با هنرمندی که بر زندگی سینمایی اورسن ولز تاثیر گذاشت

اورسن ولز در کارنامه سینمایی خود با بازیگری با نام هنری اویا کودار همراه شد که وی در شکل گیری تعدادی از آثار این فیلمساز آمریکایی تاثیر بسزایی داشت.

خبرگزاری مهر-گروه هنر-محمدامین شکاری: سی و سه سال (۱۰ اکتبر ۱۹۸۵) از درگذشت خالق شاهکار «همشهری کین» می گذرد. اورسن ولز کارگردان افسانه ای آمریکا که امسال با اکران فیلم ناتمامش «روی دیگر باد» در هفتاد و پنجمین دوره جشنواره ونیز  نامش نزدیک به سه دهه پس از مرگ دوباره سر زبان ها افتاده است در سال های پایانی عمر بسیار از مشورت یک بازیگر زن اهل کرواسی بهره می برد. این زن باهوش در بسیاری از فیلم های دو دهه پایانی دوران کاری ولز از جمله فیلم های «روی دیگر باد» و «ت مثل تقلب» همراه این هنرمند بود.

اویا کودار بازیگر، فیلمنامه نویس و کارگردان اهل کرواسی پیش از آشنایی با ولز در تلویزیون زاگرب کار می کرد ولی عمده شهرت او به دلیل همکاری اش با اورسن ولز در سال های پایانی عمر این فیلمساز نابغه آمریکایی است.

اویا کودار با نام اصلی اولگا پالینکاش در سال ۱۹۴۱ در شهر زاگرب در یوگسلاوی سابق از پدری مجاری و مادری کروات بدنیا آمد. نخستین ملاقات بین اولگا پالینکاش و ولز در سال ۱۹۶۱ زمانی که خالق «همشهری کین» در شهر زاگرب در حال فیلمبرداری فیلم «محاکمه» بود صورت گرفت.

پنج سال پس از این دیدار، در سال ۱۹۶۶ آن دو در سواحل یوگسلاوی جایی که ولز فیلمبرداری فیلم «عمیق» را انجام می داد دوباره با یکدیگر ملاقات کردند. مشهور است که ولز در دیدار اول در سال ۱۹۶۱ نامه ای برای پالینکاش نوشته بود؛ نامه ای که البته به او نداده و تا سال ۱۹۶۶ و ملاقات دوباره، آن را در جیبش نگه داشته بود.

فیلم «عمیق» که از آن به عنوان نخستین همکاری بین ولز و پالینکاش یاد می شود براساس رمان «سکوت قبرستانی» نوشته چارلز ویلیامز با بازی پالینکاش در یکی از نقش های اصلی در کنار ژان مورو و لارنس هاروی  ساخته شد. این فیلم با وجود رویاپردازی های ولز درباره موفقیت در گیشه، سرانجام ناتمام ماند ولی حدود سه ماه پس از مرگ اورسن ولز در اکتبر ۱۹۸۵، پالینکاش حقوق کتاب «سکوت قبرستانی» را به جرج میلر کارگردان استرالیایی مجموعه فیلم های «مکس دیوانه» به قیمت ۱۸۰ هزار دلار فروخت. پس از آن در سال ۱۹۸۹ فیلمی با همین نام براساس این کتاب با بازی نیکول کیدمن و سم نیل به کارگردانی فیلیپ نویس ساخته شد.  

پس از شکل گیری همکاری سینمایی میان ولز و پالینکاش در سال های پایانی دهه ۶۰، اورسن ولز برای ایجاد شهرت بیشتر برای اولگا پالینکاش نام هنری اویا کودار را برگزید نامی که ترکیبی از «اویا» اسمی که نینا خواهر اولگا او را با آن خطاب می کرد به همراه کودار به معنی «همچون یک هدیه» در زبان کروات بود. اتفاقی که بی شباهت به اقدام شخصیت چارلز فاستر کین با بازی ولز در قبال سوزان الکساندر در شاهکار «همشهری کین» نبود. در فیلم «همشهری کین» نیز شخصیت ولز به دنبال ایجاد راهی بود که سوزان الکساندر را به ستاره ای بزرگ بدل کند.

هر چند نام کودار در سینما با ولز و پروژه های اغلب ناتمامش گره خورده است اما در این بین فیلم هایی نیز بدون ارتباط با ولز در کارنامه کودار دیده می شود که یکی از این فیلم ها مربوط به سال ۱۹۸۹ است. کودار در این سال نخستین فیلم زندگیش را در مقام کارگردان به نام «وامانده» ساخت. در این فیلم که قسمت هایی از آن در بالکن خانه کودار در لس آنجلس فیلمبرداری شده بود، گری گریور مدیر فیلمبرداری فیلم «ت مثل تقلب» در کنار کودار تهیه فیلم را بر عهده داشت. گریور فیلمبرداری این فیلم را نیز انجام داده است.

کودار دومین و آخرین فیلم بلند سینماییش را نیز در سال ۱۹۹۳ با نام «زمان برای» با موضوع جنگ استقلال کرواسی در نیمه اول دهه ۹۰ میلادی ساخت.

در سال ۱۹۹۵ کودار به همراه واسیلی سیلوویچ فیلم مستند «اورسن ولز: ارکستر تک نفره» را نویسندگی و کارگردانی کرد. او برای این مستند از فیلم هایی که اورسن ولز در ۲۰ سال آخر دوران فعالیتش گرفته بود استفاده کرد.

پس از مرگ ولز طبق توافقی که کودار با پائولا موری همسر ولز بر سر وصیت نامه این کارگردان انجام داد، حقوق آثار اورسن ولز بین آن دو تقسیم شد البته موری ۱۰ ماه پس از مرگ ولز پیش از امضای این توافقنامه بر اثر تصادف رانندگی از دنیا رفت. متعاقب این اتفاق در نوامبر ۱۹۸۶ طبق توافقنامه بین کودار و  بئاتریس ولز (دختر موری و اورسن) حقوق قانونی تمامی آثار ولز بین این دو نفر تقسیم شد.

آخرین بار نام کودار در رسانه ها پیش از نمایش فیلم «روی دیگر باد» در جشنواره ونیز امسال به میان آمد. کودار درباره فیلم چنین گفت: مدت ها در این فکر بودم که چقدر خوب است یک مستند بلند درباره مشکلات فیلم «روی دیگر باد» بسازم اما شاید حالا بهتر شده زیرا خود فیلم ساخته شده است، در هر صورت نمی خواهم فیلم را پیش از نمایش مردمی آن ببینم.

کد خبر 4425881

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 6 + 12 =