خبرگزاری مهر - گروه استان ها، فاطمه گلوی: در پهنه فرهنگی و تاریخی سیستان و بلوچستان، بسیاری از آیینهای بومی و محلی نهتنها بخشی از میراث ناملموس مردم به شمار میروند، بلکه بازتابی از شیوه زندگی، نوع ارتباط اجتماعی و روحیه همیاری آنان هستند.
در میان این سنتها، «حشر و مدد» جایگاهی ویژه دارد؛ آیینی که بر پایه همکاری، تعاون و یاریرساندن بدون چشم داشت شکل گرفته و در گذر نسلها همچنان به عنوان نمادی از همدلی اجتماعی حفظ شده است.
«حشر و مدد» در فرهنگ بلوچستان به معنای گردهم آمدن و کمک متقابل مردم برای انجام امور مشترک است؛ سنتی که ریشه در ضرورت همکاری برای عبور از دشواریهای زندگی و شرایط اقلیمی منطقه دارد.
این همیاری در فعالیتهایی همچون آمادهسازی زمینهای کشاورزی، کاشت و برداشت محصولات، لایروبی قنوات و ساختوسازهای روستایی نمود پیدا کرده و گاه برای رفع مشکلات یک فرد یا حتی یک جامعه به کار گرفته میشود.
امروز «حشر و مدد» فراتر از یک رسم سنتی، سرمایهای اجتماعی و فرهنگی است که مفاهیمی همچون مسئولیتپذیری، نوعدوستی، مشارکت و اعتماد متقابل را در جامعه تقویت میکند؛ آیینی که روایتگر فرهنگی است که در آن، آبادانی و عبور از مشکلات، بیش از آنکه فردی باشد، حاصل همراهی و دستهای بههمپیوسته مردم است.
همدلی کشاورزان و مردم سراوان در فصل برداشت؛ جلوهای از مشارکت برای رونق تولید
ایرج رستمزهی، مدیر جهاد کشاورزی سراوان، در گفت و گو با خبرنگار مهر، با اشاره به اهمیت فصل برداشت محصولات کشاورزی در این شهرستان، گفت: همکاری و همدلی کشاورزان، بهرهبرداران و مردم در زمان برداشت محصولات، نقش مهمی در تسریع فرآیند برداشت، کاهش ضایعات و حفظ دسترنج تولیدکنندگان دارد.
وی اظهار کرد: فصل برداشت یکی از مهمترین مقاطع فعالیت کشاورزان به شمار میرود و در این ایام، مشارکت و همراهی مردم با بهرهبرداران میتواند زمینهساز برداشت بهموقع و عرضه مناسب محصولات به بازار شود.
مدیر جهاد کشاورزی سراوان افزود: فصل برداشت محصولات کشاورزی و فصل هامین از ۱۵ مردادماه آغاز میشود و تا اوایل مهرماه ادامه دارد و در این بازه زمانی، بخش قابل توجهی از فعالیتهای کشاورزی منطقه در مرحله برداشت و جمعآوری محصولات قرار میگیرد.
رستمزهی ادامه داد: همزمان با فصل برداشت، آیین سنتی «حشر و مدد» نیز در مناطق مختلف شهرستان برگزار میشود؛ آیینی که جلوهای از فرهنگ مشارکت، همیاری و همراهی مردم با یکدیگر در انجام امور کشاورزی است و در زمان برداشت محصولات، نمود بیشتری پیدا میکند.
وی بیان کرد: کشاورزی تنها یک فعالیت اقتصادی نیست، بلکه بخش مهمی از زندگی و معیشت مردم منطقه را تشکیل میدهد و به همین دلیل، همکاری میان کشاورزان، خانوادهها و سایر اقشار جامعه در زمان برداشت محصولات، جلوهای از فرهنگ مشارکت و همدلی مردم شهرستان است.
مدیر جهاد کشاورزی سراوان گفت: بسیاری از محصولات کشاورزی منطقه در شرایط اقلیمی خاص سراوان و با تلاش مستمر کشاورزان تولید میشود و فرآیند برداشت آنها نیازمند برنامهریزی، نیروی کار و همکاری مناسب است؛ بنابراین همراهی مردم میتواند به کشاورزان در جمعآوری سریعتر محصول و جلوگیری از آسیب و کاهش کیفیت محصولات کمک کند.
رستمزهی با اشاره به ظرفیتهای بخش خرمای شهرستان تصریح کرد: سراوان حدود چهار هزار و ۲۰۰ هکتار نخلستان دارد که از این میزان ۷۱ هکتار غیرمثمر است و بقیه بارور هستند، بخش عمده ارقام خرمای تولیدی و برداشتشده در شهرستان را ارقام مضافتی و ۹۰ درصد آن را خرمای ربی تشکیل میدهند.
برداشت ۲۸ هزارتن خرما از نخلستانهای سراوان
وی افزود: در سال جاری حدود ۲۸ هزار تن خرما در شهرستان سراوان برداشت شده است که از این میزان، سردخانههای شهرستان ظرفیت نگهداری حدود ۲۲ هزار تن محصول را دارند و بخشی از خرمای تولیدی نیز پس از برداشت روانه بازار شده است.
مدیر جهاد کشاورزی سراوان ادامه داد: بخشی از خرمای تولیدشده در شهرستان به استانهای همجوار ارسال شده و بخشی دیگر نیز به کشورهای همسایه صادر شده است که این موضوع نشاندهنده ظرفیت تولید و قابلیت عرضه محصولات کشاورزی منطقه در بازارهای خارج از شهرستان و استان است.
وی با تأکید بر ضرورت حمایت از تولیدکنندگان بخش کشاورزی بیان کرد: کشاورزان در طول سال با صرف هزینه و تلاش فراوان برای تولید محصولات فعالیت میکنند و فصل برداشت، نتیجه ماهها زحمت آنان را نمایان میکند؛ در این شرایط، توجه به دسترنج کشاورزان و حمایت از محصولات تولیدی منطقه میتواند به تقویت اقتصاد محلی و افزایش انگیزه برای تداوم تولید کمک کند.
رستم زهی با اشاره به ظرفیتهای متنوع کشاورزی این شهرستان اظهار کرد: سراوان به دلیل برخورداری از شرایط اقلیمی و ظرفیتهای متنوع تولید، در زمینه کشت محصولات مختلف فعالیت دارد؛ خرما از جمله محصولات مهم و شناختهشده منطقه است.
وی خاطرنشان کرد: تنوع محصولات کشاورزی سراوان ظرفیت مناسبی برای ایجاد ارزش افزوده، توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی و افزایش درآمد کشاورزان فراهم کرده است و استفاده صحیح از این ظرفیتها نیازمند همراهی دستگاههای اجرایی، کشاورزان، مردم و فعالان حوزه بازار است.
مدیرجهاد کشاورزی سراوان در پایان تأکید کرد: همدلی و همکاری مردم و کشاورزان در فصل برداشت، علاوه بر کمک به حفظ محصولات و کاهش ضایعات، میتواند به تقویت فرهنگ حمایت از تولید داخلی، رونق اقتصادی منطقه و استمرار فعالیتهای کشاورزی کمک کند و زمینه را برای بهرهمندی بیشتر جامعه از ظرفیتهای بخش کشاورزی فراهم سازد.
حشر و مدد، فرصتی برای نمایش همدلی و همکاری مردم
احمد زراعتی، مدیر جهاد کشاورزی سرباز، در گفت و گ با خبرنگار مهر، با اشاره به آغاز فصل حشر و ممد و آغاز برداشت محصولات کشاورزی در این شهرستان، اظهار کرد: فصل برداشت در مناطق روستایی سرباز تنها یک مرحله از چرخه تولید محصولات کشاورزی نیست، بلکه فرصتی برای نمایش همدلی، همکاری و مشارکت مردم در فعالیتهای کشاورزی است.
وی افزود: در این ایام، کشاورزان و روستاییان در کنار یکدیگر برای برداشت بهموقع محصولات و جلوگیری از هدررفت تولیدات تلاش میکنند و این همکاری و همراهی، بخشی از فرهنگ دیرینه مردم منطقه به شمار میرود. در بسیاری از روستاها، اعضای خانوادهها و دیگر اهالی با حضور در مزارع و نخلستانها، در مراحل مختلف برداشت محصولات مشارکت دارند و حاصل ماهها تلاش کشاورزان را جمعآوری میکنند.
مدیر جهاد کشاورزی سرباز بیان کرد: همکاری مردم در فصل حشر و ممد، علاوه بر تسهیل روند برداشت، موجب تقویت روابط اجتماعی میان روستاییان و انتقال تجربههای کشاورزی از نسلی به نسل دیگر میشود؛ این مشارکت مردمی بهویژه در زمان اوج برداشت محصولات، نقش مهمی در تسریع عملیات و حفظ کیفیت محصولات تولیدشده دارد؛ همچنین از گذشت زمان کاشت و یا خراب شدن محصول قبل از برداشت نیز جلوگیری می کند.
برداشت ۲۴۰۰ تن برنج در فصل همدلی مردمان بلوچ
زراعتی با اشاره به ظرفیتهای شهرستان سرباز در بخش کشاورزی گفت: برنج یکی از محصولات مهم منطقه است؛ که در این ایام برداشت می شود؛ امسال حدود ۸۰۰ هکتار از اراضی شهرستان به کشت برنج اختصاص یافته که پیشبینی میشود از این سطح حدود دو هزار و ۴۰۰ تن محصول برداشت شود.
وی ادامه داد: کشاورزی در سرباز به دلیل شرایط اقلیمی و ظرفیتهای طبیعی منطقه، تنوع قابل توجهی دارد و در کنار محصولات زراعی، نخیلات نیز سهم مهمی در اقتصاد و معیشت خانوارهای روستایی ایفا میکنند.
مدیر جهاد کشاورزی سرباز تصریح کرد: در حال حاضر حدود هزار و ۷۰۰ هکتار از اراضی شهرستان به تولید خرما اختصاص دارد و پیشبینی میشود میزان برداشت خرما از این سطح به حدود ۲۱ هزار تن برسد؛ این میزان تولید نشاندهنده ظرفیت قابل توجه شهرستان در زمینه تولید محصولات باغی و بهویژه خرماست.
زراعتی خاطرنشان کرد: برداشت خرما و برنج نیازمند مشارکت و همکاری مستمر کشاورزان و نیروی کار محلی است و حضور مردم روستاها در کنار بهرهبرداران، روند برداشت را منسجمتر و سریعتر میکند؛ در این میان، تجربه و دانش بومی کشاورزان منطقه نیز نقش مؤثری در مدیریت مراحل کاشت، داشت و برداشت محصولات دارد.
وی گفت: حفظ این روحیه همکاری و همدلی میان مردم روستایی، علاوه بر کمک به کشاورزان در فصل برداشت، میتواند زمینهساز تقویت اقتصاد روستاها و افزایش بهرهوری در بخش کشاورزی باشد. هنگامی که مردم یک روستا در مراحل مختلف تولید در کنار یکدیگر قرار میگیرند، نتیجه آن تنها افزایش سرعت برداشت نیست، بلکه موجب تقویت سرمایه اجتماعی و پایداری فعالیتهای کشاورزی نیز خواهد شد.
نظر شما