مجید سانکهن، نویسنده، در گفتوگو با خبرنگار مهر با اشاره به پیوند میان واقعه غدیر و مفهوم حضور اجتماعی مردم گفت: ماهیت غدیر از اجتماع حول «کلمه حق» شکل گرفت. پیامبر اسلام (ص) پس از حجهالوداع، در غدیر خم مردم را گرد هم آورد تا به فرمان الهی، امیرالمؤمنین علی(علیهالسلام) را به عنوان ولی، وصی و جانشین خود معرفی کند. به اعتقاد من اگر آن اجتماع پس از غدیر به صورت فعال و مستمر ادامه پیدا میکرد، بسیاری از انحرافاتی که پس از رحلت پیامبر (ص) در جهان اسلام رخ داد و آثار آن تا امروز ادامه یافته است، شکل نمیگرفت.
وی افزود: امروز شاهد هستیم که به نام اسلام، مسلمانان و انسانهای بیگناه کشته میشوند و بسیاری از بحرانهای جهان اسلام ریشه در همان انحرافات تاریخی دارد. اگر اجتماع حول حق پس از غدیر استمرار پیدا میکرد، جریان حق هیچگاه به حاشیه رانده نمیشد و خانهنشین نمیگردید.
سانکهن با اشاره به واقعه عاشورا گفت: برخی بزرگان معتقدند اگر در سال ۶۱ هجری محبان اهلبیت(علیهمالسلام) هویت اجتماعی خود را آشکارتر نشان میدادند و حضور جمعی و سازمانیافتهتری داشتند، حاکمیت وقت بهراحتی نمیتوانست دستور شهادت امام حسین(علیهالسلام) را صادر کند. از این منظر، کربلا نیز اهمیت حضور اجتماعی مردم در حمایت از جریان حق را یادآوری میکند و نشان میدهد که فاصله گرفتن جامعه از صحنه چه پیامدهای سنگینی میتواند داشته باشد.
ضرورت حضور مردم در اجتماع
این نویسنده ادامه داد: یکی از درسهای مهمی که جبهه مقاومت، جهان اسلام و جامعه ایران از تحولات سالهای اخیر گرفتهاند، ضرورت حضور مستمر مردم در صحنه است. رهبر شهید انقلاب و رهبر معظم انقلاب همواره تأکید داشتهاند که مردم از هر قشر، سلیقه، گرایش و ظاهر اجتماعی باید در میدان حضور داشته باشند. این تأکید از آن جهت اهمیت دارد که تجربههای گذشته همچون اغتشاشات دی ماه سال گذشته نشان داده خیابان و عرصه اجتماعی، موضوعی بسیار مهم است و نباید آن را واگذار کرد.
وی افزود: ترجمان عملی غدیر این است که مردم را کنار نگذاریم و نقش آنها را دستکم نگیریم. البته از سوی دیگر باید مراقب باشیم که مردم صرفاً برای اهداف تبلیغاتی مورد توجه قرار نگیرند، بلکه در مسائل اصلی کشور و نظام اجتماعی نقش واقعی داشته باشند. مشارکت مردم باید حقیقی و اثرگذار باشد.
اجتماعات شبانه اخیر، همچون اربعین اهمیت دارد
سانکهن با اشاره به اجتماعات مردمی ماههای اخیر گفت: امروز شاهد شکلگیری یک تجربه اجتماعی کمنظیر هستیم. اجتماعاتی که بیش از ۹۰ روز استمرار داشته و هر روز نیز عمق بیشتری پیدا کردهاند. در این فضا افراد یکدیگر را پیدا میکنند، ارتباطات اجتماعی شکل میگیرد و به تدریج شبکهها و هستههای فکری و فرهنگی جدیدی به وجود میآید.
وی ادامه داد: همانگونه که راهپیمایی اربعین به عنوان یکی از بزرگترین اجتماعات مردمی جهان شناخته میشود، استمرار این نوع گردهماییهای مردمی نیز از منظر اجتماعی اهمیت فراوانی دارد. این اجتماعات میتوانند به بستری برای افزایش همبستگی، نشاط اجتماعی و تقویت سرمایه اجتماعی تبدیل شوند.
این نویسنده تصریح کرد: بسیاری از پرسشها، شبهات و حتی هجمههای فرهنگی که در فضای مجازی علیه ارزشهای دینی و انقلابی مطرح میشود، در همین اجتماعات مردمی فرصت طرح و پاسخ پیدا میکند. به همین دلیل این گردهماییها تنها یک تجمع ساده نیستند، بلکه کارکردهای فرهنگی، اجتماعی و هویتی گستردهای دارند.
سانکهن در پایان تأکید کرد: باید به این اجتماعات به چشم یک نهاد اجتماعی نگاه کرد؛ نهادی که بتواند در قالبهای مختلف به حیات خود ادامه دهد و متناسب با نیازهای جامعه و شرایط روز فعال بماند. اگر چنین ظرفیتی تقویت شود، هم به پویایی اجتماعی کمک خواهد کرد و هم امکان گفتوگو، همدلی و مشارکت بیشتر مردم را فراهم میکند. به باور من، این همان درسی است که میتوان از غدیر برای امروز جامعه برداشت کرد؛ اینکه جریان حق زمانی قدرت و ماندگاری پیدا میکند که مردم در متن آن حضور داشته باشند.
نظر شما