خبرگزاری مهر- گروه استانها: قزوین با وجود برخورداری از ظرفیت‌های درمان ناباروری و شبکه خدمات بهداشتی، همچنان با ضرورت توسعه خدمات متمرکز تخصصی زنان و افزایش آگاهی درباره مراقبت‌های پیشگیرانه روبه‌رو است؛ مسائلی که از یک سو به زیرساخت‌های درمانی و از سوی دیگر به نحوه استفاده زنان از خدمات موجود ارتباط دارد.
در همین راستا، مریم بیدخام، مدیرکل امور زنان و خانواده استانداری قزوین، از ارائه پیشنهادی برای ایجاد بیمارستان تخصصی زنان و زایمان در استان خبر داده است؛ پیشنهادی که در صورت تحقق می‌تواند زمینه تجمیع بخشی از خدمات مرتبط با ناباروری، زایمان و بیماری‌های زنان را در یک مرکز فراهم کند. هم‌زمان، کارشناسان حوزه سلامت نیز بر ضرورت تشخیص زودهنگام بیماری‌ها، افزایش آگاهی درباره غربالگری و کاهش موانع مراجعه برای دریافت خدمات سلامت روان تأکید دارند.
قزوین به بیمارستان تخصصی زنان و زایمان نیاز دارد
مریم بیدخام در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، هم‌زمان با هفته ملی سلامت بانوان، با اشاره به برنامه‌های برگزارشده در این مناسبت اظهار کرد: همایشی با حضور سازمان‌های مردم‌نهاد، رابطان جمعیت، مشاوران امور بانوان و تشکل‌های مردمی برگزار شد تا زمینه انتقال پیام‌های سلامت به زنان جامعه از طریق سفیران سلامت فراهم شود.
وی افزود: برنامه‌های آموزشی سلامت بانوان به برگزاری همایش محدود نیست و تلاش شده است این آموزش‌ها در محلات، اجتماعات زنانه و روستاها نیز ارائه شود. همچنین کارشناسان دانشگاه علوم پزشکی در دستگاه‌های اجرایی حضور می‌یابند و علاوه بر برگزاری کارگاه‌های آموزشی، معاینات اولیه را انجام می‌دهند.
مدیرکل امور زنان و خانواده استانداری قزوین ادامه داد: در صورت شناسایی موارد مشکوک یا مشکلات احتمالی، افراد برای پیگیری و درمان به‌موقع راهنمایی می‌شوند تا اقدامات درمانی لازم را در زمان مناسب انجام دهند.
بیدخام در ارزیابی وضعیت خدمات درمانی ویژه بانوان در استان گفت: امکانات موجود در حد مطلوب و ایده‌آل نیست، اما قزوین متناسب با ظرفیت‌های خود از امکانات درمانی مناسبی برخوردار است؛ به‌ویژه در حوزه درمان ناباروری که بخش دولتی در بیمارستان ولایت، بخش نیمه‌دولتی در جهاد دانشگاهی و بخش خصوصی در استان فعال هستند.
وی با اشاره به ظرفیت‌های قزوین در درمان ناباروری، این استان را از مناطق پیشگام در این حوزه دانست و افزود: در کنار استفاده از امکانات موجود، توسعه و تجمیع خدمات تخصصی زنان نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
مدیرکل امور زنان و خانواده استانداری قزوین از ارائه پیشنهادی در سطح ملی برای ایجاد بیمارستان تخصصی زنان خبر داد و اظهار کرد: این پیشنهاد با هدف تجمیع خدمات درمان ناباروری، زایمان و درمان بیماری‌های زنان و زایمان در یک مرکز تخصصی و مجهز مطرح شده است.
بیدخام تأکید کرد: ایجاد چنین مرکزی می‌تواند به ارائه متمرکز خدمات تخصصی به زنان کمک کند و لازم است این پیشنهاد برای بررسی و پیگیری در سطح ملی مورد توجه قرار گیرد.
غفلت از غربالگری، تشخیص بیماری‌های زنان را به تأخیر می‌اندازد
در کنار توسعه زیرساخت‌های تخصصی، آگاهی زنان از خدمات پیشگیرانه و مراجعه به‌موقع برای بررسی مشکلات جسمی نیز از موضوعات مهم حوزه سلامت بانوان است.
مریم حاتمی، کارشناس حوزه زنان و سلامت قزوین، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، یکی از چالش‌های سلامت بانوان را بی‌توجهی برخی زنان به غربالگری‌های متناسب با سن و وضعیت جسمی خود دانست و اظهار کرد: بسیاری از مشکلات زمانی قابل‌کنترل‌تر هستند که علائم هشداردهنده به‌موقع شناخته شوند و فرد برای بررسی و درمان اقدام کند.
وی با اشاره به اهمیت توجه به علائمی مانند عفونت‌ها، دردهای لگنی و اختلالات قاعدگی افزود: اضطراب، افسردگی و اختلالات خواب نیز از مسائلی هستند که باید در کنار سلامت جسمی مورد توجه قرار گیرند؛ چراکه مشکلات جسمی و روانی می‌توانند بر سلامت فرد و خانواده تأثیر بگذارند.
این کارشناس حوزه زنان و سلامت با تأکید بر نقش تشخیص زودهنگام در پیشگیری از پیشرفت بیماری‌ها گفت: هرچه مشکلات سلامت در مراحل اولیه شناسایی شوند، امکان پیگیری و درمان به‌موقع بیشتر است و احتمال رسیدن بیماری به مراحل پیچیده‌تر کاهش می‌یابد.
حاتمی با اشاره به ظرفیت مراکز بهداشتی و بیمارستان‌های استان قزوین بیان کرد: زیرساخت‌های لازم برای غربالگری و شناسایی بیماری‌ها در مراکز بهداشتی و بیمارستان‌ها وجود دارد، اما لازم است آگاهی بانوان درباره زمان مناسب غربالگری، علائم هشداردهنده و ضرورت مراجعه برای بررسی‌های پزشکی افزایش پیدا کند.
وی افزود: زنان باید بدانند در هر مرحله از زندگی چه ارزیابی‌هایی برای سلامت آن‌ها ضروری است و در صورت مشاهده چه علائمی باید برای بررسی تخصصی مراجعه کنند. اطلاع‌رسانی هدفمند می‌تواند به استفاده بهتر از خدمات موجود کمک کند.
این کارشناس حوزه زنان و سلامت استان قزوین در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اهمیت سن در باروری اظهار کرد: افزایش سن و به‌تعویق‌افتادن بارداری می‌تواند زوجین را با چالش‌هایی مواجه کند و در برخی موارد نیاز به استفاده از روش‌های کمک‌باروری را افزایش دهد.
حاتمی با تأکید بر ضرورت افزایش آگاهی زوجین درباره سلامت باروری گفت: زوج‌ها، حتی در صورت ازدواج در سنین بالاتر، باید غربالگری‌ها و ارزیابی‌های مرتبط با بارداری را در زمان مناسب انجام دهند تا مشکلات احتمالی زودتر شناسایی و برای آن‌ها اقدام شود.
وی تقویت زیرساخت‌های درمان ناباروری در استان را نیز ضروری دانست و بر لزوم همراهی توسعه خدمات درمانی با آموزش و آگاهی‌بخشی به زنان و زوجین تأکید کرد.
ترس از قضاوت، مانع مراجعه زنان برای دریافت خدمات سلامت روان است
بخش دیگری از چالش‌های سلامت بانوان به مشکلات روانی و موانعی بازمی‌گردد که گاهی زنان را از بیان مشکلات و دریافت خدمات تخصصی بازمی‌دارد؛ مسئله‌ای که به گفته کارشناسان، علاوه بر دسترسی به خدمات، به فضای اجتماعی و حمایت خانواده نیز ارتباط دارد.
لیلا آشوری، کارشناس گروه بیماری‌های غیرواگیر معاونت بهداشت قزوین، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر با اشاره به نیازهای سلامت روان بانوان اظهار کرد: برخی زنان به دلیل نگرانی از قضاوت‌شدن یا انگ اجتماعی، مشکلات روانی خود را مطرح نمی‌کنند و برای دریافت خدمات تخصصی مراجعه نمی‌کنند؛ در حالی که تشخیص و درمان به‌موقع می‌تواند از تشدید مشکلات جلوگیری کند.
وی با اشاره به احتمال بروز افسردگی پس از زایمان افزود: زنان ممکن است در دوره‌های مختلف زندگی و به دلایل گوناگون با علائم افسردگی مواجه شوند و لازم است بتوانند در فضایی امن و بدون نگرانی از قضاوت دیگران، درباره وضعیت خود صحبت کنند و خدمات درمانی مورد نیاز را دریافت کنند.
این کارشناس گروه بیماری‌های غیرواگیر معاونت بهداشت قزوین با تأکید بر نقش خانواده در حمایت از زنان گفت: فراهم‌کردن فضای همدلانه در خانواده و پرهیز از سرزنش یا قضاوت، می‌تواند زنان را برای بیان مشکلات و پیگیری درمان تشویق کند.
آشوری با اشاره به خدمات موجود در مراکز بهداشتی استان قزوین بیان کرد: در مراکز خدمات جامع سلامت، خدمات مرتبط با سلامت روان به‌صورت رایگان ارائه می‌شود و روان‌شناسان نیز در این مراکز حضور دارند.
وی ادامه داد: بانوان می‌توانند در ساعات اداری به مراکز خدمات جامع سلامت مراجعه کنند و غربالگری اولیه سلامت روان را انجام دهند. در صورت شناسایی علائم اولیه، برای بررسی بیشتر و دریافت خدمات مورد نیاز به پزشک و روان‌شناس ارجاع می‌شوند.
این کارشناس حوزه سلامت با تأکید بر اهمیت افزایش آگاهی عمومی درباره اختلالات روانی خاطرنشان کرد: کاهش ترس از قضاوت و آشنایی زنان و خانواده‌ها با خدمات در دسترس، می‌تواند زمینه مراجعه به‌موقع و بهره‌مندی بیشتر از خدمات سلامت روان را فراهم کند.
سلامت زنان؛ از توسعه زیرساخت تا رفع موانع مراجعه
مجموع دیدگاه‌های مطرح‌شده نشان می‌دهد ارتقای سلامت بانوان در قزوین تنها به افزایش امکانات درمانی محدود نمی‌شود؛ بلکه توسعه خدمات تخصصی، اطلاع‌رسانی مؤثر درباره غربالگری‌های متناسب با سن و شرایط فردی و فراهم‌کردن فضای امن برای دریافت خدمات سلامت روان نیز باید هم‌زمان دنبال شود.
از یک سو، پیشنهاد ایجاد بیمارستان تخصصی زنان و زایمان نیازمند بررسی و پیگیری در سطح ملی است و از سوی دیگر، استفاده مؤثر از ظرفیت‌های موجود به افزایش آگاهی و مراجعه به‌موقع زنان وابسته است. در این میان، کاهش ترس از قضاوت و تقویت حمایت خانوادگی نیز می‌تواند مسیر دریافت خدمات سلامت روان را هموارتر کند.
هفته ملی سلامت بانوان فرصتی برای برجسته‌کردن این نیازهاست؛ اما نتیجه‌بخش‌بودن برنامه‌ها به تداوم آموزش، پیگیری پیشنهادهای توسعه زیرساختی و تسهیل دسترسی زنان به خدمات پیشگیرانه و درمانی وابسته خواهد بود.
نظر شما