خبرگزاری مهر - گروه استان ها: در مدیریت شهری، فاصله میان برخورداری محلات تنها با شمارش پروژههای اجراشده قابل اندازهگیری نیست؛ مسئله اصلی، نسبت میان محل هزینهکرد منابع عمومی و میزان نیاز واقعی مناطق مختلف شهر است. هنگامی که توسعه زیرساختی در یک شهر با تفاوت محسوس در دسترسی محلات به فضای سبز، امکانات فرهنگی، فضاهای عمومی و خدمات شهری همراه باشد، سیاست توسعه متوازن ناگزیر باید از سطح اجرای پروژههای منفرد فراتر رفته و به سازوکاری برای بازتوزیع فرصتهای شهری تبدیل شود.
این مسئله در اصفهان با یک محدودیت مهم دیگر نیز گره خورده است؛ منابع آب محدود و هزینه بالای نگهداشت زیرساختهای شهری، امکان توسعه بیمحابای خدمات را کاهش داده و مدیریت شهری را ناچار کرده است همزمان درباره محل سرمایهگذاری، نوع پروژه، کیفیت بهرهبرداری و منبع تأمین آب تصمیم بگیرد. علی قاسمزاده، شهردار اصفهان، در گفتگو با خبرنگار مهر از تلاش مدیریت شهری برای هدایت سهم بیشتری از پروژهها به مناطق کمتر برخوردار سخن گفت و تأکید کرد که این سیاست نباید به کاهش کیفیت خدمات در این مناطق منجر شود.
عدالت فضایی؛ معیار جدید برای تخصیص منابع شهری
قاسمزاده در گفتگو با خبرنگار مهر درباره مبنای توزیع پروژههای شهری در دوره ششم اظهار کرد: شعار عدالت برای مدیریت شهری صرفاً یک شعار نبود، بلکه تبلور یک اعتقاد بود و بر این اساس، عدالت باید مبنا و محور کار قرار میگرفت.
وی افزود: از همان ابتدا تلاش کردیم از مناطقی که کمتر برخوردار هستند شروع کنیم تا مشخص باشد این موضوع در مدیریت شهری جدی است.
شهردار اصفهان تصریح کرد: در ادامه دوره نیز تلاش کردیم اگر قرار است کاری انجام شود، بیشتر به سمت مناطق کمتر برخوردار هدایت شود.
قاسمزاده با اشاره به ارزیابی عملکرد مدیریت شهری در این زمینه گفت: نمیتوان ادعا کرد خدمتی که باید انجام میشد به طور کامل انجام شده است، اما تلاش کردیم بخش بیشتری از اقدامات و پروژهها به سمت مناطق کمتر برخوردار هدایت شود.
این رویکرد، در صورت تداوم، به معنای تغییر در منطق اولویتبندی پروژههای شهری است؛ زیرا در چنین مدلی، برخورداری پیشین یک محله از زیرساخت نباید به خودی خود مزیت آن برای دریافت پروژههای جدید باشد و منابع عمومی باید متناسب با شکاف موجود میان مناطق تخصیص پیدا کند.
قاسمزاده در همین زمینه از ادامه اجرای پروژهها در مناطق کمتر برخوردار خبر داد و گفت: بهزودی افتتاحیه دیگری در یکی از نقاط کمتر برخوردار منطقه ۱۴ انجام خواهد شد.
انتقال پروژه به محلات کمبرخوردار کافی نیست
یکی از چالشهای سیاست عدالت فضایی، تبدیلشدن آن به صرفاً افزایش تعداد پروژهها در مناطق کمبرخوردار است؛ در حالی که کیفیت ساخت، نحوه نگهداشت و سطح خدمات پس از بهرهبرداری نیز بخشی از عدالت در دسترسی به خدمات عمومی محسوب میشود.
شهردار اصفهان در پاسخ به این پرسش خبرنگار مهر که چگونه میتوان از افت کیفیت خدمات در مناطق کمتر برخوردار پس از بهرهبرداری و واگذاری امور به پیمانکاران جلوگیری کرد، اظهار کرد: در چند پروژه اخیر تلاش شده است این موضوع در عمل نشان داده شود.
وی گفت: دو پروژهای که در روزهای گذشته تقدیم مردم شدهاند، در سطح بالایی از استانداردهای معماری، عمرانی و زیباسازی اجرا شدهاند.
قاسمزاده درباره پروژه بزرگراه شهید آیتالله رئیسی افزود: این پروژه از نظر کار عمرانی و معماری، به اذعان متخصصان، یکی از پروژههای شاخص شهر است.
وی درباره پروژه فضای سبز منطقه ۱۴ نیز اظهار کرد: بوستان «موعود» که مورد بهرهبرداری قرار گرفته، از نظر طراحی و زیبایی در سطح مطلوبی قرار دارد.
شهردار اصفهان تأکید کرد: وقتی مدیریت شهری در مناطق محروم و کمتر برخوردار کار میکند، نباید کیفیت پروژهها پایینتر باشد و در عمل نشان داده شده است که بهترینها باید به این مناطق اختصاص پیدا کند.
از این منظر، مسئله اصلی پس از اجرای پروژه، سازوکار نگهداشت و استمرار خدمات است؛ زیرا زیرساختی که پس از افتتاح با کاهش کیفیت خدمات، ضعف پیمانکار یا نبود برنامه بهرهبرداری مواجه شود، نمیتواند به کاهش پایدار شکاف خدماتی میان محلات منجر شود.
توسعه فضای سبز در اصفهان با آب شرب قابل تداوم نیست
همزمان با بحث عدالت فضایی، توسعه فضای سبز شهری در اصفهان با یک محدودیت ساختاری مواجه است؛ محدودیتی که به منابع آب بازمیگردد. توسعه فضای سبز در مناطق کمتر برخوردار، اگر بدون توجه به ظرفیت آبی شهر دنبال شود، میتواند بخشی از مسئله توسعه را به مسئلهای دیگر منتقل کند.
قاسمزاده درباره این چالش اظهار کرد: اصفهان از گذشته حیات خود را با باغشهر بودن گره زده و قرار نیست فقط در حاشیه زایندهرود فضای سبز و درخت داشته باشیم.
وی افزود: برای تأمین آب فضای سبز، ایجاد یک شبکه مستقل که از آب شرب مردم جدا باشد، در دستور کار قرار گرفته است.
شهردار اصفهان گفت: این شبکه در آستانه افتتاح قرار دارد و میتواند برای تأمین نیازهای فضای سبز مورد استفاده قرار گیرد.
قاسمزاده درباره منبع تأمین آب بوستان منطقه ۱۴ نیز توضیح داد: هنگام تملک و آزادسازی اراضی، یک حلقه چاه در این محدوده وجود داشت که خریداری شد و در حال حاضر آب مورد نیاز بوستان از همین چاه تأمین میشود.
وی اضافه کرد: در آینده نزدیک شبکه مستقل آب نیز برای این مجموعه مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
اهمیت این سیاست برای اصفهان صرفاً به یک پروژه یا یک بوستان محدود نیست؛ زیرا هرگونه توسعه فضای سبز در شرایط کمآبی، بدون تعیین منبع پایدار آب، میتواند هزینههای آتی مدیریت شهری برای نگهداشت فضاهای ایجادشده را افزایش دهد. بنابراین، جدا کردن منابع مورد استفاده فضای سبز از آب شرب میتواند به یکی از الزامات برنامهریزی آینده شهر تبدیل شود.
بوستان خانوادهمحور؛ پاسخ به مسئله امنیت و کیفیت فضای عمومی
قاسمزاده همچنین توسعه بوستانهای خانوادهمحور را بخشی از الگوی جدید فضاهای عمومی در شهر دانست و گفت: خانوادهمحوری الگویی است که قرار است در شهر تمرین شود و حداقل دو بوستان خانوادهمحور دیگر نیز در همین سال افتتاح خواهد شد.
وی درباره ویژگیهای این الگو اظهار کرد: تنوع محیط و فضاها، توپولوژی مجموعه و محصور بودن آن، امکان مدیریت بهتر امنیت و ایمنی خانوادهها را فراهم میکند.
شهردار اصفهان افزود: نگرانیهایی که مردم در برخی بوستانها درباره رفتوآمد موتورسیکلتها، فضاهای بیدفاع شهری و نابهنجاریهای اجتماعی دارند، در چنین فضاهایی میتواند کمتر و قابل مدیریتتر باشد.
قاسمزاده درباره میزان استقبال شهروندان از این فضاها گفت: مردم این بوستان را متعلق به خودشان میدانند و استقبال آنان نشاندهنده احساس تعلق نسبت به شهر و محل زندگیشان است.
وی تأکید کرد: پس از واگذاری فضا به مردم، خود شهروندان نیز باید در صیانت و مراقبت از آن مشارکت داشته باشند.
شهردار اصفهان همچنین از آغاز احداث فاز دوم مجموعه خبر داد و گفت: احداث فرهنگسرای این مجموعه آغاز شده و تلاش میکنیم در حداقل زمان ممکن در اختیار مردم قرار گیرد.
قاسمزاده در بخش دیگری از گفتگو درباره دسترسی کودکان و نوجوانان مناطق کمتر برخوردار به برنامههای فرهنگی همچون جشنواره بین المللی فیلم های کودکان و نوجوانان که قرار است مهرماه در اصفهان برگزار شود، اظهار کرد: با بنیاد سینمایی فارابی به جمعبندی نهایی برای برگزاری برنامههایی رسیدهایم که زمینه بهرهمندی همه کودکان شهر از این رویداد هنری را فراهم کند.
وی افزود: کودکان مناطق کمتر برخوردار در این برنامهها در اولویت هستند.
آنچه از مجموع اظهارات شهردار اصفهان به دست میآید، تلاش برای پیوند دادن سه حوزه در سیاست مدیریت شهری است؛ نخست، تغییر اولویت سرمایهگذاری به سمت مناطق کمتر برخوردار، دوم، حفظ کیفیت خدمات در این مناطق پس از اجرای پروژهها و سوم، تأمین منابع پایدار برای زیرساختهایی مانند فضای سبز. تحقق این رویکرد اما بیش از آنکه با تعداد افتتاحیهها سنجیده شود، به میزان کاهش شکاف خدماتی میان محلات و توان مدیریت شهری در حفظ کیفیت زیرساختهای ایجادشده وابسته خواهد بود.
نظر شما