«رازوارگی سلامت» اثر گادامر؛ مقدمه‌ای برای فهم نسبت پزشک و بیمار

با آنکه کتاب «رازوارگی سلامت» هنوز در مباحث فلسفه‌ پزشکی محل عنایت جدی قرار نگرفته، راه‌های بسیاری پیش‌ِروی تأملات فلسفی در باب پزشکی می‌گشاید.

به گزارش خبرگزاری مهر، در این عصر علمی‌ تکنیکی که همه‌ چیز به‌سمت تخصصی و تکنولوژیک‌ شدن پیش می‌رود، پزشکی هنوز ویژگی‌هایی از خود بروز می‌دهد که نشان از برنتافتن این هژمونی دارد. گادامر در اين کتاب، دوقطبی هنر ـ‌ علم در پزشکی را منحل می‌کند و نشان می‌دهد که پزشکی نوعی پراکتیس است که بیشتر به قلمرو هرمنوتیکی می‌ماند.

«رازوارگی سلامت» مجموعه‌ مقالات و سخنرانیهای هانس گئورگ گادامر در باب پزشکی است که ابتدا توسط انتشارات شورکامپ در سال ۱۹۹۳ و سپس توسط انتشارات دانشگاه استفورد در سال ۱۹۹۶ به چاپ رسيده و انتشارات روزگار نو به‌تازگی ترجمه‌ فارسی آن را منتشر کرده است. گادامر که مطالبش را براي پزشکان  ـ قاعدتاً ـ فلسفه‌ نخوانده مطرح میکند با ارائه‌ مثال‌ها و داستان‌های فراوان سعی در بيان نظرات خود در اين مجموعه، به زبان ساده دارد و مي‌گويد: «داستان‌گفتن کاری است که ما فلاسفه، وقتی می‌ترسیم روش بسیار انتزاعی و فنی سخن‌گفتنمان حوصله‌ شنوندگان را سر ببرد، به آن متوسل می‌شویم».

به‌اذعان شارحان برجسته‌ اندیشه‌ گادامر، مانند گونتر فیگال و رابرت دوستال و ژان گروندن، «رازوارگی سلامت» نمونه‌ عملی کاربست هرمنوتیک فلسفی گادامری است. گادامر پزشکی را برگزیده چراکه رسوباتی از خرد کهن را در آن ردیابی کرده است. گادامر در اين کتاب، گفتگویی‌بودن طب را مهم‌ترین عنصر آن برمی‌شمرد و بر این نکته تأکید می‌ورزد که ملاقات پزشک و بیمار، بیشتر، گفتگویی است برای رسیدن به توافق و این توافق میسر نمی‌شود، مگر آنکه افق‌های پزشک و بیمار با هم ممزوج شوند.

گادامر مفهوم سلامت را نیز دیگرگون می‌کند و آن را از انحصار پزشکی خارج می‌سازد. به ‌باور او سلامت، «محصول» پزشکی نیست؛ بلکه پزشکی همواره همیار طبیعت است و مداخلات پزشکی همیشه چیزی بیش از نوعی مداخله نیست. به‌این‌ترتیب، از نظر گادامر، مراقبت از سلامت بیانگر چیزی است که هرکسی مستقیماً دل‌مشغول آن است. پزشکی، از آن جهت که محدودیت‌های ما را در مواجهه با بیماری و مرگ به ما می‌آموزد، تجربه‌ هرمنوتیکی اصیلی است و از همین رو «مراقبت از سلامتمان، تجلی اصیل وجود انسانی است».

گادامر در «رازوارگی سلامت» در ادامه‌ پروژه‌ فکری خود که يافتن نسبت دستاوردهای علوم طبیعی با تجربه‌ی زندگی است، در جستجوی گشودن امکانی برای پیوند تجربه‌ زندگی و تجربه‌ پزشکی است. گادامر نشان می‌دهد که کار ما، امروزه، ایجاد ارتباط مجدد میان جهان عینی تخصصی‌شده‌ای است که پزشکی در اختیار ما می‌گذارد و سلامت، به‌مثابه مراتب بنیادین هستی‌مان که نه دلبخواهی‌ است و نه دستکاری‌کردنی؛ بلکه صرفاً توجه ما را می‌طلبد.

پروفسور فرد دالمایر، از شاگردان و شارحان گادامر، در مقدمه‌ای که برای ترجمه‌ فارسی این اثر نگاشته است، می‌گوید: «عنوان اصلی کتاب در زبان آلمانی، از «پنهان بودن سلامت» سخن می‌گوید. به قولی، زندگی فرمول نیست؛ بلکه معمایی است معلق بر فراز رازوارگی. در این عصر که لگام تولید و ساخت به گردنش زده‌اند، گاهی مجبوریم بازآموزی کنیم و گادامر آموزگاری خوب و شاید بهترین آموزگار باشد.»

رازوارگی

با آنکه کتاب «رازوارگی سلامت» هنوز در مباحث فلسفه‌ پزشکی محل عنایت جدی قرار نگرفته، راه‌های بسیاری پیش‌ِروی تأملات فلسفی در باب پزشکی می‌گشاید. اين کتاب مي‌تواند مقدمه‌ای باشد براي فهم وضع پزشکي و بيمار و پزشک و همچنين نسبت آن‌ها در ايران کنونی.

برخی از فصول کتاب به قرار زير است:

نظریه، تکنولوژی، پراکسیس

دفاعیه‌ای از هنر درمان

تجربه‌ مرگ

تجربه‌ تنانه و محدودیت‌های عینیت‌بخشی

فلسفه و پزشکی عملی

ویژگی معماوار سلامت

درمان و گفتگو

اضطراب و اضطراب‌‌ها

هرمنوتیک و روان‌پزشکی

«رازوارگی سلامت» با ترجمه نرگس تاجيک نشاطيه، در قطع رقعی در ۲۷۰ صفحه و با قيمت ۲۳۵۰۰ تومان به همت انتشارات روزگار نو وارد بازار کتاب شده است.

علاقه‌مندان برای تهيه‌ اين کتاب، مي‌توانند عدد ۲۱۹ را به شماره ۱۰۰۰۶۸۷۱ پيامک نمايند تا به قيمت پشت جلد و بدون هزينه‌ی پست، کتاب را در سراسر ايران درب منزل تحويل بگيرند.

در کليپ ضمیمه شده دکتر عليرضا منجمی، عضو هيئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگي، به ارائه توضيحاتي درباره اين کتاب مي‌پردازد.

کد خبر 2561331

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 2 + 0 =