۲۵ مرداد ۱۴۰۵، ۱۶:۲۲

مدرسه باید به کانون هویت، همدلی و مسئولیت‌پذیری تبدیل شود

مدرسه باید به کانون هویت، همدلی و مسئولیت‌پذیری تبدیل شود

معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش گفت: تجربه زیسته کودکان و نوجوانان از جنگ و ایستادگی مردم ایران باید به سرمایه‌ای ماندگار برای تربیت نسل آینده تبدیل شود و مدارس به کانون امید تبدیل شوند.

به گزارش خبرنگار مهر، رضوان حکیم‌زاده، معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش در روز اول اجلاس مدیران و رؤسای آموزش‌وپرورش سرایر کشور با گرامیداشت یاد و نام شهدای وطن، به‌ویژه امام مجاهد شهید ایران و همچنین سرداران، امیران، سربازان، شهروندان، فرهنگیان و دانش‌آموزان شهید، اظهار کرد: یاد و خاطره شهدای بزرگ وطن را گرامی می‌داریم؛ شهدایی که شهادتشان گواهی بر حقانیت و مظلومیت ملت ایران بود.

وی همچنین از رئیس‌جمهور و وزیر آموزش‌وپرورش به دلیل اهتمام و توجه به موضوعات تخصصی حوزه تعلیم و تربیت قدردانی کرد.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به موضوع این میزگرد و ارتباط آن با مباحث مطرح‌شده درباره هویت و تربیت، گفت: پرسش اساسی این است که چگونه می‌توان تجربه ارزشمند ایستادگی و تداوم آموزش را به سرمایه‌ای ماندگار برای نسل‌های آینده تبدیل کرد.

وی خطاب به رؤسای آموزش‌وپرورش مناطق سراسر کشور افزود: سال‌ها بعد، زمانی که دانش‌آموزان امروز درباره روزهای جنگ، جنگ تحمیلی رمضان و رشادت‌های ملت ایران سخن می‌گویند، باید ببینیم چه چیزی در ذهن و قلب آنها باقی خواهد ماند؛ ترس و اضطراب یا امید، مسئولیت‌پذیری و احساس تعلق به ایران؟

حکیم‌زاده تأکید کرد: پاسخ به این پرسش، مأموریت اصلی آموزش‌وپرورش در دوران جدید است.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش اظهار کرد: آموزش‌وپرورش پس از شهادت رهبر انقلاب باید با آموزش‌وپرورش پیش از آن تفاوتی معنادار داشته باشد.

وی ادامه داد: به‌ویژه در این اجلاس سراسری، اگر به این پرسش اساسی نیندیشیم و آن را محور کار خود قرار ندهیم، به نظر می‌رسد مسئولیت تاریخی خود را در این مقطع خاص به‌درستی ایفا نکرده‌ایم.

وی با بیان اینکه هدف اصلی این نشست، پاسخ به پرسش‌های اساسی درباره تربیت دانش‌آموزان در شرایط بحرانی است، گفت: باید بررسی کنیم چگونه می‌توان تجربه ایستادگی، مقاومت، ایثار و سربلندی ایران عزیز در جنگ ۱۲ روزه و جنگ تحمیلی رمضان را به سرمایه‌ای پایدار برای تربیت میهنی دانش‌آموزان و نسل‌های آینده تبدیل کرد.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش افزود: در شرایط بحرانی، مهم‌ترین نیاز تربیتی برای بازسازی امید، انسجام اجتماعی و احساس تعلق است و باید بررسی کنیم رؤسای مناطق چگونه می‌توانند تحول را به عمل تبدیل کنند و چه سیاست‌ها و اقداماتی لازم است تا هر مدرسه به کانون هویت، همدلی و مسئولیت‌پذیری تبدیل شود.

کودکان و نوجوانان در معرض روایت‌های مختلف قرار دارند

حکیم‌زاده با اشاره به واقعیت‌های تربیتی امروز گفت: کودکان و نوجوانان فقط در معرض رویدادهای واقعی قرار ندارند، بلکه برای مدت طولانی در معرض روایت‌های مختلف از جنگ و بحران هستند و مدرسه یکی از مهم‌ترین میدان‌های هویت‌سازی است.

وی افزود: با وجود آسیب‌های فراوانی که جنگ به همراه داشت، این دوره یک فرصت تربیتی ناب را نیز در قالب یک تجربه زیسته ایجاد کرد؛ چراکه دانش‌آموزان بدعهدی و جنایت‌های دشمن را از نزدیک مشاهده کردند.

تجربه زیسته دانش‌آموزان از جنگ

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش ادامه داد: دانش‌آموزان مشاهده کردند دشمنی که از صبح تا شب در جنگ شناختی وعده آزادی، کمک، رفاه و آبادانی می‌داد، در عمل مدرسه را بمباران کرد و زیرساخت‌ها را مورد حمله قرار داد.

وی اظهار کرد: دانش‌آموزان تعرض به ساحت علم و سرمایه انسانی را نیز دیدند. دشمن گفته بود با مردم کاری ندارد، اما آنها حمله به دانشگاه‌ها و مراکز قدرت دانش‌بنیان کشور را مشاهده کردند؛ مراکزی که در طول تاریخ به هویت و قدرت ایران کمک کرده‌اند.

حکیم‌زاده با اشاره به ایستادگی و اقتدار ملی گفت: دانش‌آموزان حتی در این سطح مشاهده کردند که رهبر شهید کشور جان خود را فدای ایران کرد و همچنین همدلی و همبستگی مردم را در اجتماعات مردمی، موکب‌ها و میدان‌های مختلف تجربه کردند.

وی تأکید کرد: مشاهده این واقعیت‌های عینی در برابر روایت‌هایی که دشمن ارائه می‌کرد، می‌تواند یک تجربه تربیتی مهم برای نسل امروز باشد.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش با تأکید بر نقش مدرسه در شکل‌گیری هویت دانش‌آموزان گفت: هویت را نمی‌توان صرفاً آموزش داد، بلکه هویت در تجربه‌های روزمره مدرسه ساخته می‌شود و هر کودکی باید فرصت نقش‌آفرینی و کنشگری در فعالیت‌های آموزشی و پرورشی را داشته باشد.

رضوان حکیم‌زاده با اشاره به برنامه‌های معاونت آموزش ابتدایی برای تقویت هویت دانش‌آموزان اظهار کرد: نباید هیچ دانش‌آموزی از فرصت نقش‌آفرینی در فعالیت‌های پرورشی محروم شود.

وی افزود: معاونت آموزش ابتدایی پنج برنامه اصلی دارد که هر یک می‌تواند در تقویت هویت دانش‌آموزان نقش داشته باشد.

حضور دانش‌آموز در مدرسه؛ نقطه آغاز شکل‌گیری هویت

حکیم‌زاده با اشاره به موضوع بازماندگان از تحصیل گفت: نقطه آغاز این است که کودک در مدرسه حضور داشته باشد؛ چراکه اگر کودک در مدرسه نباشد، هویت نیز شکل نمی‌گیرد.

وی ادامه داد: در موضوع ارتقای کیفیت دوره ابتدایی نیز مهم‌ترین نقش را مدیر و معلم مدرسه در هویت‌سازی دارند.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش، توجه به زبان فارسی را از دیگر محورهای این برنامه‌ها دانست و گفت: زبان فارسی، زبان این سرزمین است و برنامه‌های مهارت‌آموزی نیز می‌تواند در شکل‌گیری هویت دانش‌آموزان مؤثر باشد.

مهارت‌آموزی؛ از حفظ کردن تا تجربه مستقیم

حکیم‌زاده با اشاره به برخی برنامه‌های مهارت‌آموزی دوره ابتدایی اظهار کرد: سواد دیجیتال، هنر و داستان، جشنواره جابر، دبیرخانه سواد تربیتی والدین و برنامه «هر پایه یک مهارت» از جمله برنامه‌هایی هستند که در این زمینه دنبال می‌شوند.

وی افزود: تلاش ما این است که دانش‌آموز از حالت حفظ‌کردنی و انتزاعی خارج شود و یک تجربه مستقیم داشته باشد؛ تجربه‌ای که هم احساس توانمندی و هم احساس تعلق را در او ایجاد کند.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش گفت: آنچه امروز شنیدیم، یادآور یک مسئولیت مشترک بود. هویت را نمی‌توان صرفاً آموزش داد؛ هویت در تجربه‌های روزمره مدرسه ساخته می‌شود.

حکیم‌زاده ادامه داد: ذهن و دل کودکان و نوجوانان، میدان رقابت روایت‌هاست و مدرسه باید امن‌ترین مکان برای گفت‌وگو، معنا بخشیدن به تجربه‌ها، پرورش امید و تقویت احساس تعلق باشد.

وی تأکید کرد: با شهیدان پیمان می‌بندیم که اجازه ندهیم این فرصت بزرگ برای ایجاد تعلق فرزندان میهن به وطن از دست برود و قول می‌دهیم قدر تک‌تک سرمایه‌های کشور را بدانیم و با تعامل مناسب و فراهم کردن فرصت کنشگری فعال، دین خود را به وطن و شهدای وطن ادا کنیم.

حکیم‌زاده با بیان اینکه آینده ایران تنها در کتاب‌های درسی نوشته نمی‌شود، اظهار کرد: آینده ایران بیش از آنکه فقط در کتاب‌های درسی نوشته شود، در کلاس‌های درس و در قلب کودکان این سرزمین و با نقش‌آفرینی و کنشگری آنان ساخته خواهد شد.

وی افزود: ما با کودکان سروکار داریم، به تلفیق آموزش و تربیت باور داریم و هر کودک را یک سرمایه می‌دانیم.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش در پایان گفت: همراه با رؤسای مناطق و مدیران کل، تلاش خواهیم کرد درباره این موضوع مهم تأمل کنیم؛ موضوعی که امروز می‌تواند یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های ما باشد.

وی افزود: معاونت آموزش ابتدایی پنج برنامه اصلی دارد که هر یک می‌تواند در تقویت هویت دانش‌آموزان نقش داشته باشد.

حضور دانش‌آموز در مدرسه؛ نقطه آغاز شکل‌گیری هویت

حکیم‌زاده با اشاره به موضوع بازماندگان از تحصیل گفت: نقطه آغاز این است که کودک در مدرسه حضور داشته باشد؛ چراکه اگر کودک در مدرسه نباشد، هویت نیز شکل نمی‌گیرد.

وی ادامه داد: در موضوع ارتقای کیفیت دوره ابتدایی نیز مهم‌ترین نقش را مدیر و معلم مدرسه در هویت‌سازی دارند.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش، توجه به زبان فارسی را از دیگر محورهای این برنامه‌ها دانست و گفت: زبان فارسی، زبان این سرزمین است و برنامه‌های مهارت‌آموزی نیز می‌تواند در شکل‌گیری هویت دانش‌آموزان مؤثر باشد.

مهارت‌آموزی؛ از حفظ کردن تا تجربه مستقیم

حکیم‌زاده با اشاره به برخی برنامه‌های مهارت‌آموزی دوره ابتدایی اظهار کرد: سواد دیجیتال، هنر و داستان، جشنواره جابر، دبیرخانه سواد تربیتی والدین و برنامه «هر پایه یک مهارت» از جمله برنامه‌هایی هستند که در این زمینه دنبال می‌شوند.

وی افزود: تلاش ما این است که دانش‌آموز از حالت حفظ‌کردنی و انتزاعی خارج شود و یک تجربه مستقیم داشته باشد؛ تجربه‌ای که هم احساس توانمندی و هم احساس تعلق را در او ایجاد کند.

مدرسه باید امن‌ترین مکان برای گفت‌وگو و تقویت امید باشد

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش در جمع‌بندی سخنان خود گفت: آنچه امروز شنیدیم، یادآور یک مسئولیت مشترک بود. هویت را نمی‌توان صرفاً آموزش داد؛ هویت در تجربه‌های روزمره مدرسه ساخته می‌شود.

حکیم‌زاده ادامه داد: ذهن و دل کودکان و نوجوانان، میدان رقابت روایت‌هاست و مدرسه باید امن‌ترین مکان برای گفت‌وگو، معنا بخشیدن به تجربه‌ها، پرورش امید و تقویت احساس تعلق باشد.

وی تأکید کرد: با شهیدان پیمان می‌بندیم که اجازه ندهیم این فرصت بزرگ برای ایجاد تعلق فرزندان میهن به وطن از دست برود و قول می‌دهیم قدر تک‌تک سرمایه‌های کشور را بدانیم و با تعامل مناسب و فراهم کردن فرصت کنشگری فعال، دین خود را به وطن و شهدای وطن ادا کنیم.

آینده ایران در کلاس‌های درس و قلب کودکان ساخته می‌شود

حکیم‌زاده با بیان اینکه آینده ایران تنها در کتاب‌های درسی نوشته نمی‌شود، اظهار کرد: آینده ایران بیش از آنکه فقط در کتاب‌های درسی نوشته شود، در کلاس‌های درس و در قلب کودکان این سرزمین و با نقش‌آفرینی و کنشگری آنان ساخته خواهد شد.

وی افزود: ما با کودکان سروکار داریم، به تلفیق آموزش و تربیت باور داریم و هر کودک را یک سرمایه می‌دانیم.

معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش‌وپرورش در پایان گفت: همراه با رؤسای مناطق و مدیران کل، تلاش خواهیم کرد درباره این موضوع مهم تأمل کنیم؛ موضوعی که امروز می‌تواند یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های ما باشد.

نقش «موقعیت‌شناسی» در تربیت

محمود امانی، دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش، با تأکید بر اهمیت «موقعیت» در سند تحول بنیادین، گفت: یکی از وظایف مدرسه، موقعیت‌شناسی و بهره‌گیری از موقعیت‌های اجتماعی برای پیوند دادن آنها با مفاهیم کلان تربیتی، از جمله هویت است.

وی در سی‌ونهمین اجلاس مدیران و رؤسای آموزش و پرورش، با اشاره به اهمیت موضوع این اجلاس، اظهار کرد: از خدای بزرگ می‌خواهیم این اجلاس یکی از پربارترین اجلاس‌های تاریخ آموزش و پرورش باشد.

موقعیت‌شناسی؛ یکی از وظایف مهم مدرسه

امانی با اشاره به مفهوم «موقعیت» در سند تحول بنیادین، گفت: موقعیت، کلیدواژه‌ای است که در ادبیات دینی ما نیز مورد تأکید قرار گرفته و انسان‌ها در موقعیت‌های مختلف رشد می‌کنند. بنابراین شناخت موقعیت و ارتقای جایگاه خود در آن، موضوع مهمی است که در سند تحول بنیادین نیز به مفهوم حیات طیبه و دستیابی به درجاتی از آن پیوند خورده است.

وی ادامه داد: موقعیت، مصادیق فراوانی دارد و یکی از کارهای مدرسه این است که موقعیت‌شناس باشد؛ موقعیت‌هایی را که در جامعه رخ می‌دهد به‌خوبی شناسایی کند و آنها را در بستر برنامه‌های خود قرار دهد و به یک مفهوم کلان تربیتی پیوند بزند.

پیوند رویدادهای اجتماعی با هویت دانش‌آموزان

دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش با اشاره به شرایط جنگ اخیر، توضیح داد: اگر مأموریت مدرسه را صرفاً این بدانیم که روایت جنگ کنونی را برای دانش‌آموزان ترسیم کند، می‌توانیم به آنها نشان دهیم که قدرت‌های بزرگ و ابرقدرت‌ها برای ضربه زدن به کشور تلاش کردند، اما نتوانستند ملت ایران را از دفاع از کشور و ادامه زندگی بازدارند.

امانی افزود: این موضوع اگرچه می‌تواند یک مفهوم تاریخی محدود باشد و احساس خوبی در دانش‌آموز ایجاد کند، اما اگر این برهه تاریخی را به مفهوم «هویت» پیوند دهیم، اثر تربیتی آن بسیار گسترده‌تر خواهد شد.

هویت؛ هدف مهم نظام تعلیم و تربیت

وی با اشاره به مبانی نظری سند تحول بنیادین گفت: هدف نظام تعلیم و تربیت، شکل‌دهی به انسان‌هایی با هویت، باور، گرایش، اعمال و صفات مشخص است. در مبانی نظری سند، ابعاد مختلفی برای هویت از جمله هویت عقلانی، عاطفی، ارادی و عملی مورد توجه قرار گرفته است.

امانی ادامه داد: در سند تحول بنیادین، مفاهیم و مصادیق متعددی مطرح شده که اگرچه ممکن است مستقیماً ذیل عنوان هویت نیامده باشند، اما به‌طور کامل هویت‌ساز هستند؛ از جمله وطن‌دوستی، افتخار به میراث ماندگار اسلامی و ایرانی و تقویت گرایش به زبان و ادبیات فارسی به عنوان زبان مشترک.

وی افزود: در سند تحول بنیادین، ابعاد هویتی متنوعی از جمله هویت انسانی، انقلابی، فردی، جنسیتی، خانوادگی و فرهنگی مورد توجه قرار گرفته است.

نقش یادگیری فعال در تقویت هویت

دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش با اشاره به دومین بستر مهم در حوزه سیاست‌گذاری، بر حمایت از یادگیری فعال تأکید کرد و گفت: در این زمینه باید برای دانش‌آموز نقش فعال در فرایند یادگیری تعریف شود و یادگیری به صورت تعاملی و بر پایه دستاوردهای دانش‌آموز شکل بگیرد.

امانی اظهار کرد: موقعیت‌هایی مانند جنگ ۱۲ روزه و جنگ اخیر می‌توانند به عنوان یک موقعیت تربیتی مورد استفاده قرار گیرند و مدرسه می‌تواند از این فرصت برای تقویت هویت دانش‌آموزان بهره بگیرد.

وی با اشاره به ظرفیت مدارس برای طراحی برنامه‌های آموزشی و تربیتی گفت: مدرسه در انتخاب موضوع، طراحی آموزشی و سازماندهی فرایند یادگیری قدرت عمل دارد و شورای عالی آموزش و پرورش نیز برای مدارس امکان برنامه‌ریزی را فراهم کرده است.

امانی ادامه داد: سال گذشته نیز در نشست با رؤسای آموزش و پرورش بر ضرورت اقدام در کلاس‌های درس تأکید شد و قطعاً مدارس اقدامات فراوانی انجام داده‌اند.

وی افزود: تغییر چیدمان صندلی‌ها، انجام فعالیت‌های گروهی و ایجاد فضای تعاملی در کلاس‌های درس، از جمله اقداماتی است که می‌تواند در پیوند با موضوع هویت و استفاده از موقعیت‌های اجتماعی برای یادگیری و تربیت دانش‌آموزان مورد استفاده قرار گیرد. آیین‌نامه ارزشیابی کیفی ـ توصیفی دوره ابتدایی بازنگری شده است.

کد مطلب 6918357

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha